Екінші дүниежүзілік соғысына дейінгі польша артиллериялық тракторы C7P

Кіріспе

C7P (Ciągnik Siedmiotonowy Polski, "7 тонналық поляк тракторының қысқартуы") – Польша армиясы екінші дүниежүзілік соғысқа дейін және оның кезінде қолданған поляк артиллерия тракторы. Трактор 1931-1934 жылдар аралығында PZInż компаниясының Витольд Якуш конструкторлық бюросында әзірленген. 1931 жылы Польша бірнеше ондаған британдық Vickers E танкілерін сатып алды және үйде қосымша танкілер жасау лицензиясын алды. Польша армиясы сонымен қатар Vickers E негізінде Vickers Medium Dragon артиллериялық тракторын сатып алуды қарастырды, бірақ сатып алу ешқашан болған жоқ. Британдық танк поляк климатында қызмет етуге жарамсыз деп саналғандықтан және бейімделу қажет болғандықтан, ұқсас поляк танкісін Vickers дизайнының модификациясы ретінде жасау туралы шешім қабылданды. Бастапқыда VAU 33 деп аталатын танк уақыт өте келе 7TP болды. Сонымен қатар, Польша армиясы үшін жаңа артиллериялық трактор жасау жұмыстары басталды, ол 1920 жылдардың басында Францияда жасалған Citroën Kegresse тракторларын алмастыратын болды. C6P, C6T және ақырында C7TP деп аталатын артиллериялық трактордың жаңа үлгісінің басты артықшылығы – оның төмен бағасы, өндірісінің оңайлығы және беріктігі. Осы мақсатта C7P бір уақытта шығарылған 7TP жеңіл танкімен көптеген бөлшектерін бөлісті. Шасси танктің тікелей көшірмесі болған, ал конструкциясы Saurer автобусының лицензиялық үлгісінен алынған. 1933 жылы PZInż-дің Ursus зауытында C6P және C6T алғашқы екі прототипі жасалды. C6P-де қозғалтқыш алдыңғы дөңгелектерге қозғалтқыш ретінде орналастырылған, ал C6T-де қозғалтқыш экипаждың артына орналастырылып, артқы дөңгелектерге қозғалтқыш ретінде пайдаланылған. Бірнеше сынақтан кейін C6T қозғалтқышы фюзеляждың артқы жағынан алдыңғы жағына ауыстырылды. Осы өзгерістердің нәтижесінде C6T/II пайда болды. C6P қозғалтқышы артқы жағына ауыстырылды және кабина өзгертілді, содан кейін оған C7P/I атауы берілді. C7P/I-ге жасалған қосымша өзгерістер C7P/II және C7P/III прототиптерін жасады, ал C6T/II C7P/II стандарттарына жаңартылды. 1934 жылы өндіріс басталды. 350-ге жуық заказдың ішінде Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін тек 151-і ғана салынған. Шамамен 108 дана артиллерия бөлімдеріне жіберілді, онда C7P ең ауыр артиллерия полктерінде артиллерия тракторы ретінде, негізінен 220 мм wz.32 Škoda минометтарын сүйрету үшін пайдаланылды. Қосымша 18 трактор әр түрлі танк бөлімшелеріне, негізінен, поляк 10-моторлы кавалерия бригадасына, қозғалмайтын танктерді сүйрету және арнайы жасалған сүйрету платформаларында танктерді майданға тасымалдау үшін бекітілді. Соңында, екі трактор инженерлік бөлімшелерге жолдарды күтіп-ұстау және темір жолдарды соғыс жағдайында жою үшін жеткізілді. 1942 жылға дейін тағы 52-сі әртүрлі коммуналдық қызметтерге жеткізілуі керек еді, онда олар соғыс жағдайында жолдарды жақсы жағдайда ұстау үшін қар тазалау машиналары ретінде пайдаланылуы керек еді. 1939 жылы Польшаға шабуыл кезінде барлық C7P белсенді қызметте болды. Олардың көпшілігін немістер тұтқындап, 1941 жылға дейін сүйрейтін машиналар мен қар тазалағыш ретінде қолданды. C7P-нің бірде-бір үлгісі бүгінгі күнге дейін сақталмаған. Алайда, 2001 жылы Волгоградтың маңында бір C7P корпусы табылды. Бұл корпус БТ 5 немесе БТ 7 мұнарасымен қалпына келтірілді және қазір Т 26 танкісіне ұқсайды. Қазір ол Ұлы Отан соғысының музейінде, Мәскеуде, Поклонная Горада қойылған.

C7P (an abbreviation of Ciągnik Siedmiotonowy Polski, "7 tonnes Polish Tractor") was a Polish tracked artillery tractor, used by the Polish Army before and during World War II. The tractor was developed by the design bureau of Witold Jakusz of the PZInż company between 1931 and 1934. In 1931 Poland bought several dozens of British Vickers E tanks and a license to build additional tanks at home. The Polish Army also considered purchase of the Vickers Medium Dragon artillery tractor, based on the Vickers E, but the purchase never happened. As the British tank was considered not suited for service in the Polish climate and needed adaptation, it was decided that a similar Polish tank be built as a modification of the Vickers design. The tank, initially code named VAU 33, in time became the 7TP. Simultaneously, work started on a new artillery tractor for the Polish Army that was to replace the Citroën Kegresse tractors built in France in the early 1920s. The main advantage of the new model of artillery tractor, dubbed C6P, C6T and finally C7TP was to be its low price, ease of manufacture and durability. For that purpose, the C7P shared many parts with the 7TP light tank, produced simultaneously. In fact the chassis was almost a direct copy of the tank, while the superstructure was partially borrowed from a license built Saurer bus. In 1933 the first two prototypes were constructed in the Ursus factory of the PZInż, the C6P and the C6T. The C6P had the engine placed in the front and used front wheel drive, while the C6T had the engine placed behind the crew compartment and used rear wheel drive. After a series of tests the C6T's engine was moved from the rear of the fuselage to the front. These modifications resulted in the C6T/II. The C6P's engine was moved to the rear and the cab was modified, whereupon it was given the designation C7P/I. Further modifications to the C7P/I resulted in the C7P/II and C7P/III prototypes, and the C6T/II was upgraded to C7P/II standards. In 1934 production started. Out of approximately 350 ordered, only 151 were built by the outbreak of World War II. Approximately 108 were deployed to the artillery units, where the C7P was used as an artillery tractor in the regiments of heaviest artillery, mainly for towing of heavy 220 mm wz.32 Škoda mortars. An additional 18 tractors were attached to various tank units, mostly the Polish 10th Motorized Cavalry Brigade for towing of immobilized tanks and for transport of tanks to the battlefield on specially designed towing platforms. Finally, two tractors were delivered to the engineering units for road maintenance and destruction of railways in case of a war. Until 1942 an additional 52 were to be delivered to various communal services, where they were to be used as snowplows to keep the roads in good condition in case of a war. During the Invasion of Poland of 1939 all C7P were used in active service. Most were captured by the Germans and were used as towing machines and snowplows at least until 1941. No example of the C7P survives today. However, a single C7P hull was recovered near Volgograd in around 2001. This hull was restored with a BT 5 or BT 7 turret and now looks like a T 26 tank. It is now on display at the Museum of the Great Patriotic War, Moscow, Poklonnaya Gora