Кіріспе

Даргавилл тармағы – Вангарейден оңтүстікке қарай аса қашықтас емес жерде Солтүстік Окленд желісінен бөлініп, батысқа қарай Даргавиллге дейін созылатын тармақты темір жол. Бұл салыстырмалы түрде қысқа желінің құрылысы шамамен екі он жылға созылды, және аяқталғаннан кейін, қазір жабық Донеллис Кроссинг бөлімін ұлттық темір жол желісімен байланыстырды. 2014 жылдан бері бұл тармақ қозғалысқа толығымен жабық, қазір туристік пойыз вагондары үшін пайдаланылуда.

Құрылыс

Даргавилл тармағы Жаңа Зеландиядағы көптеген теміржол желілерімен салыстырғанда салыстырмалы түрде кеш салынды. Солтүстік Окленд желісінің Вайотирадан бастау алған құрылысы 1922 жылы басталды. Алайда, Даргавиллге тағы он сегіз жылдың соңында қол жеткізілді. Құрылысы қиын өңірден өткен алғашқы жиырма екі шақырымдық жол салуға алты жыл кетті, ал желі 1928 жылдың 15 мамырында ғана Кирикопуниге дейін жетті. 1931 жылдың қаңтарында желі Даргавиллден он алты шақырым қашықтықтағы Танговахинге дейін салынды, бірақ Ұлы депрессияға байланысты құрылыс бес жылға тоқтатылды. 1940 жылы пойыздар Даргавиллге қатынай бастады, бірақ ескі теміржол станциясы (Доннеллис Кроссинг бөлімі қолданған) жабылып, басқа жерде жаңа станция салынды, бұл Даргавилл тармағының ресми ашылуын құрылыс басталғаннан кейін жиырма жылдан астам уақытқа, 1943 жылдың 15 наурызына дейін кешіктірді. Алғашқыда Кирикопуниден солтүстікке қарай Кайкохеге теміржол салу жоспарланған, бірақ 1928 жылы Вангарейден желі салынғаннан кейін бұл жоспардан бас тартылды. Дегенмен, желі бастапқыда жергілікті депутат және премьер-министр Гордон Коутстың ықпалымен Кирикопуни қаласына, Даргавиллге тікелей бағыттан екі шақырым солтүстікке қарай айналма жолмен салынды. 1943 жылы айналма жол алынып тасталды.

Операция

Ашылғаннан бастап 1967 жылдың наурызына дейін, жолаушылар мен жүк тасымалдайтын аралас пойыздар Солтүстік Окленд желісіндегі жолаушылар қызметтерімен байланысқан – 1956 жылдың қарашасына дейін Northland Express (Окленд – Опуа және кері), ал содан кейін 88 орындық вагондармен (Окленд – Окайхау және кері) жүрді. 1967 жылдың наурыз айынан бастап бұл желі тек жүк тасымалдау үшін пайдаланылды. 1998 жылдың желтоқсан айында болған ірі апат жолдың маңызды бөлігіне зардап келтіріп, желіні жапты. 1999 жылдың алғашқы алты айында желі жабық қалды, себебі Tranz Rail желіні қарап шықты, сондай-ақ ірі клиенттердің бірі (Northland Dairy Company компаниясының Даргавиллдегі сүт зауыты) 2000 жылы жабылуға тиіс болды. Tranz Rail 1999 жылдың маусым айында желіні қайта ашты, ағаш бөренелері негізгі тасымалданатын жүк болды. Дүйсенбіден жұмаға дейін күн сайын барып-қайтатын пойыз жоспары болған, бірақ ол тек қажет болған жағдайда ғана іске қосылды. Екі бағытқа да шамамен үш сағат уақыт кетті; Даргавиллге таңертең орташа уақытта келіп, түскі астан бұрын қайтып, түстен кейін Уаңгарейге жетіп отырды.

2014 жылдың қазан айындағы жабылу

2014 жылдың қазан айының соңында KiwiRail қызметкерлеріне желі одан әрі хабарлама берілгенше жабық екендігі хабарланды. Теміржол вагондарын тиеуге жауапты Forest Loaders жүк тиеуші мердігері де хабардар етілді және қалған барлық ағаш қоры автомобильмен шығарылады. Бұрын желі бірнеше айға су шайып кеткендіктен жабылып, жөнделген болатын, бірақ жөндеуден кейінгі жалғыз қызмет – тұрып қалған вагондарды алып шығу болды. 2015 жылы бұл тармақ желісінде туристік рельсті көліктер жүрісті бастады.

Қозғаушы күш

Даргавилл тармағының ашылуынан бастап 1960 жылдардың ортасына дейін AB және J класс локомотивтері негізгі қозғалтқыш күшін құрады. Желі дизельдік локомотивтерге ауысқаннан кейін, DA класс дизель-электр локомотивтері желіде 1988 жылға дейін жұмыс істеді. 2000 жылы желіде жұмыс істеу үшін соңғы қалған DJ класс локомотиві Вангарейге жіберілді. Сол кезден бастап 2014 жылы желі жабылғанға дейін DBR және DC класс локомотивтері негізгі қозғалтқыш күшін құрады.