Кіріспе

Француз саясаткері және философы, жазушы Люк Ферри (fɛʁi; 3 қаңтар 1951 жылы туған) – француз философы және саясаткері, секулярлық гуманизмді қолдайтын адам. Ол Сент-Симон қорының бұрынғы мүшесі.

Өмірбаян

Ол 1975 жылы философия бойынша агрегация, 1981 жылы саяси ғылымдар докторы, ал 1982 жылы саяси ғылымдар бойынша агрегация алды. Саяси ғылымдар және саяси философия профессоры ретінде Люк Ферри 1982–1988 жылдары Лион саяси зерттеулер институтында сабақ берді. Осы кезеңде ол Париж 1 Пантеон-Сорбонна университетінде және кейін Каен университетінде (1989–1996) аспиранттарды оқытып, ғылыми жетекшілік жасады. Соңында ол 1996 жылдан 2011 жылға дейін, онда оқытушылық қызметтен бас тартқанға дейін Париж Дидро университетінде профессор болды. 2002 жылдан 2004 жылға дейін ол консервативті премьер-министр Жан-Пьер Раффарин басқарған үкіметте білім министрі болды. Ол қызмет еткен кезеңде Францияның зайырлылық және мектептердегі діни белгілерге қатысты заңын іске асыруға жауапты министр болды. Ол Шербрук университетінен (Канада) құрметті доктор дәрежесін алды. 2013 жылы Телезио Галилей ғылым академиясының философия саласындағы лауреаты атанды. 2012 жылдың 20 наурызында француз математигі Макс Каруби және итальян философы Франческо Фучилламен бірге Баққандық бауырластық De La Dive Bouteille De Gaillac-тың Chevalier (рыцарь) орденімен марапатталды. Ол грек мифологиясына негізделген және 2016 жылдан бері жарық көріп келе жатқан La Sagesse des mythes комикс сериясының авторы. Бірнеше рет талпыныс жасағанына қарамастан, Люк Ферри 2019 жылдың қаңтар айында Француз академиясынан үшінші рет қабылданбады. Гуманист ретінде Ферри жануарлардың құқықтарын, терең экологияны және табиғаттың моральдық статусын жоғары қоятын экологиялық көзқарастарды сынап-қадірлемейді.

Даулар

2011 жылдың маусым айында Ферри телеарнада Мароккода жас балаларды зорлаған бұрынғы үкімет министрі туралы білетінін мәлімдеді. Оның сөзіне қарағанда, бұл жағдай Франция мемлекетінің жоғары деңгейлерінде белгілі болған, бірақ ол кімдердің қатысы бар екенін нақты айтпады, себебі жала жабу айыбымен сотталу қаупі болды. Содан кейін қылмыстық тергеу басталды және одан прокурорлармен ынтымақтасу сұралды. 2011 жылдың маусым айында Le Canard enchaîné, Le Monde және басқа да бұқаралық ақпарат құралдары Люк Ферридің 1996 жылдан бері (немесе дереккөздерге байланысты 1997 жылдан бері) Париж Дидро университетінде профессор болып жұмыс істегенімен, онда ешқашан сабақ бермегенін хабарлады. Ол министр болған кезде демалыста болды, ал демалыста болмағанда оқыту міндетінен босатылып, басқа ресми жұмыстармен айналысты. Оның бір бөлігі үшін еңбекақы төленді, сонымен қатар ол профессор ретінде де жалақы алды. Алайда, 2010 жылы заңға енгізілген өзгеріс (министр Валери Пекресс енгізген) университетті қаржылық тұрғыдан тәуелсіз етті. Университет өзінің жалақы тізімінде сабақ бермейтін профессорларды ұстағысы келмеді, бұл оның президенті мемлекеттік қаражатты дұрыс пайдаланбағаны үшін жауапкершілікке тартылуы мүмкін еді; содан кейін Люк Ферриден оқытуға бөлінген үлесін орындау талап етілді, бірақ ол бас тартты. 2011 жылы кейбір деректерге сәйкес, университет одан алған жалақысын (айына 4500 евро) қайтарып беруге мәжбүрлеуге әрекеттенуде. 2019 жылғы «сары жилеттер» наразылықтарында Ферри полицияға наразылық білдірушілерді өлтіру үшін оқ атуды ұсынды.

Шығармалары

La pensée '68 (1985) [60-шы жылдардың француз философиясы [Homo Aestheticus (1990) Жаңа экологиялық тәртіп (1992) Құқықтар: ежелгілер мен заманауилар арасындағы жаңа дау-жанжал (1992) Құдай жасаған адам: өмірдің мәні (1992) Заманауилардың даналығы (1998) Саяси философия. Ален Реномен бірге «Неге біз Ницшешіл емеспіз» (редактор) Qu'est ce qu'une vie reussie? (2002) Editions Grasset & Fasquelle. Марсель Гаушемен бірге «Діннен кейінгі дін» (2004) Өмір сүруге үйрену (2006). Vaincre les peurs. La philosophie comme amour de la sagesse, (2006), Odile Jacob басылымы. Кант. Үш сын туралы оқу (2006), Grasset баспасы. «Отбасы, мен сендерді жақсы көремін: жаһандану дәуіріндегі саясат және жеке өмір» (2007), XO Editions. Люсиен Жерфагнонмен бірге «Христиандыққа құштарлық» (2009), Grasset баспасы. «Махаббат революциясы» (2010), Plon. Ойдың қысқаша тарихы: өмір сүруге философиялық нұсқаулық (2011). «Махаббат туралы: жиырма бірінші ғасыр философиясы» (2012). «Мифтердің даналығы: грек мифологиясы қалай өміріңізді өзгерте алады» (2014). «Трансгуманистік революция. Техномедицина және әлемнің үнемдеуі біздің өмірімізді қалай өзгертеді» (2016), Plon.