Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Португалиялық математик (1901–1948)
Portuguese mathematician (1901–1948)
Бенто де Жесус Караса, (18 сәуір 1901 – 25 маусым 1948) – Португалияның ықпалды математигі, экономисі және статистикасы. Караса сонымен қатар Португалия Коммунистік партиясының мүшесі болды және 1940 жылдары Португалияның Ұлттық Антифашистік Бірлік қозғалысы мен Демократиялық Бірлік қозғалысын құруға қатысты. Антониу Оливейра Салазар басқарған Estado Novo режиміне қарсы күрестегі рөлі үшін Караса тұтқындалып, профессорлық қызметінен айырылды.
Bento de Jesus Caraça, GCSE, GOL (18 April 1901 – 25 June 1948) was an influential Portuguese mathematician, economist and statistician. Caraça was also a member of the Portuguese Communist Party, and participated in the formation of the Portuguese Movement of National Antifascist Unity and Movement of Democratic Unity in the 1940s. For his role in the resistance against the Estado Novo regime led by António Oliveira Salazar, Caraça was arrested and lost his professorship at the pt.
Өмірбаян
Караса Португалияның оңтүстігіндегі Эвора округінің Вила-Вичоза қаласында дүниеге келді. Ол Жоао Антониу Караса мен Домингаш да Консейсау Эшпадиньяның ұлы болды. Балалық шағын отбасылық шаруа қожалығында өткізіп, басқа шаруа Хосе Перчейродан оқу-жазуды үйренді. Караса өте ерте жасынан білімге қабілетті екенін көрсетті, осының нәтижесінде оның отбасы тұратын шаруа қожалығының иесі Альбукерке отбасы оның білімін қолдады. 1911 жылы бастауыш мектепті бітірген соң, Караса Лиссабондағы ПТ-да оқыды, онда 1918 жылы орта білімін аяқтады. Сол жылы ISCEF (португал тілінде: Instituto Superior de Comércio, кейін ISCEF және ISEG деп аталды) институтына түсті. 1919 жылдың 1 қарашасында 2-курс студенті болып, өзінің профессоры П.Т. тарапынан 2-ші ассистент болып тағайындалды. 1923 жылы бітірді. 1924 жылдың 13 желтоқсанында 1-ші ассистент, ал 1927 жылдың 14 қазанында профессор болып тағайындалды. 1929 жылдың 28 желтоқсанында алгебра және интегралдық есептеу пәнін оқыту бойынша кафедра профессоры болып тағайындалды. Студент кезінде Караса 1919 жылы құрылған Португалия халық университетінің басқарма кеңесіне мүше болды, ал 1928 жылы оның президенті болды. Ол университет кітапханасын ұйымдастырды және математика, өнер, тарих және басқа да тақырыптар бойынша бірнеше конференция өткізді. 1940 жылы Португалия математикалық қоғамын құрушылардың бірі болды және 1945-1945 жылдары П.Т. бірлескен президенттік қызметін атқарды. Караса 1940 жылы математиктер Антониу Анисето Монтейру, Угу Рибейру, Жозе да Силва Паулу және Мануэль Залуар Нунеспен бірге журналды құрды. Караса 1948 жылдың 25 маусымында қайтыс болды.
Caraça was born in Vila Viçosa, Évora District, in the south of Portugal. He was the son of two peasants, João António Caraça and Domingas da Conceição Espadinha. He lived his first years on the family's farm and he managed to learn how to read with another peasant, José Percheiro. Caraça showed a great capacity for learning from a young age, which led the Albuquerque family, who owned the farm where his family lived, to support his education. After finishing primary school in 1911, Caraça studied at the pt in Lisbon, where he completed his secondary education in 1918. He enrolled at the ISCEF (Portuguese: Instituto Superior de Comércio, later known as the ISCEF and ISEG) the same year. On November 1, 1919, as a 2nd year student, Caraça was nominated 2nd assistant by his teacher pt. He graduated in 1923. On December 13, 1924, he was nominated 1st assistant and, on October 14, 1927, he was appointed as a professor. On December 28, 1929, he was nominated cathedratic professor, teaching algebra and infinitesimal calculus. As a student Caraça was on the administrative council of the Universidade Popular Portuguesa at its foundation in 1919, and in 1928 he became president. He organised the University's library and several conferences about mathematics, art, history, and other topics. Caraça was one of the founders of the Portuguese Mathematical Society in 1940, and from 1945–1945 served as joint president alongside pt. Caraça founded the journal pt in 1940 with mathematicians António Aniceto Monteiro, Hugo Ribeiro, José da Silva Paulo and Manuel Zaluar Nunes. Caraça died on 25 June 1948.
Құрметтеулер
Португалияның Сантарем қаласында оның құрметіне аталған тұрғын алаңы бар.
There is a residential town square in Santarém, Portugal named after him.