Кіріспе

Грөбенцель – Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан Мюнхен қаласының маңындағы муниципалитет және қалалық елді мекен. 1952 жылы құрылған, халқы 19 202 адамды құрайды. Грөбенцельді көбінесе «бау-бақша қаласы» деп атайды, бұл оның гербіндегі екі гүлмен де көрсетілген. Грөбенцель Германиядағы ең тығыз қоныстанған муниципалитеттердің бірі және Фюрстенфельдбрук округіндегі қала мәртебесі жоқ ең халқы көп муниципалитет. Әрі қарайғы муниципалдық бөлімшелер жоқ. Грөбенцель саяси муниципалитет ретінде құрылды. Оның құрамына Мюнхен, Пуххайм, Олчинг және Гейзельбулах муниципалитеттерінің бөліктері Грөбенцель теміржол станциясының маңында біріктірілді.

География

Грёбенцель Грёбенбах арнасының жанында, бұрын батпақты болған Дахауэр мозының шетінде орналасқан. 19 ғасырдың соңынан бері осы жердің көп бөлігі дренаж жүйесі арқылы кептірілді. Бүгінде айналасындағы жерлердің көп бөлігі егіс далалары ретінде пайдаланылады. Грёбенцельдің солтүстігінде және оңтүстігінде халықтың демалыс орны ретінде қолданылатын шағын көлдер де бар. Оңтүстік жағынан Грёбенцель Пюххайммен тікелей шектеседі, солтүстік-батысқа қарай Олчинг, ал шығысқа қарай Мюнхеннің Лоххаузен ауданы орналасқан.

Тарих

1560 жылы герцог Альбрехт V Гройбенхютерхаус (Gröbenhüterhaus) негіздеді, ол тәуелді кеден кеңсесі ретінде жұмыс істеді. Грёбенцель атауы алғаш рет 1725 жылы жазылған. Ол Лоххаузен мен Ольчинг арасындағы көше құрылысын бақылау үшін Гробенбах ағысының жанында салынған бақылау бекетіне ("Золл") сілтеме жасайды. Грёбенцель атауы жергілікті Гробенбахтан шыққан. Осылайша, кеден кедергісі мен ағыс әлі күнге дейін қаланың гербінде бейнеленген. 1840 жылы Мюнхеннен Аугсбургқа теміржол салынуымен, аймаққа торф кесушілер қоныстанды. Грёбенцель Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін негізінен торф кесушілердің мекені болып келді. Соғыстан кейін Грёбенцель көптеген босқындар Мюнхенге және оның айналасына көшіп келгендіктен, қарқынды дамыды. 1952 жылы Мюнхен, Пуххайм, Ольчинг және Гейзельбулах аудандарының бірігуі арқылы Грёбенцель қаласы ресми түрде құрылды. Қазіргі Грёбенцель 1960-1970 жылдары EIWO елді мекенімен дамыды, ол шамамен 250 жеке үй салуды қамтыды. Бұл және одан кейінгі елді мекендер Грёбенцельді Мюнхеннің шағын қалашығына айналдырды.

Халық санының өсуі

+Халық өсіміЖыл193919501961197019871991199520002005201020152019Халық саны2.7435.2836.94611.38617.50418.31718.41818.83019.20219.51219.78020.048

Сауда және инфрақұрылым

Тұрғындардың көпшілігі Мюнхенге жұмыс істеуге барса да, Грьобенцельдің сауда аймағында бірнеше сауда және өнеркәсіптік кәсіпорындар бар. Грьобенцель S-Bahn және автомагистраль арқылы аймақтық және жалпыұлттық көлік желісіне жақсы қосылған.

Сауда

Муниципалитеттің шығыс бөлігінде, темір жол желісі мен Лоххаузенге баратын мемлекеттік жолдың арасында Грьобенцель өнеркәсіптік аймағы құрылды. Онда әдеттегі супермаркеттер мен дисконтты дүкендерден басқа, түрлі қолөнер және шағын өнеркәсіп кәсіпорындары орналасқан. Қала орталығында, Кирхен және Бахнхофсштрассе көшелерінің маңында супермаркет пен түрлі дәріханалармен қатар бірнеше нан пісіру және кондитерлік шеберханалар бар. Дәріханалар, оптиктер, жеміс-көкөніс сатушылар да жергілікті тауарлар мен қызметтерге қосымша мүмкіндіктер ұсынады. Ратушштрасседегі жұма күнгі апталық базарда ет, балық, шұжық, сондай-ақ жеміс-жидек, көкөніс, гүлдер, ірімшік, нан және басқа да тауарлардың кең ассортименті сатылады, бұл күнделікті тауарларға қосымша ұсыныс болып табылады.

