Кіріспе

Фердинандо Стэнли, Дербидің 5-ші графы (1559 – 16 сәуір 1594), ағылшын дворяны және саясаткері. Ол Дербидің 4-ші графы Генри Стэнли мен леди Маргарет Клиффордтың ұлы болды. Фердинандо анасынан кейін, VIII Генридің өсиеті бойынша Елизавета I-нің мұрагерлік тізбегінде орын алды, бірақ одан бұрын қайтыс болды. Оның күрт қайтысы Елизаветаны құлатуға бағытталған католиктердің қастандықтарына байланысты улану күдігіне әкелді.

Барон Стрейндж

1572 жылы он үш жасында Стэнли Оксфорд университетінің студенті болып қабылданды. Бір жыл өткен соң, оны королева Елизавета "жақсы мінез-құлықпен тәрбиеленуі" үшін сарайына шақырды. Кейіннен ол әкесінің Стрэндж барониясы (Кнокин) атынан парламентке шақырылып, "Фердинанд, Стрэндж лорды" деп танылды. 1579 жылы ол Альторптан сэр Джон Спенсердің Кэтрин Китсонмен некелескен кіші қызы Элис Спенсерге үйленді. Фердинанд өнерді қолдаушы болды, музыканы, биді, поэзияны және ән салуды ұнатты, бірақ ең бастысы – театрды жақсы көрді. Ол Роберт Грин, Кристофер Марлоу, Эдмунд Спенсер және Уильям Шекспир сияқты көптеген жазушылардың меценаты болды. Шекспирдің Стрэндж лордының ерте жылдарындағы "Стрэндж лордының адамы" тобының мүшесі ретінде жұмыс істеген болуы мүмкін, осы акробаттар мен құмыршақтар тобы қайта ұйымдастырылып, пьесаларды қоюға баса назар аударған кезде. 1590 жылға қарай Стрэндж Адмиралдың адамымен одақтасып, Джеймс Бербиджге (Ричард Бербидждің әкесіне) тиесілі "Театр" сахнасында өнер көрсетті. Осы кезеңде Фердинанд дін және басқа да мәселелер бойынша нақты пікірлерін жасырып жүрді. Иезуит жазушысы Роберт Парсонс "осы лордтың әзіргегі іс-әрекетіне" "көптеген адамдардың" қанағаттанбағандығын айтып, көңіліне сыймады. Парсонс Стэнлилердің Англия тағына отыруы Рим католиктеріне көмектесер деген үміт артты, бірақ "Дерби графының діні күмәнді деп есептеледі, кейбіреулер оны үш діннің (католик, Англия шіркеуі, пуритандық) біріне жатады деп санайды, ал басқалары ешқайсысына да жатпайды" деді. Парсонс осы себепті "ешбір тарап оған сенім артпайды және құрметтемейді" деп қосты. Дегенмен, Елизаветаның бас министрі Лорд Бергли "папистердің" Фердинандқа қолдау көрсетуге тырысып жатқаны туралы бірнеше хабар алды, оны бірауыздан король етіп сайлауға келісуі мүмкін екенін бір хабарлаған ақпарат көзі мәлімдеді. Графтың ауру симптомдары, қабылдаған емдері және колдовствоға күдік тудырған себептер туралы қазіргі заманға жеткен жазба сақталған. Ол Ноусли залында ауырып, Латхом үйіне барып, безов тасын және, әйгілі болғандай, бірыңғай мүйіздің ұнтағын дәрі ретінде қолданды. Ол 1594 жылдың 16 сәуірінде қайтыс болды.

Мұрагерлік

1580 жылы ол Элис Спенсермен некелесіп, үлкен қызы Анн Стэнли, Кастлехэвен графинясы дүниеге келді. Генрих VIII-нің өсиеті бойынша, 1603 жылы Генрихтің кіші қарындасы Мэри Тюдордың мұрагері ретінде оның ханшайым болуы тиіс болған; бірақ Елизаветаның орнын Генрихтің үлкен қарындасы Маргарет Тюдордың мұрагері, Шотландия королі Джеймс VI иеленді. Бернард Берк граф пен Элис Спенсердің екі кіші қызы туралы да айтқан. Фрэнсис Стэнли (1583–1636) Джон Эггертонға әйел болып, 1-ші Бриджвотер графының жұбайы және Джон Эггертонның, 2-ші Бриджвотер графының анасы болды. Леди Елизавета Стэнли (1588–1633) Хантингдонның 5-ші графы Генри Гастингске тұрмысқа шықты. Олардың ұлы Фердинандо Гастингс, Хантингдонның 6-шы графы, анасының әкесінің құрметіне осылай аталыпты. Фердинандоның орнын оның інісі Вильгельм басты. Бірақ Стрейндж (Кнокин) [1299], Моун (Данстер) [1299] және Стэнли [1456] барондықтары оның қыздары мен бірдей мұрагерлері арасында тоқтап қалды. Дегенмен, Стрейндж бароны (Кнокин) Дербидің келесі графтары тарапынан бұрыс иеленілді және 1628 жылы оларға тиесілі деп қате есептелгендіктен, сол күні «Стрейндж» деген жаңа барондық құрылды.