Кіріспе

Метрлік жүйедегі ондық бірлік префиксі.

Кило – метрлік жүйедегі ондық бірлік префиксі, мыңға (10³) көбейтуді білдіреді. Ол Халықаралық бірліктер жүйесінде қолданылады, онда кіші әріппен "k" символымен белгіленеді. "Кило" префиксі грек тіліндегі χίλιοι (chilioi) сөзінен шыққан, ол "мың" деген мағынаны білдіреді. 19 ғасырдағы ағылшын тілінде кейде "chilio" деп те жазылған, бұл Томас Янгтың таза тілді сақтау туралы пікірімен байланысты. Ұлыбританияда метрикалық жүйені енгізу туралы ұсыныстарға қарсы болғандықтан, ол Францияда қабылданған терминологияны "варварлық" деп сипаттаған.

килобайт

Килобайт үшін компьютерлік ғылым мен ақпараттық технологияның кейбір салаларында тағы бір анықтама жиі қолданылады. Ол 2¹⁰ байтты (= 1024 байтты) білдіру үшін килобайтты пайдаланады, себебі 2¹⁰ саны шамамен 10³-ке жуық математикалық сәйкестік бар. Бұл қолданылу себебі – цифрлық жабдық пен архитектуралар негізінен екілік сандар жүйесін, ондық жүйені емес пайдаланады. JEDEC жад стандарттары бұл анықтаманы әлі де қабылдайды, бірақ дұрыс SI өлшемдерін мойындайды. NIST осы қарама-қайшы анықтамалар тудырған шатасу туралы былай деп түсіндіреді: "Осы жағдайды ескере отырып, IEEE Стандарттар кеңесі IEEE стандарттарында 1024-ке арналған кило орнына SI префикстерінің дәстүрлі, халықаралық деңгейде қабылданған анықтамаларын қолдануға шешім қабылдады". Бұл қайшылықты шешу үшін 2-нің дәрежелеріне негізделген бинарлық префикстердің жаңа жиынтығы енгізілді. Сондықтан 1024 байт – бір кибибайт (1 КиБ) деп анықталады.

Экспонентациялау

Бірліктер дәрежелеуде қолданылғанда, мысалы, квадраттық және кубтық түрлерде, кез келген көбейтуші префиксі бірліктің бір бөлігі деп есептеледі және осылайша дәрежелеуге кіріктіріледі. 1 км² – бір шаршы километр немесе қабырғасы 1000 м болатын квадраттың ауданы, яғни 10⁶ м² (31,6 м қабырғалы квадраттың ауданы болып табылатын 1000 шаршы метрге қарағанда). 1 км³ – бір текше километр немесе қабырғасы 1000 м болатын текше пішінді дене көлемі, яғни 10⁹ м³ (10 м қабырғалы текше пішінді дене көлемін білдіретін 1000 текше метрге қарағанда).