Кіріспе
Эритреядағы адам құқықтары 2020 жылдардағы жағдай бойынша Human Rights Watch сияқты үкіметтік емес ұйымдар (ҮЕҰ) тарапынан әлемдегі ең нашар жағдайлардың бірі деп саналады, әсіресе баспасөз бостандығы тұрғысынан. Эритрея – ұлттық заң шығарушы сайлаулардың бірнеше рет кейінге шегерілген бірпартиялық мемлекет. Көптеген батыс елдері, әсіресе АҚШ, Эритрея үкіметін өз бетінше тұтқындаулар мен қамаулар жасауда, сондай-ақ саяси белсенділігі үшін белгілі бір сандағы адамдарды айыптаусыз ұстауда айыптайды. Сонымен қатар, Эритрея азаматтары, ерлер де, әйелдер де, мерзімі шексіз әскери қызметке мәжбүрлеп алынып, күштеп жұмыс істеуге тартылады. Эритрея үкіметі бұл айыптауларды саяси мақсатта жасалған деп жоққа шығарып келеді. Жағдайды жақсартуға бағытталған реформалар аясында Эритрея үкіметінің өкілдері мен ҮЕҰ өкілдері көптеген қоғамдық жиналыстар мен диалогтарға қатысты. 1998–2001 жылдардағы Эритрея мен Эфиопия арасындағы қақтығыстан кейін Эритреядағы адам құқықтарының жағдайы нашарлады. Адам құқықтарын бұзу жиі үкімет тарапынан немесе үкімет атынан жасалады. Сөз бостандығы, баспасөз бостандығы, жиналыстар мен қауымдастықтар бостандығы шектеулі. "Тіркелмеген" діндерді ұстанатындар, елден қашуға тырысатындар немесе әскери міндеттен қашуға тырысатындар тұтқындалып, түрмеге қамалады. Эритреяда ішкі және халықаралық адам құқықтары жөніндегі ұйымдарға жұмыс істеуге рұқсат берілмейді. Дін бостандығы – мыңдаған эритреялықтардың елден қашуының басты себептерінің бірі. Мыңдаған эритреялықтар Эфиопияда, Суданда, Израильде, Еуропада және Батыс елдерінде пана сұрап жүр. 2015 жылы БҰҰ Адам құқықтары жөніндегі кеңесі 500 беттік баяндамасында соттан тыс өлім жазасына кесу, азаптау, ұзаққа созылған мемлекеттік қызмет және күштеп жұмыс істеу туралы мәлімдемелерді егжей-тегжейлі баяндады, сондай-ақ мемлекеттік қызметкерлердің сексуалдық зорлық-зомбылық, зорлау және ұзақ уақыт бойы сексуалдық құлдыққа салуы да кең таралғанын көрсетті. The Guardian газеті "басқа жерде сирек кездесетін" адам құқықтарын бұзулардың каталогы туралы баяндады. Эритрея Сыртқы істер министрлігі комиссияның баяндамасын "толық негізсіз және ешқандай мәні жоқ" "жабайы айыптаулар" деп сипаттады. Эритрея президентінің кеңесшісі Йеман Гебреаб комиссияны "толыққанды бір жақты" деп айыптады және "Эритрея саяси мақсатта жасалған және негізсіз айыптауларды және ХІО-ның зиянды ұсыныстарын қабылдамайды. Ол бұл Эритреяға ғана емес, Африка мен дамушы елдерге де жасалған орынсыз шабуыл деп санайды". Тергеу комиссиясының (ТК) есебі 833 эритреялық деп мәлімделген анонимді тұлғалардың куәліктеріне негізделген. Осыған байланысты эритреялық диаспорасының көп бөлігі ТК есебін қабылдамады. 230 000 эритреялық есепке қарсы петицияға қол қойды, ал 45 000 эритреялық Эритреяны қорғап куәлік берді, бірақ олардың куәліктері есепте көрсетілмеді. 850 эритреялық Женевада жеке куәлік беру үшін БҰҰ Адам құқықтары жөніндегі кеңесіне қағазға қарсы өздерін таныстыруды сұрады. Сонымен қатар, 10 000-нан астам эритреялық Женевада есепке қарсы демонстрация өткізді. Бірнеше ел, әсіресе АҚШ пен Қытай, есептің қатал тілін қабылдамады. АҚШ дипломаты Эрик Ричардсон Эритрея туралы есептің Солтүстік Корея туралы есеппен салыстырғанда "жетілмегендігі мен дәлдігі жеткіліксіз" екенін айтты және АҚШ мәтіннің тілін түзетусіз қолдамайды. Сонымен қатар, Эритрея президентінің кеңесшісі Йеман Эфиопияны "адам құқықтарының ең нашар бұзылуы мен өз халқының қырғынына" кінәлады, Эфиопияның Эритреяға қарсы резолюцияны қабылдау үшін кеңеске лобби жасауының ирониялы екенін айтты. 1998–2001 жылдардағы Эритрея мен Эфиопия арасындағы қақтығыстан кейін елдің адам құқықтары туралы есебі Біріккен Ұлттар Ұйымында сынға ұшырады. 1998 жылғы Эритрея-Эфиопия соғысы кезінде ЭПРДФ үкіметі 77 000 эритреялық пен эфиопиялықтардың жеке мүлкін депортациялады және тәркіледі. 77 000 эритреялық пен эфиопиялықтардың көп бөлігі эфиопиялықтардың өмір сүру деңгейіне қарағанда жақсы жағдайда болды. Олардың мүлкі тәркіленгеннен кейін депортацияланды. 18 мен 40 жас аралығындағы барлық эритреялықтар міндетті түрде әскери қызметке шақырылуға тиіс. 10 000-нан 25 000-ға дейін орта мектеп оқушылары 12-ші сыныпты елдегі ұлттық әскери лагерьлердің бірінде оқиды, олардың ең танымал лагері Сава маңында орналасқан. Бұл ұлттық қызмет Эритрея Эфиопиядан тәуелсіздік алғаннан кейін Эритреяның егемендігіне қауіп төндіретін кез келген қауіп-қатерден қорғану, ұлттық мақтаныш пен тәртіпті қалыптастыру мақсатында алдын ала шара ретінде енгізілді. Эритреяның ұлттық қызметі ұзақ мерзімді, мерзімі шексіз әскери шақыруды талап етеді, осыдан қашу үшін кейбір эритреялықтар елден шығып кетеді. 