Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын ақыны, сыншысы және балаларға арналған шығармалардың авторы, 1782–1866.
English poet, critic and children's writer, 1782–1866
Энн Гилберт (туған тегі Тейлор; 30 қаңтар 1782 – 20 желтоқсан 1866) – ағылшын ақыны және әдеби сыншысы. Ол жастық шағында балаларға арналған өлеңдерімен ұзаққа созылған танымалдылыққа ие болды. Әйелге тұрмысқа шығар алдында ол өткір әдеби сыншы болды. Дегенмен, ол ең әйгілі Джейн Тейлордың үлкен қарындасы және серіктесі ретінде есте қалады.
Ann Gilbert (née Taylor; 30 January 1782 – 20 December 1866) was an English poet and literary critic. She gained lasting popularity in her youth as a writer of verse for children. In the years up to her marriage, she became an astringent literary critic. However, she is best remembered as the elder sister and collaborator of Jane Taylor.
Отбасы
Тейлор әпкелері – ірі әдеби отбасының мүшелері, оңғарлық гравёр Исаак Тейлор мен жазушы Энн Тейлордың қыздары еді. Энн Ислингтонда дүниеге келді және бастапқыда отбасымен Лондонда, кейін Лавенхемде (Саффолк), Колчестерде және қысқа мерзімге Онгарда тұрды. Әпкелердің әкесі Исаак Тейлор және оның әкесі де гравёрлер болған. Кейіннен әкесі білім беру саласындағы пионер және тәуелсіз дін қызметкері атанды, жастарға арналған көптеген оқулықтар жазды. Олардың анасы, миссис (Энн Мартин) Тейлор (1757–1830) өз заманы үшін прогрессивті санатылған жеті моральдық және діни кеңес еңбегін жазды, олардың екеуі көркем әңгімелер түрінде болды. Энн мен Джейннің ағасы Исаак теолог ретінде, сондай-ақ патенттелген сыра ағызу құрылғысын (кранын) ойлап тапқан ретінде жазды. Олардың ағасы Чарльз Тейлор «Әдеби панорама» журналын басқарды, онда ол өнерден саясатқа дейінгі тақырыптарда жазды және Агустин Кальметтің «Библия сөздігінің» ауқымды түсіндірмелі анонимді аудармасын жасады. Олардың кіші інісі Жосия негізінен сәулет және дизайн саласындағы еңбектерді жариялап жүрді.
The Taylor sisters were part of an extensive literary family, daughters of the engraver Isaac Taylor of Ongar and the writer Ann Taylor. Ann was born in Islington and lived with her family at first in London and later in Lavenham, Suffolk, in Colchester, and briefly in Ongar. The sisters' father, Isaac Taylor, and her grandfather were both engravers. Her father later became an educational pioneer and Independent minister, writing a number of instructional books for the young. Their mother, Mrs (Ann Martin) Taylor (1757–1830) wrote seven works of moral and religious advice in many respects liberal for their time, two of them fictionalized. Isaac, brother of Ann and Jane, wrote as a theologian, but also as the inventor of a patent beer tap. Their elder brother Charles Taylor edited The Literary Panorama, for which he wrote on topics from art to politics, and produced anonymously a massive annotated translation of Augustin Calmet's Dictionary of the Bible. Their youngest brother Josiah was a publisher, chiefly of works on architecture and design.