Жол

Gröbenzell федералды A8 тас жолына Дахау/Fürstenfeldbruck немесе Lochhausen/Langwied шығулары арқылы, сондай-ақ A99 тас жолына Мюнхен Lochhausen/Gröbenzell шығу арқылы жалғасқан.

S-Bahn қызметі

Қоғамдық көліктерде Гробенцель Мюнхен көлік және тарифтік бірлестігінің S-Bahn желісіне S3 бағытындағы (Мамендорф – Холцкирхен) жеке аялдамасы арқылы қосылады. Мюнхен қаласының орталығына шамамен 20 минутта баруға болады.

Темір жол байланысы

Мюнхеннен Аугсбургке дейінгі темір жол желісі Грёбенцельді оңтүстік-шығыстан солтүстік-батысқа қарай кесіп өтеді. 1970 жылдардың басына дейін муниципалитеттің екі бөлігі де жалпы көлік үшін Кирхенштрасседен Бахнхофштрассеге дейінгі деңгейлі өткел арқылы байланыстырылған. Оған дейін қалада жүк станциясы болған. S Bahn стансасын жаңарту барысында Мюнхенге қарайтын солтүстік және оңтүстік бөліктерді жалғайтын жол Фрейаштрасседегі жер асты жолы арқылы өзгертілді. Содан кейін Кирхенштрассе бүкіл ұзындығы бойынша бір бағытты көшеге айналды, ал Бахнхофштрассенің оңтүстік бөлігі автокөліктер үшін тұйыққа тірелді. Бұған қоса, жаяу жүргіншілер мен велосипедшілер осы жерде темір жол желісінен өте алады.

Спорт

Әйелдер гандбол клубы 2017/18 маусымында 2. Гандбол Бундеслигасында (Frauen) ойнады. Ерлер футбол клубы «Грун Вайс Грьобенцель» қазіргі уақытта неміс Бундеслигасында емес.

Ғылым және экономика

Рудольф Байер (*1939), Ф. Д., компьютерлік ғалым, деректер базасы саласының негізін қалаушы және В-ағаштарының авторы, Мюнхен техникалық университетінің зейнеткер профессор. Карл Эйбл (1940–2014), әдебиеттанушы және Мюнхендегі Людвиг Максимилиан университетінің зейнеткер профессоры. Буркхард Гошель (*1945), BMW Group AG-ның бұрынғы Даму және Өндіріс тақтасының мүшесі, машина жасау профессоры, Формула-1 өндірушілер қауымдастығының (GPMA) төрағасы, Австрияның Грац қаласындағы Magna International компаниясының бұрынғы бас технологиялық директоры. Карл Ларенц (1903–1993), құқық ғылымының маманы және Людвиг Максимилиан университетінің толық профессоры. Фридерике Клиппель (*1949), профессор, доктор, доктор h. c., Мюнхендегі Людвиг Максимилиан университетінің ағылшын тілі мен әдебиеті дидактикасының зейнеткер профессоры.

Саясат

Рейнхольд Боклет (*1943), заңгер, Баварияның тамақтану, ауыл шаруашылығы және орман шаруашылығы министрінің бұрынғы төрағасы, Бавария мемлекеттік парламентінің бұрынғы депутаты. Питер Глоц (1939–2005), публицист, ғалым және СДПК саясаткері. Мартин Рунге (*1958), 1996 жылдан 2013 жылға дейін Бавария мемлекеттік парламентінің депутаты, публицист, 2014 жылдан бері Гробенцель қаласының екінші мэрі.

Туған қалалар

1990 жылдан бері Венгрияның Пилисвёрешвар қаласында. 1994 жылдан бері Францияның Гарш қаласында.