Кіріспе

Жапырақты көкөніс немесе жапон қышасы (Brassica rapa var. perviridis) – жапырақты көкөніс. Ол рапица (Brassica rapa) түрінің бір түрі, одан түйнек, мизуна, напа капустасы және рапина да өндіріледі. Жапония мен Тайваньда кеңінен өсіріледі. Бұл әмбебап көкөніс, оны әртүрлі тәсілдермен пісіріп жеуге болады. Кейбір Азия елдерінде бұл өсімдік мал азырату үшін де қолданылады. Коматсунаның жапырақтары өсудің кез келген сатысында жеуге жарамды. Толық өскен кезде жапырақтары қою жасыл, сабақтары ашық жасыл, ұзындығы шамамен 30 сантиметр, ені 18 сантиметр болады. Көбінесе көктем және күз айларында өсіріледі, себебі ол ұзаққа созылған қатты ыстыққа немесе суыққа төтеп бере алмайды. Дегенмен, қазіргі таңда жылыжайларда жыл бойы өсіріледі.

Тарих

Коматсуна атауы жапон тілінде "Коматсу жасылдары" дегенді білдіреді, бұл Токиодағы Эдогава ауданындағы Коматсугава ауылына сілтеме, онда Эдо дәуірінде осы көкөніс көп өсірілді. 1719 жылы аң аулау үшін Эдогаваға келген және жергілікті Катори қасиетханасында түскі ас ішкен сегізінші сёгун Токугава Ёсимуне осы атауды берді. Қасиетхананың қызметшісі оған күріштен жасалған тоқаш және жергілікті жапырақты көкөніспен дайындалған сорпа ұсынды. Сёгун көкөністің дәміне қатты әсерленіп, оны жақын орналасқан Коматсу өзенінің (ауыл осы өзеннің атымен аталған) атымен коматсуна деп атады. Күнге дейін Шин Коива Катори қасиетханасы Жаңа жыл қарсаңында құдайларға коматсуна шалады. Жаңа жыл күні қасиетханаға дұға жасауға келген адамдарға да жаңа жылда сәттілік үшін коматсуна сыйланады. Сёгун заманынан бері коматсунаны тәттірек ету үшін селекция жасалып келінеді. Сёгунға ұсынылған ескі сорт кеңінен қолжетімді емес. Ол сорт Госеки бансей деп аталады. Ол әдеттегі коматсунаға қарағанда жылдамырақ өседі, жапырақтары ірілеу, бірақ аз және күшті, дәмді.

Дастархан дайындау

Коматсунаның жаңа, тәтті дәмі мен хрустты текстурасы бар. Бұл өте пайдалы көкөніс, оны шикі жеуге, тұздауға, қуыруға, қайнатуға, салатқа немесе сорпаға қосуға болады. Ол сорпаларда жиі қолданылады, себебі қайнағаннан кейін де нығайып тұрады. Коматсуна – кальций, А және С витаминдерінің өте мол көзі.