Авторлығы
Әдетте Джейннің пайдасына, әпкелердің және олардың әртүрлі туындыларының авторлығы жиі шатастырылып келеді. Бұл, ішінара, олардың балаларға арналған алғашқы туындылары бірге және авторлық аты көрсетілмей жарияланғандықтан, сондай-ақ Джейн өзінің өкіметінің шарықталу кезінде жас қайтыс болғандықтан, ертедегі өлімнен кейінгі мақтауларға, тіпті ағасы Исаактың дерлік агиографиясына ие болды. Ал Энннің көптеген туындылары Джейнге жатқызылды – Энн өте қайғылы түрде атап өткендей, ол мұндай қарызды төлей алмайтын, ал Джейнге ол мүлде қажет емес еді. Шындығында, Джейн үлкен аудиторияға арналған поэзия жазушысы ретінде Энннен әлдеқайда көп жетістікке жетті, бірақ Энннің "The Maniac's Song" поэмасы, "Associate Minstrels" (1810) журналында жарияланған, екі әпкенің де ең жақсы қысқа поэмасы болды және ол Китстің "La Belle Dame sans Merci" туындысына шабыт берген болуы мүмкін (Линетт Фелбер: Энн Тейлордың "The Maniac's Song": Китстің "La Belle Dame sans Merci" үшін танылмаған көз). Дегенмен, Энн Тейлор проза жазушысы ретінде де есте қалуға лайық, әсіресе оның өмірбаяны және сақталған көптеген хаттары үшін. Оның стилі күшті және көрнекті, ал ол моральдық және діни тақырыптармен тым көп айналыспаған кезде, әпкесі Джейн сияқты, өзінің рухани құндылығына қатысты пессимизмге бейім болды – ол көбінесе жағымды және кейде өткір зиялылықпен толы. Өмірбаяны сонымен қатар 18-шы ғасырдың соңы мен 19-шы ғасырдың басында өмір сүрген, орташа дәулетті, балама дін ұстанушы отбасы туралы егжей-тегжейлі ақпарат береді.
The sisters and their authorship of various works have often been confused, usually to Jane's advantage. This is in part because their early works for children were published together and without attribution, but also because Jane, by dying young at the height of her powers, unwittingly attracted early posthumous eulogies, including what is almost a hagiography by her brother Isaac, and much of Ann's work came to be ascribed to Jane, a borrowing which, Ann ruefully remarked, she could ill afford and which Jane certainly did not require. It is true that Jane achieved much more than Ann as a writer of poetry for an adult readership – though Ann's poem "The Maniac's Song", published in the Associate Minstrels (1810), was probably the finest short poem by either sister, and it has been postulated as an inspiration for Keats's La Belle Dame sans Merci (Lynette Felber: Ann Taylor's "The Maniac's Song": an unacknowledged source for Keats's "La Belle Dame sans Merci". However, Ann Taylor also deserves remembering as a writer of prose, particularly for her autobiography and the many letters of hers that survive. Her style is strong and vivid, and when she was not too preoccupied with moral and religious themes, she tended, like her sister Jane, to pessimism about her own spiritual worth – it is often shot through with a pleasing and sometimes acerbic wit. The autobiography also provides detailed information on the life of what was a moderately prosperous dissenting family in the late 18th and early 19th centuries.
Алғыс сөздер
Энн Тейлордың ұлы Джозиа Гилберт былай деп жазды: "Екі шағын өлең – "Анашым" және "Жұлдыз" – бәлкім, басқа өлеңдерден көбірек цитата келтіріледі. Біріншісі, өмір туралы лирика, Эннның, екіншісі, табиғат туралы, Джейннің туындысы; және олар осы екі қарындастың айырмашылығын көрсетеді." Бірнеше жас авторлардың ("Анн мен Джейн, Аделаида О'Киф және т.б.") "Нәресте санасы үшін түпнұсқа өлеңдер" атты жинағы 1804 жылы алғаш рет жарық көрді, ал сәттілікке ие болғаннан кейін 1805 жылы екінші том жарыққа шықты. Аделаида О'Киф жинақтағы 30-дан астам өлеңнің авторы болды, бірақ ол бұл еңбегі үшін толыққанды мойынсоқ алған жоқ. Энн Тейлордың "Анашым" өлеңі көңілді жандардың сүйіктісіне айналды. Ол 19 ғасыр бойы қайта-қайта басылып, 20 ғасырдың ортасына дейін стандартты оқу материалы ретінде жатталды. Донелл Руу "Анашым" өлеңінің басылым тарихын 1807 жылдан бастап зерттейді, осы жылы өлең алғаш рет жеке томдық жұмыс ретінде жарияланды. 