Кіріспе

телевизиялық бейімделуі

Бернард Корнуэллдің 1982 жылғы тарихи романы

«Шарп компаниясы» – Бернард Корнуэллдің «Ричард Шарп» сериясындағы тарихи романы, алғаш рет 1982 жылы жарық көрді. Бұл сериядағы үшінші кітап, бірақ хронологиялық ретімен он үшіншісі. Оқиға 1812 жылдың қаңтардан тамызға дейінгі кезеңін қамтиды, соның ішінде Пиреней соғысы кезіндегі Бадахоз қамалын көрсетеді.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Британдық армия Испанияға апаратын солтүстік жолды қорғайтын Сиудад Родриго бекінісіне шабуыл жасайды. Шарп пен Харпер француздарға шабуыл жасайды. Өкінішке орай, Шарптың командирі және досы, полковник Уильям Лоуфорд, мина жарылғанда ауыр жарақат алады. Ол қолын жоғалтады және Оңтүстік Эссекс полкінің командирі лауазымынан кетеді, Шарп досы мен одақтасынан айырылады. Шарптың жағдайы оның ескі жауы, сержант Обадия Хэйксвилл, компанияға қосылғанда одан да нашарлайды. Хэйксвилл Шарпты зұлымдықпен жек көреді және оны өлтіруді жоспарлайды. Осы арада Шарптың сүйіктісі Тереза Морено келіп, Шарпқа оның қызы Антонияны дүниеге әкелгенін және Бадахоста тұрғанын айтады. Шарп британдық армия қалаға шабуыл жасағанда оны қорғайтынын уәде етеді. Ол бұрынғы лейтенанты Роберт Ноулзбен қайта қосылады, ол қазір фюзилер ротасының капитаны. Ноулз да Терезаны қорғауға ант береді. Кейін Хэйксвилл Терезамен тұраққа кездеседі. Ол оны зорлауға тырысады, бірақ ол оған қарсы тұрып, оның бетін және білегін кесіп алады. Шарп пен Харпер тұраққа кіреді, ал Харпер Хэйксвиллді аяусыз ұрады. Хэйксвилл Харперден кек алуға және Терезаны алуға ант береді. Кейін Лоуфордтың орнын басатын полковник Брайан Уиндхэм келеді, сонымен қатар капитан Раймер, ол марқұм капитан Леннокстың тапсырмасы бойынша капитандық орнын сатып алған, бұл британ армиясының әдеттегі тәжірибесі. Осы арада Шарптың капитандыққа көтерілуі ақыры қабылданбайды; шешімнің ұзақ кешігуі қайтыс болған басқа офицермен шатасуына байланысты болды. Шарп Өлімге ұшырау қаупіне қарамастан, қайтадан жоғарылау үшін және ол қайтыс болса, Антония әкесімен мақтана алуы үшін, Өлімге ұшыраған үмітке қосылуға ниетті. Шарп лейтенант дәрежесіне қайта оралады, бірақ Уиндхэм оны ертерек бос орындар болатынын айтып, көңілін көтеруге тырысады, өйткені Веллингтон Бадахостағы мықты бекініске мүмкіндігінше тезірек шабуыл жасауға бел буған, ал зардап шеккендер көп болады деп күтілуде. Шарпқа полк жүктерінің командасы беріледі, полк қала айналасында траншеялар қазған кезде оны күзетуді тапсырады. Шарп өз компаниясына бару үшін багажды қалдырады, ал Раймер онымен сөйлесуге тырысқанда француздар шабуыл жасайды. Раймер ештеңе істемейді, сондықтан Шарп өз адамдарын шайқасқа шығарады. Француздар жеңіледі, бірақ Шарп болмаған кезде полк жүгін Хэйксвилл ұрлайды. Уиндхэм Шарптың өз лауазымын тастап кеткеніне ашулы, ал әйеліне арналған бағалы портрет ұрланғанын білгенде одан да ашулы болады. Шарптың телескобы да жоқ, бұл Уиндхэмді "Жарлық компаниясын" айыптауды талап етеді. Ол "Жарлық компанияның" барлық мүшелерінің қорабын қарап шығады, ал кадр, бірақ сурет емес, Харпердің қорабынан табылды. Уиндхэм Харперді жеке сапынан төмендетеді және қамшылайды. Осы уақытта Хэйксвилл Шакоға үнемі сөйлей бастайды. Бірнеше түннен кейін Уиндхэм Жарық ротасын бөгетті жою үшін түнгі шабуылға жібереді. Ол Шарптан көмекші ретінде