Кіріспе

Джеймс Ли Фергасон (12 қаңтар 1934 – 9 желтоқсан 2008) – американдық өнертапқыш және кәсіпкер. Ұлттық өнертапқыштар даңқы залының мүшесі Фергасон ең белгілісі сұйық кристалды дисплей, немесе LCD-ны жетілдірудегі еңбектерімен танылған. Ол қайтыс болған кезде жүзден астам АҚШ патентіне ие болған.

Ерте өмір және білім

Джеймс Ли "Джим" Фергасон Миссури штатының Кэрролл округіне қарасты Уэкенда деген шағын қаланың жанындағы фермада дүниеге келген. Ол 7-сыныпқа дейін бір бөлмелі мектепте білім алды, содан кейін отбасы округ орталығы – Кэрроллтон қаласына көшіп келді. Фергасон отбасы білім беру саласындағы үлкен жетістіктерімен танымал болды. Оның аталарының бірі он бес жасында колледжді бітірген, ал Фергасонның екі үлкен ағасы химиялық және электр инженериясын оқыған. Туысы – 100-ден астам патент алған ауыл шаруашылығы инженері болды. 1952 жылы Кэрроллтон орта мектебін бітіргеннен кейін Миссури университетіне түсіп, 1956 жылы физика мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Фергасон Миссури университетін бітіргеннен кейін бір аптадан соң Дорамен үйленді, содан кейін Техаста АҚШ Армиясының екінші лейтенанты ретінде қысқа мерзімге қызмет етті. 1966 жылдың маусымында Фергасон Кент штаты университетінің Сұйық Кристалл институтында (Liquid Crystal Institute) директордың орынбасары болып жұмысқа орналасты. 1969 жылы ол төмен қуатты, өріспен басқарылатын LC дисплейін – бұрылған нематикалық жасушаны (twisted nematic cell) ашты және патент алды. Бұл өнертабысқа қатысты дау болды. «Хоффманн Ла Рош» компаниясының өнертапқыштары Мартин Шадт пен Вольфганг Хелфрих 1970 жылы Фергасоннан бұрын халықаралық деңгейде басымдық құқығын тіркеген, осы өнертабысқа арналған швейцариялық патентке өтініш берген. Алайда, 1970 жылы АҚШ патенттік тізім кітабына енгізілген жазбаға сүйене отырып, Фергасонға АҚШ патенті берілді. Үшеуі де 2008 жылы осы өнертабысы үшін IEEE Jun ichi Nishizawa медалімен марапатталды. Сонымен қатар, LCI-де Фергасон холестерикалық сұйық кристалдарды термиялық картаға түсіруге, әсіресе, сүт безінің қатерлі ісігін анықтауға пайдалану бойынша жұмыстарға қатысты. Ол смектикалық C сұйық кристалл фазасын ашуға да қатысты және 2008 жылы Электр және электроника инженерлері институтының (Institute of Electrical and Electronics Engineers) Jun Ichi Nishizawa медалін алды.

Өлім

Фергасон 74 жасында дүниеден өтті. Ол әйелі Дора, төрт баласы – Тереза, Джеффри, Джон және Сьюзан, сондай-ақ 11 немересін артында қалдырды.