1807 жылғы "Анашым" басылымы Peltro Williams Tomkins салған суреттермен жарық көрді. Томкинс леди Эмма Гамильтонның көзқарастарынан шабыттанса, 1873 жылы Уолтер Крейн сияқты "Анашым" өлеңіне сурет салған кейінгі суретшілер аналық идеологияның өзгеруін, сондай-ақ Өнер және қолөнер қозғалысының көркемдік стилін көрсетті. Оның "Нәресте санасы үшін түпнұсқа өлеңдер" жинағындағы басқа да өлеңдері де маңызды. Руу Энннің "Қол тірегі" өлеңін романтикалық дәуірдегі ересектерге арналған готикалық әдебиет пен балалар әдебиетінің әртүрлі талаптары арасындағы қақтығыстың қызықты мысалы деп атайды. Руу "Рационалды готика" атты мақаласында атап өткендей, ол арман қылған қол тірегінен қорқып қалған бала туралы готикалық оқианы айтуға қабілетті, бірақ оны ақылға сыймайтын қорқынышқа бой ұсынбастан, дәлелдерді тексерудің маңыздылығы туралы бірқатар моральдық сабақтармен аяқтайды. 1806 жылы Энн мен Джейн Тейлордың "Нәресте бағына арналған өлеңдері", ал 1808 жылы "Нәресте санасы үшін гимндері" жарық көрді. "Нәресте санасы үшін түпнұсқа өлеңдер" жинағында әр өлеңнің авторы көрсетілген, ал "Нәресте бағына арналған өлеңдер" (1806) жинағында авторлар көрсетілмеген. Олардың өлеңдеріне авторлықты анықтау үшін ерекше ресурс бар: Кристина Дафф Стюарттың "Онгарлық Тейлорлар: Аналитикалық биобиблиографиясы". Стюарт "Нәресте бағына арналған өлеңдер" жинағының бір данасын келтіреді, ол оның туысы, канон Исаак Тейлорға тиесілі, ол Энн мен Джейннің авторлығын көрсету үшін түсіндірмелер жазған. Стюарт сондай-ақ баспагердің жазбаларына сүйене отырып, "Түпнұсқа өлеңдер" жинағындағы авторлықты растайды.
Ann Taylor's son, Josiah Gilbert, wrote: <blockquote>"Two little poems – 'My Mother', and 'The Star', are perhaps, more frequently quoted than any. The first, a lyric of life, was by Ann, the second, of nature, by Jane; and they illustrate this difference between the sisters." Original Poems for Infant Minds by several young persons (by Ann and Jane, Adelaide O'Keeffe, and others) was first issued in 1804, and when it proved successful, a second volume followed in 1805. Adelaide O'Keeffe authored over 30 of the poems in the collection, though she has rarely received full credit for this. Ann Taylor's verse "My Mother" became a sentimental favourite. It was republished throughout the 19th century and was still being memorized as a standard recital work into the mid 20th century. Donelle Ruwe traces the publishing history of "My Mother," beginning in 1807 when the poem was first published as a stand alone, single volume work. The 1807 "My Mother" featured illustrations by Peltro Williams Tomkins. While Tomkins was inspired by the attitudes of Lady Emma Hamilton, later illustrators of "My Mother," such as Walter Crane in 1873, reflected changing ideologies of motherhood as well as the artistic style of the Arts and Crafts Movement. Other poems of hers from Original Poems for Infant Minds are also significant. Ruwe identifies Ann's "The Hand Post" as an interesting example of the clash between Romantic era Gothic literature for adults and the different expectations of children's texts. As Ruwe notes in an essay, "The Rational Gothic," it manages to tell a Gothic tale – of a boy terrified by a ghostly hand post – but concludes with a series of moral lessons about the importance of checking for evidence instead of bowing to irrational fears. Ann and Jane Taylor's Rhymes for the Nursery followed in 1806, and Hymns for Infant Minds in 1808. In Original Poems for Infant Minds the authors were identified for each poem, which in Rhymes for the Nursery (1806) they were not. Attributions for their poems can be found in an exceptional resource: The Taylors of Ongar: An Analytical Bio Bibliography by Christina Duff Stewart. Stewart cites a copy of Rhymes for the Nursery belonging to a nephew, Canon Isaac Taylor, annotated to show the respective authorship of Ann and Jane. Stewart also confirms attributions in Original Poems based on publisher's records.