қызмет етуін сұрайды. Шабуылдан бұрын Харпердің жеті түтіклі қаруын Хэйксвилл одан алады, өйткені ол ережеге сәйкес емес қару. Жарық компаниясы күткеннен ұзақ уақытқа созылғанда, Уиндхэм Шарпқа кешігудің себебін табуды тапсырады, ол басқа ештеңе жасамай, мүмкіндігінше тезірек хабарласын. Қосымша инженерлер оқ-дәріге толы баррельдерді жарыту үшін фитильді жағады, бірақ ол орнынан ауысады. Шарп қабырғаны өзі жарылғызады. Ол сәттілікке жетеді, бірақ инженерлер қате есептеп, бөгетті бүлдірмей қалды. Жарыс кезінде Хэйксвилл Харпердің жеті түтікшілі тапаншасын қолданып, Шарпты өлтіруге тырысады, бірақ оны аяғына ғана жаралайды. Уиндхэм Шарпты уақытша алып тастап, Раймерге өз билігін орнатуға мүмкіндік береді, бірақ ол Шарптың керемет сарбаз екенін біледі. Ол сондай-ақ мылтықшыларға мылтықтарын тастап кетуді бұйырады, бұл Римерге Хэйксвиллдің шақыруымен, миссияның сәтсіздігіне, сондай-ақ олардың жасыл жилеттеріне кінәлайды. Хэйксвилл қарусыз мылтықшыларды мазақтағанда, Шарп Хэйксвиллдің құрсағына оқсыз мылтықтарды атып, оны қорлайды. Хэйксвилл бұрынғыдан да көбірек кек алуға бел буған, сонымен қатар Шарптан бұрын Бадахостағы Терезаға жетуді жоспарлап отыр. Шарп бірнеше күннен кейін, Шарп жау бекіністерін мұқият барлағаннан кейін, армияның қолбасшысы Веллингтон герцогымен сұхбат алады. Веллингтон сол түні шабуыл жасауға шешім қабылдайды, бірақ Шарпқа үмітсіз үміт береді. Шарпқа әр түрлі полктарды жайғастыруға бұйрық беріледі. Алайда ол француздық оқ атысынан зардап шеккен полкіне қайта оралады. Уиндхэм батылдықпен адамдарын бұзылысқа бастап барады, ал Шарп өз компаниясына жеткенде Раймер оқтан өлгенін көреді, сондықтан ол оның компаниясының басшылығын өз қолына алады. Осы уақытта Ноулз француз қабырғасының басына жетіп, адамдарын қалаға бастап кіреді, 3-ші дивизияның (Ұлыбритания) алдау шабуылы кезінде. Оның адамдары француздарды өлтіріп, үйлерді тонағанда, Ноулз Терезаны қорғау үшін іздейді. Ноулз Терезаның үйіне жетеді, Тереза оны кіргізеді, бірақ Хэйксвилл, шабуыл кезінде өлгендердің астына жасырынып, Антония ұйықтаған жоғарғы бөлмеге өрлейді. Тереза бөлмеге кіргенде, ол балаға қол сұқса, Терезамен жақындыққа түсуді талап етеді. Ноулз араласуға тырысады және оқтан өлді. Осы уақытта Шарп өз адамдарын бекіністің үш бұзылысының бірінен өткізеді. Басқа британдық бөлімдер де басқа жерлерде бұзып өтеді. Шарп пен Харпер француздардың арасынан өтіп, Терезаға жетеді және Хэйксвиллмен бетпе-бет келеді. Харпер Хэйксвиллдің тастап кеткен шакосын алып, ішінен Уиндхэм әйелінің суретін табады, Хэйксвилл оның анасы деп санайды. Харпер суретті жоюмен қорқытады, егер Хэйксвилл Антонияны босатпаса. Хэйксвилл келіседі, бірақ Харпер, Шарп және Тереза оны өлтіруге тырысса да, бір-біріне кедерлес болып, оның терезеден секіріп қашуына мүмкіндік береді. Хэйксвилл дезертирлік жасайды. Шабуылдың соңында Уиндхэм Шарптың батырлығы үшін мақтайды. Шарп әйелінің портретін қайтарады, оны кімде болғанын түсіндіреді, ал Уиндхэм Харперден кешірім сұрайды. Шарп пен Харпердің дәрежелері қалпына келтіріледі, ал Шарп пен Тереза үйленеді.

Кино, теледидар немесе театрлық бейімделулер

1994 жылы осы атпен телеадаптациясы Ұлыбританиядағы ITV арнасы үшін Central Independent Television компаниясымен жасалды, онда Шон Бин, Дара О'Малли және Ассумпта Серна басты рөлдерде ойнады.