Кіріспе

KZ Manager – көптеген ұқсас ресурстарды басқаруға арналған компьютерлік бейнеойындардың ортақ атауы. Ойыншыны нацистік концлагерь коменданты немесе "менеджер" рөліне қояды, онда басқарылатын "ресурстар" ойын нұсқасына қарай тұтқындар (жұдайылар, түріктер немесе рома халқы), улы газ қоры, "қалыпты" ақша және түрлі жабдықтар, сондай-ақ лагерьтің "өнімділігіне" байланысты "қоғамдық пікір" болып табылады. Ойын Германияның жастарға зиянды медиаға қатысты федералдық департаментімен тізімделген және 1990 жылдың қазан айында Неу-Ульм аудандық соты Германияның Қылмыстық кодексінің 130-бабын (халықты қоздыру) бұзғаны үшін тәркіленді, яғни Германияда ойынды таратуға тыйым салынған.

Ойын процесі

Ойынның мақсаты – лагерьтің жұмыс істеуін қамтамасыз ету, яғни "халық пікірін" немесе басқа да маңызды ресурстар мен көрсеткіштерді белгілі бір шектен жоғары немесе төмен ұстау. Бір нұсқасында, "басқарушы" Циклон B газбен бірнеше тұтқынды атқанда халық пікірі көтеріледі. Бірақ, бұл газға тапсырыс беруге ақша керек, оны тұтқындарды жұмысқа мәжбүрлеу арқылы табуға болады. Егер "жеткілікті" мөлшерде атқыштар болмаса, "халықтың қанағаттануы" төмендейді, ал жұмыс істейтін тұтқындардың саны азайса, ресурстардың жетіспеуіне және лагерьтің жабылуына, демек ойынды ұтылуға әкеледі. Сондай-ақ, тұтқындарды лагерьдің "басқарушысы" "сатып алуы" керек, ал қайтыс болған тұтқындардың денелерін жою қажет (ойын оларды "Müllberg" деп сипаттайды, неміс тілінде "қоқыс тауы" немесе "қоқыс үйіндісі" деген мағынаны білдіреді), бұл операцияның да өз шығыны бар. Басқа ресурстарды басқару ойындары сияқты, мұндағы мақсат – шығындар, кіріс, іс-қимылдар және "өндіріс мақсаттары" арасындағы оңтайлы тепе-теңдік пен уақытты табуға тырысу, бірақ бұл өте даулы жағдайға толы.

Тарих

1991 жылы The New York Times газеті KZ Manager сияқты тақырыптардағы шамамен 140 ойынның бірі екенін хабарлады. Австрия газеттерінде бір қалада студенттер арасында жүргізілген сауалнама нәтижесінде, 39 пайызы осы ойындарды білетінін, ал 22 пайызы олармен танысқанын көрсетті. "KZ" – неміс тілінде концлагерьтің (Konzentrationslager) аббревиатурасы. Amiga нұсқасының және 256 түсті DOS портының геймплеі мен графикасы бастапқы C64 ойынына қарағанда әлдеқайда жетілген.