2019 жылғы тамызда Human Rights Watch баяндамасы эритреялық орта білім беру жүйесі студенттерді ұзақ мерзімді әскери немесе үкіметтік жұмыстарға жіберіп, олардың көпшілігі осы себепті елден қашады деп мәлімдеді. Ұйым эритреялық білім беру жүйесін студенттерді жүйелі түрде зорлық-зомбылыққа, азаптауға, қатал еңбек жағдайларына және отбасын асырауға жеткіліксіз жалақыға ұшырататын әскери шақыру машинасы деп сипаттады. 2022 жылғы маусымда Эритреядағы адам құқықтары жөніндегі БҰҰ арнайы хабаршысы Мохамед Абдельсалам Бабикер елдегі адам құқықтарының нашарлауы туралы сынды баяндама жариялады. Тіркелген бұзушылықтардың арасында күштеп әскери шақыру, өз бетінше тұтқындаулар, жоғалып кетулер және азаптаулар жиі кездеседі. Баяндама Эритреяның Эфиопиядағы қарулы қақтығысқа қатысуын да қамтыды. Эфиопиядағы лагерьлердегі эритреялық босқындарды ұрлап, күштеп соғысқа салу оқиғалары болды. 2023 жылғы 7 тамызда тергеуші Мохамед Бабикердің БҰҰ баяндамасы эритреялық босқындар мен пана сұраушылардың ұзақ мерзімді әскери қызмет кезінде бастан өткерген азаптаулар, зорлық-зомбылық және күштеп жұмыс істеу жағдайларын жариялады. Баяндама президент Исайяс Афверкидің авторитарлық үкімшілігін көрсетті және ұлттық қызмет бағдарламасы эмиграцияны қалай ынталандыратынын, Швециядағы эритреялық фестивальде болған наразылықтардан кейін айтты. Ел сонымен қатар Тиграй аймағында адам құқықтарын бұзу және эфиопиялық қақтығысқа қатысуымен айыпталып отыр.
Human rights in Eritrea are viewed, as of the 2020s, by non governmental organisations (NGOs) such as Human Rights Watch as among the worst in the world, particularly with regards to freedom of the press. Eritrea is a one party state in which national legislative elections have been repeatedly postponed, Some Western countries, particularly the United States, accuse the government of Eritrea of arbitrary arrest and detentions and of detaining an unknown number of people without charge for their political activism. Additionally, Eritrean citizens, both men and women, are forcibly conscripted into the military with an indefinite length of service and used as forced labour. The Eritrean government has continuously dismissed the accusations as politically motivated. As an attempt at reform, Eritrean government officials and NGO representatives have participated in numerous public meetings and dialogues. Since Eritrea's conflict with Ethiopia in 1998–2001, Eritrea's human rights record has worsened. Human rights violations are frequently committed by the government or on behalf of the government. Freedom of speech, press, assembly, and association are limited. Those that practice "unregistered" religions, try to flee the nation, or escape military duty are arrested and put into prison. Domestic and international human rights organizations are not allowed to function in Eritrea. Freedom of worship is one of the top reasons thousands of Eritreans flee the country. There are thousands of Eritreans in Ethiopia, Sudan, Israel, Europe and the West seeking asylum. In 2015, a 500 page UNHRC report detailed allegations of extrajudicial executions, torture, indefinitely prolonged national service and forced labour, and indicated that sexual harassment, rape and prolonged sexual servitude by state officials are also widespread. The Guardian cited the reports catalogue of 'a litany of human rights violations "on a scope and scale seldom witnessed elsewhere"'. The Eritrean Foreign Ministry responded by describing the commission's report as "wild allegations" which were "totally unfounded and devoid of all merit". A statement from Eritrean presidential adviser Yemane Gebreab accused the panel of being "entirely one sided", and indicated that "Eritrea rejects the politically motivated and groundless accusations and the destructive recommendations of the COI. It believes they are an unwarranted attack not only against Eritrea, but also Africa and developing nations." The Commission of Inquiry (CoI) report was based on the testimony of 833 anonymous persons purported to be Eritrean. In reaction to this, a significant number of the Eritrean Diaspora population rejected the Commission of Inquiry report. 230,000 Eritreans signed Petitions against the paper and 45,000 Eritreans provided testimonies defending Eritrea, which did not appear in the report. 