Кіріспе

Dracula A.D. 1972 – 1972 жылы түсірілген британдық қорқыныш фильмі, режиссері Алан Гибсон, продюсері Hammer Film Productions. Сценарийін Дон Хоутон жазды, ал басты рөлдерде Кристофер Ли, Питер Кушинг және Стефани Бичэм ойнады. Hammer-дың Дракула сериясындағы алдыңғы фильмдерден өзгеше, Dracula A.D. 1972 заманауи көрермендер үшін Дракула әңгімесін жаңарту мақсатымен қазіргі заманға бейімделді. Дракула қазіргі Лондон қаласында қайта тірілді және оның жауы Ван Хельсингтің ұрпағы бар, жас кешті қатыстырушылар тобына шабуыл жасайды. Бұл Дракуланың қатысуымен түсірілген жетінші Hammer фильмі және Кристофер Лидің осы рөлде ойнаған алтыншы фильмі. Сонымен қатар, бұл Питер Кушингтің 1960 жылғы "Дракуланың жарларынан" кейін алғаш рет Ван Хельсинг рөліне оралуын белгіледі, және Ли мен Кушингтің тиісті рөлдердегі соңғы бірлескен жұмысы 1958 жылғы "Дракула" фильмінен бері болды. Одан кейін Hammer-дың Дракула сериясындағы Кристофер Лидің соңғы фильмі – "Дракуланың шайтандық обрядтары" жарық көрді, ол да заманауи ортаны пайдаланды және көптеген орталық кейіпкерлерді көрсетті.

Сюжет

1872 жылы граф Дракула мен оның жауы Лоренс Ван Хельсинг Лондонның Хайд-парк саябағында қашып бара жатқан дилижанстың үстінде шайқасады. Көлік құлап, Дракула дөңгелектің біріне ішінара қадалады. Күрес барысында Ван Хельсинг дөңгелекті вампирдің кеудесіне толық кіргізіп, тікелей тістейді. Бұл істі бітірген соң Ван Хельсинг өзінің жараларынан көз жұмады. Сол сәтте Дракуланың ізбасары келіп, Дракуланың денесін жинап алады және бірнеше күннен кейін оны Ван Хельсингтің қабіріне жақын, Сент-Бартольф шіркеуіне жерлейді. Бір ғасыр өткен соң, 1972 жылы, оккультизм сарапшысы Лорример Ван Хельсингтің немересі және Дракуланың ежелгі жауының ұрпағы Джессика Ван Хельсинг пен 1872 жылғы Дракуланың шәкіртіне ұқсайтын Джонни Алукард жас хиппилер тобының арасында болады. Алукард Джессика мен басқаларын қазіргі уақытта тастап кетілген, киесінен айырылған Сент-Бартольф шіркеуінде қара жынға табыну рәсіміне қатысуға көндіреді, онда ол олардың тобының мүшесі Лора Беллоустың қатысуымен қанды ғұрыпты өткізеді. Джессика мен басқалары үрейлене қашады, содан кейін Дракула қайта тіріліп, Лораны өлтіреді. Лораның денесі қансызда табылады, және Метрополитен полициясы инспектор Мюррей басшылығымен кісі өлтіруге қатысты тергеуді бастайды. Мюррей оккультизмге байланысты күдік танытып, Лорримермен сұхбаттасады, ол Лораның өлімі туралы естігенде қатты ойға келеді. Ол Алукардтың (аты Дракуланың кері жазылуы) Дракуланың шәкірті екенін және графтың оралғанын түсінеді. Осы уақытта Алукард Джессиканың тағы бір досы, Гейнор Китингті Сент-Бартольфке әкеледі, онда оны Дракула өлтіреді, ал Алукард өз еркімен вампирге айналуға келіседі. Вампирге айналған Алукард көшедегі адамды өлтіріп, Джессиканың жігіті Бобты олар жиі баратын Челсидегі кафеге шақырады, онда ол оны да вампирге айналдырады. Лорример болмағанда, Боб Ван Хельсингтер үйіне барып, Джессиканы кафеге келуге көндіреді, онда ол мен Алукард оны ұстап алып, Дракулаға жеткізеді. Джессиканың достарының бірімен бірге Лорример Алукардты оның пәтеріне дейін іздеп табады және онымен шайқасады. Алукард ваннадағы душтан ағып тұрған сумен өзіне-өзі зиян келтіріп, қайтыс болады. Сент-Бартольфте Лорример Бобтың денесін табады, ол күн сәулесінен өлтірілген, тынығу орнына жетпей жатып көз жұмады, ал Джессиканы маусыраған күйде табады, Дракула Ван Хельсингтерге кек қайтару үшін оны вампирге айналдыруды жоспарлап отыр. Лорример Дракулаға тұзақ қойып, зираттың астына қазылған қазықтарды орналастырып, түнде оның оралуын күтеді. Екеуі күреседі, онда Лорример Дракуланы күміс пышақпен өлтіруге тырысады, бірақ пышақты Дракуланың әлі де бағынышындағы Джессика тартып алады. Екеуі шіркеуден шыққанда, Лорример Дракулаға киелі су шашады, ол оның қолына күйік тигізеді және оның қазықтарға құлауына себеп болады. Дракуланың әлі де тірі екенін түсінген Лорример оны қазықтарға тереңірек итеру үшін қазық қолданады. Дракула қайтыс болады, оның денесі күлге айналады, ал Джессикаға жасаған сиқыры бұзылады. Джессика атасымен құшақтасқанда, "Тыныштықта мәңгілікке қалсын" деген аталым көрсетіледі.