Неке және жесірлік
1813 жылы 24 желтоқсанда Энн Тәуелсіз (кейіннен Конгрегациялық) пастор және теолог Джозеф Гилбертке үйленді және отбасынан алыс, Ротерхэм маңындағы Масбороға жаңа үйіне көшті. 33 жастағы жесір Гилберт Эннмен кездеспей тұрып-ақ оған ұсыныс жасаған, оның жазбаларынан, әсіресе "Эклектикалық шолу" журналындағы өткір сыншы ретіндегі еңбектерінен оның мінезі мен зиялылығы туралы дұрыс пікір қалыптастырған. Гилберт олардың үйлену кезінде Ротерхэм Тәуелсіз колледжінде классика пәнін оқытқан – сол кезде диссиденттерге ең жақын университет деңгейіндегі оқу орны болған. Сонымен қатар ол Шеффилдтегі Нижний Чапелдің пасторы да болған. 1817 жылы ол Халл қаласындағы Фиш-стрит Чапелінің пасторы болып тағайындалды, ал 1825 жылы Ноттингемге көшіп, өмірінің соңына дейін ондағы шіркеулерде қызмет етті. Әйелдік және аналық міндеттерін орындаумен қатар Энн Гилберт өлеңдер, гимндер, эсселер мен хаттар жазуға үлкерді. Оның атеизм, түрме реформасы және құлдыққа қарсы қозғалыс сияқты қоғамдық мәселелерге деген қызығушылығы оны жиі жігерлендірді, ал оның нәтижелері баспа бетін көрді. Өздігінен ойлайтын, көбінесе либералды көзқарастарға берілгенімен, ол әйелдердің сайлау құқығына бекем қарсы болды. 1852 жылы 12 желтоқсанда Гилберт қайтыс болғаннан кейін Энн оның естеліктерін жазды. Ол қалған өмірін зейнеткерлікте өткізбеді. Үлкен отбасы мүшелеріне сапарлар мен хаттар арқылы белсенді қолдау көрсетіп, Тейлорлар үшін отбасы әрқашан басты орында болды. Ол Ұлыбританияда кеңінен саяхаттап, қарт әйел үшін қиын болуы мүмкін саяхат жағдайларын оңай қабылдады. Ол 1866 жылы 20 желтоқсанда қайтыс болды және Ноттингемдегі жалпы зиратқа күйеуінің қасына жерленді, бірақ осы туралы жазылған жазу зор готикалық саркофагтан жоғалып кеткен.
On 24 December 1813, Ann married Joseph Gilbert, an Independent (later Congregational) minister and theologian, and left Ongar for a new home far from her family, at Masborough near Rotherham. A widower of 33, Gilbert had proposed to Ann before he even met her, forming a sound estimate of her character and intelligence from her writings, particularly as a trenchant critic in The Eclectic Review. Gilbert was at the time of their marriage the classics tutor at Rotherham Independent College – the nearest body to a university open to Dissenters at that time – and simultaneously pastor of the Nether Chapel in Sheffield. In 1817, he moved to the pastorate of the Fish Street Chapel in Hull, and then in 1825 to Nottingham, serving in chapels there for the rest of his life. While busy with the duties of wife and later mother, Ann Gilbert managed to write further poems, hymns, essays and letters. Her interest in public matters such as atheism, prison reform and the anti slavery movement often spurred her, and the results found a way into print. Oddly for one of independence of mind and strongly held, usually liberal opinions, she was firmly opposed to female suffrage. After Gilbert died on 12 December 1852, Ann wrote a memoir of him. Nor did she spend the rest of her long life in retirement. While actively supporting the members of her large family through visits and a stream of letters – family was always of central concern to the Taylors – she travelled widely in Britain, taking in her stride as an old lady travelling conditions that might have daunted one much younger. She died on 20 December 1866 and was buried next to her husband in Nottingham General Cemetery, although the inscription recording this on the vast Gothic sarcophagus has disappeared.