Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Писек тас көпірі – Чехиядағы ең көне сақталған ерте готикалық көпір және өзінің ерекшелігімен, қақпалары бар мұнарасын құрайтын ерекше белгілерінен айырылса да, Орталық Еуропадағы ең сирек кездесетін ортағасырлық көпірлердің бірі. Ол Влтава өзенінің саласы – Отава өзені арқылы салынған. Ол Оңтүстік Богемиядағы Писек қаласында орналасқан. Көпір 13 ғасырдың үшін тоқсанында салынған деп есептеледі. 1989 жылдан бері ол Чехияның мәдени ескерткіштері тізіміне енгізілген, ал 1998 жылы ұлттық мәдени ескерткіш мәртебесін алды. Аңыз бойынша, көпір үстінен бірінші өткен жануардың атымен аталуы керек болғандықтан, оны кейде "Бұғы көпірі" деп те атайды. Сол кезде Писек терең орманмен қоршалғандықтан, көпірден бірінші өткен – бұғы болған. Дегенмен, жергілікті тұрғындардың көпшілігі оны әлі де "Ескі көпір" деп атайды. Бұл көпір Балтық аймағын Жерорта теңізімен байланыстырған және Бавариядан Писек тұз қоймасына тұз тасыған Алтын жолдың маңызды бөлігіне айналды.
The Písek Stone Bridge is the oldest preserved early Gothic bridge in the Czech Republic and by its originality, although deprived of its dominants, which formed its tower with gates, is one of the rarest medieval bridges in Central Europe. It spans the Otava River, a tributary of the Vltava. It is located in the south Bohemian town of Písek. It was probably built in the 3rd quarter of the 13th century. The bridge has been on the list of the Czech cultural monuments since 1989, becoming a national cultural monument in 1998. It is sometimes called the Stag Bridge, according to legend because it was to be named after the first being to pass over it. At the time, Písek was surrounded by deep woods, so the first being to cross the bridge was a stag. However, most local people still call it the Old Bridge. The bridge became an important link on the Golden Trail, which connected the Baltic areas with the Mediterranean and imported salt from Bavaria to the Písek salt store.
Құрылымы
Көпір Богемияның Остокар II билік еткен кезінде, 13 ғасырдың 3-ші тоқсанында салынған болуы мүмкін. Алты аркасы түпнұсқа. Жетінші арка 1768 жылы екі есе кеңдігімен салынды және ағаштарды өзенмен төмен ағызуға арналған (бұрын ағаштарды өзен арқылы сүйреп жіберуші еді). Көпірді екі жағынан екі мұнара күзетіп тұрған. Өкінішке орай, олардың ешқайсысы бүгінге дейін жеткен жоқ. Біріншісі 1768 жылғы су тасқыны кезінде құлап, ал екіншісі 1825 жылы көліктің артуына байланысты сұраныс бойынша әдейі бұзылды. Олардың өзен түбінен құтқарылған сынықтары көпірдің жанындағы сол жағалауда қойылған.
The bridge was probably built in the 3rd quarter of the 13th century during the reign of Ottokar II of Bohemia. Six arches are original. The seventh arch, with a double span width, was added in 1768 and served for the raft passage (timber used to be pulled down the river). Two towers guarded the bridge, one on each side. Unfortunately, none of them has survived. The first collapsed during the 1768 flood and the second was deliberately torn down in 1825 due to the growing transportation demands. Their fragments, salvaged from the river bottom, are on display on the left river bank near the bridge.
Су тасқыны
Көпір ғасырлар бойы бірнеше рет су тасқынының күшті шабуылына ұшырады, мысалы 1432 және 1768 жылдары. Ең соңғысы 2002 жылғы "мың жылдық су тасқыны" болды, онда Отава өзенінің деңгейі осылай көтеріліп, тас қабырғаның бір бөлігін жыртып кетті. Ағымның күші елу есе артқанына қарамастан, көпір құрылымы су тасқынына қарсы тұрды.
The bridge has been exposed to the onslaught of floods several times throughout the centuries, for example in 1432 and 1768. The most recent being the "thousand year flood" of 2002, when the Otava water level rose so high that it tore off a stone wall. Despite the current's fifty fold increase in force, however, the bridge structure withstood the flood.
Циклон
2007 жылдың 20 қаңтарында Кирилл циклоны Мәсіх айқышына зақым келтірді, әлдеқанда, мүсіннің өзі дерлік зақымдалмады. Айқышты қалпына келтіру барысында, оның ішінде орналасқан екі уақыт капсуласынан тарихи құжаттар табылды. Скульптор Карел Влачиханың 1897-1899 жылдар аралығында айқышқа жасалған жөндеу туралы есебі болды. Екінші есеп 1957-1959 жылдар аралығында жасалған жөндеу жұмыстарына қатысты. Бұл есепке сол кездегі Чехословакия коммунистік партиясының жетекші газеті болған "Руде право" газетінің бір данасы қоса берілді.
On 20 January 2007 cyclone Kyrill damaged the Christ Cross, luckily, the statue itself was almost undamaged. During the cross restoration historical documents were discovered in two time capsules placed inside the cross. There was a report by sculptor Karel Vlačiha about a repair the cross underwent between 1897 and 1899. The second report was related to the repairs done between 1957 and 1959. This report was accompanied with a period copy of Rudé právo, then a leading newspaper of the Czechoslovak communist party.