Өндіріс

«Count Yorga, Vampire» атты қазіргі заманғы вампир фильмінің сәттілігінен кейін, Warner Bros компаниясы қазіргі уақытта түсірілген екі «Хаммер» Дракула фильмін тапсырыс берді, олар «Дракула А. Д. 1972» және «Дракуланың шайтандық обрядтары» болды. Фильм Highgate Vampire ісіне байланысты оқиғалардан шабыттанды. «Black Mass» сегменті үшін фильмде 1969 жылғы «An Electric Storm» альбомынан White Noise тобының, электрондық музыканы дамытушылардың бірі, «Black Mass: An Electric Storm in Hell» трегі пайдаланылды; ал Неймнің диалогы кейіннен Orbital тобы «Satan Live» және «Tension» шығармаларында қолданылды.

Түсірілім

"Дракула А. Д. 1972" фильмі 1971 жылдың қыркүйегінде "Дракула бүгін" деген атпен өндіріс жұмыстарын бастады және Челси мен Герфордширде түсірілді.

Жалғастығы

Фильмнің бастапқы сахнасы бұрынғы фильмде, «Дракуланың жаралары» (1970) фильмінде болмаған, бірақ толығымен жаңа және «Дракуланың шайтандық обрядтары» (1973) фильмімен аяқталатын «Хаммер» қорқыныш фильмінің «Дракула» хронологиясының жаңа, қысқаша тізбегін құрайды. Бұл фильмнің прологы 1872 жылы орын алады, демек, оны сериядағы бұрынғы фильмдермен үйлестіру мүмкін емес, себебі оның хронологиясы 1958 жылғы түпнұсқада сипатталғандай 1885 жылдан басталады. Қазіргі заманғы екі «Дракула» фильмінде де Ли және Кушинг түскен, бірақ олар Виктория/Эдвард дәуірі фильмдерінде орнатылған хронологияға сәйкес келмейді; алғашқы «Хаммер» «Дракула» фильмі «Дракула» 1880-жылдарда өтеді, ал «Дракула А.Д. 1972» фильміндегі Ван Хельсинг пен Дракула арасындағы соңғы шайқастың флэшбэгі 1872 жылы орын алады – бұл түпнұсқа фильмде Ван Хельсинг пен Дракуланың алғашқы кездесуінен көп бұрынғы уақыт.

Шығару

1972 жылы "Дракула" фильмі "Өткен, қазіргі немесе болашақ, графты ешқашан жеңілдетпе!" және "Қош келдің, Драк!" слогандарымен таныстырылды. АҚШ-та көрсетілген кезде, фильм басталар алдында актер Барри Атвотер (The Night Stalker-дегі Янос Скорзени вампирі) табуттан тұрып, көрермендердің барлығын граф Дракула қоғамының мүшелері ретінде ант қабылдауға шақыратын қысқаша видео көрсетілді.