850 Eritreans asked to present themselves to appear in person in Geneva and give their testimonies to the UNHRC against the paper. In addition, more than 10,000 Eritrean demonstrated against the report in Geneva. Several countries also rejected the report's abrasive language, especially the US and China. At a drafting meeting, U. S. diplomat Eric Richardson said the Eritrea paper did not have "the same level of sophistication and precision" as the report on North Korea and the United States could not support the language of the text without revisions. In addition, Eritrean presidential advisor Yemane blamed Ethiopia for "some of the worst human rights abuses and massacres of its people", saying it was ironic that Ethiopia could use the council to lobby for the adoption of the resolution against Eritrea. Since Eritrea's conflict with Ethiopia in 1998–2001, the nation's human rights record has come under criticism at the United Nations. During the 1998 Eritrean Ethiopian War, the EPRDF government also deported and confiscated the private property of 77,000 Eritreans and Ethiopians. The majority of the 77,000 Eritreans and Ethiopians of Eritrean origin were considered well off by the Ethiopian standard of living. They were deported after their belongings had been confiscated. All Eritreans between the ages of 18 and 40 must complete a mandatory national service, which includes military service. Between 10,000 and 25,000 high school students spend their 12th year of education in one of the countries national service camps, most notable of which is the camp near Sawa. This national service was implemented after Eritrea gained its independence from Ethiopia, as a precautionary means to be protected against any threats on Eritrea's sovereignty, to instill national pride, and to create a disciplined populace. Eritrea's national service requires lengthy, indefinite conscription periods, which some Eritreans leave the country in order to avoid. An August 2019 Human Rights Watch report claimed that the Eritrean secondary education forces students into indefinite military or government jobs and many flee from the country because of this. The organization described the Eritrean education system as a conscription machine that subjects students to systematic abuse, including torture, harsh working conditions and insufficient pay to support their families. In June 2022, the UN special rapporteur on human rights in Eritrea, Mohamed Abdelsalam Babiker, issued a report critical of the deteriorating human rights situation in the country. Among the violations recorded, forced military conscription, arbitrary arrests, disappearances and torture were common. The report also involved Eritrea's involvement in the armed conflict in Ethiopia. Eritrean refugees in Ethiopian camps have been kidnapped and forced to fight. On August 7, 2023, a U. N. report by investigator Mohamed Babiker exposed instances of torture, abuse, and forced labor endured by Eritrean refugees and asylum seekers during indefinite national service. The report shed light on President Isaias Afwerki's authoritarian rule and emphasized how the national service program drives emigration, in the wake of disruptive protests at a Sweden based Eritrea themed festival. The nation has also been accused of human rights violations in the Tigray region and implication in the Ethiopian conflict.
Реформалар
Эритрея үкіметінің қызметкерлері мен үкіметтік емес ұйымдардың өкілдері көптеген қоғамдық жиналыстар мен диалогтарға қатысты. Осы отырыстарда олар "Адам құқықтары дегеніміз не?", "Адам құқықтарын кім анықтайды?" және "Адам құқықтары ма, әлде қоғамдық құқықтар ма, қайсысы басым болу керек?" сияқты негізгі сұрақтарға жауап берді. 2007 жылы Эритрея үкіметі әйелдердің жыныс мүшелерін кесу амалына тыйым салды. Аймақтық ассамблеялар мен дін көшбасшылары да әйелдерді кесуге қарсы үнемі айтып келеді. Олар мұндай амалдың денсаулыққа зиян келтіруі және жеке адамның бостандығын шектеуіне алаңдап, осыны басты себеп ретінде келтіреді. Сонымен қатар, олар ауыл тұрғындарын осы ежелгі мәдени дәстүрден бас тартуға шақырады. 2009 жылдың басында Эритреядағы демократиялық құқықтар үшін азаматтар қозғалысы құрылды, оның мақсаты үкімет пен оппозиция арасында диалог орнату болды. Бұл топқа қарапайым азаматтар мен үкіметке жақын адамдар кіреді. Қозғалыс бұрынғы диалог әрекеттері сәтсіз аяқталғаннан кейін, Лондон қаласында өткен екі күндік конференцияда іске қосылды.
" Еркіндік үйі "
Freedom House Freedom in the World 2022 есебінде Эритрея саяси құқықтар бойынша 1/40, ал азаматтық бостандықтар бойынша 2/60 балл алып, "еркін емес" мемлекет деп бағаланды.