Қабылдау

"Дракула А.Д. 1972" фильміне сын-тексерулер аралас және жағымсыз болды. Фильм жарық көргеннен кейін Роджер Эберт фильмге 4 жұлдыздың тек 1-ін берді, ал "The Monthly Film Bulletin" басылымынан Клайд Джевенс оны "Брам Стокер аңызын қазіргі заманғы Челсиге бейімдеудің сәтсіз және мүлдем қиялсыз әрекеті" деп атады, сондай-ақ "Трансильванияны С.В.3-ке бейімдеу әрекеті сценарийді шатастырады ("Жұмқыр шеңберін жауып, музыканы тыңда, балалар!") тіпті әзіл-қалжыңның ескі әдісі де, "Ол сәл әлсіреген" және "Кел, бір тісімді ал" сияқты сөздермен, қорлай күліп, күлдіруге тырысатын, нашар жазылған сценариймен жойылды". Денис Принс "DVD Verdict" басылымында "Dracula A.D. 1972 – бұл, әрине, Hammer компаниясының қорқыныш каталогындағы ең әлсіз туындылардың бірі және ол тек Дракула туралы барлық мәліметтерді жинауға қызығушылық танытушыларға ғана қызығушылық тудыруы мүмкін" деді. "Eccentric Cinema" жазды: "Бұл фильммен көңіл көтеруге болады – көбінесе оның кемшіліктерінің арқасында. Бұл шынымен де ірімшік, кәсіби деңгейде жасалған ірімшік, ол оның орнында болуы керек емес, жақсы ойналған және қойылған". "Science Fiction, Horror and Fantasy Film Review" фильмді "үлкен көңіл көңілсіздік" және "Hammer Дракула сериясының ең төмен нүктесі" деп атады, бірақ "ұсақ оң жақтарына" қарамастан. "DVD Drive In" басылымынан Джордж Р. Рейс былай деп жазды: "Hammer компаниясының тізіміндегі төменгі нүкте деп саналған Dracula A.D. 1972 олай емес. Фильмде бірнеше жақсы жайттар бар. Кушингтің ерекше Ван Хельсингі фильмді көтеріп алып жүреді. Кристофер Ним Джонни Алукард рөлінде харизматикалық зұлымдық көрсетеді [және] Ван Хельсингпен болған айқасы – ең жарқын көріністердің бірі. Hammer компаниясының жанкүйерлері бұны қалай ұнатпайды?" 1970 жылдардағы вампир фильмдері туралы 2017 жылғы кітабында автор Гэри А. Смит фильмді еске алып, "1972 жылы қорқынышты идея сияқты көрінген нәрсе, шын мәнінде соншалықты жаман емес. Қазіргі заманнан алыстағандықтан, Dracula A.D. 1972-нің лондондық көрінісі де бұрынғы фильмдердің викториандық көріністері сияқты ескіргендей сезіледі. Фильмдегі басты мәселе – Дракула готикалық шіркеуінің қираған жеріне шектеліп, заманауи әлеммен байланыс жасай алмайды". Фильм жалпы алғанда әртүрлі қабылдауға қарамастан, бірнеше танымал жанкүйерлері мен қолдаушылары бар. Америкалық режиссер Тим Бертон бір кезде оны өзінің сүйікті фильмдерінің бірі деп атап, оған құрмет ретінде "Beetlejuice 2024 A.D." атауын беруді қарастырды, ал ағылшын жазушысы, кино сыншысы және қорқыныш туралы сарапшы Ким Ньюман оны өзінің ең жақсы 10 вампир фильміне қосты. 2020 жылғы BBC/Netflix "Dracula" мини-сериалының үшінші эпизоды – фильмге жасалған толыққанды құрмет, ол қазіргі заманда өтеді. Сондай-ақ, ол көптеген басқа "Hammer Dracula" фильмдеріне сілтеме жасайды.

Үй медиасы

Фильм 2018 жылы Warner Archive Collection компаниясымен Blu-ray форматында шығарылды. Фильм 2005 жылы Warner Home Video компаниясымен Ұлыбританияда, АҚШ-та және Германияда DVD форматында шығарылды. Ұлыбритания мен АҚШ-та фильм "Дракула A.D. 1972" деп, ал Германияда "Dracula jagt Mini Mädchen" деп таралды. 2007 жылдың 6 қарашасында фильм "Дракула", "Дракула қабірден тірілді" және "Дракуланың қанын татып көр" фильмдерімен бірге жинақта шығарылды.