Вьетнам революциясының тарихы: Джон Т. Макалистердің 1966 жылғы кітабы, Вьетнамдағы саяси төңкеріс теориясын, француз отаршылдығынан 1945 жылғы революцияға дейін зерттейді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Вьетнам: Революцияның бастауы - Джон Т. МакАлистердің 1966 жылғы кітабы. Онда Вьетнамдағы саяси революцияға қатысты жаңа теория ұсынылады.
Vietnam: The Origins of Revolution is a 1966 book by John T. McAlister, Jr. It argues for an original theory on political revolution in Vietnam,
Кітап, автордың докторлық диссертациясының қайта жаңартылған нұсқасы, 1885 жылы француз отарлауының басталуынан 1945 жылғы тамыз революциясына дейінгі Вьетнам тарихын шындығымен баяндайды. Бұл оқиғалар революцияның алғы шарты болып табылады. Автордың пікірінше, ХХ ғасырдың ортасындағы Вьетнамдағы саяси оқиғалар тек отаршылдыққа қарсы көтеріліспен ғана шектелмей, кең ауқымды саяси революцияны құрады.
The book, a revised version of the author's doctoral dissertation, chronicles the history of Vietnam from the nascent French colonization in 1885 to the August Revolution in 1945. These events serve as background to the revolution. The author's thesis is that the political events in the middle of the 20th century in Vietnam were not limited to an anti colonial revolt, but constituted a pervasive political revolution.
Кіріспе және қорытынды
Макалистер Вьетнам оқиғаларынан туындаған революция теориясын кітаптың кіріспесінде алдын ала сездіріп, қорытындысында кеңінен ашады. Осы жерде автор революция туралы теориясын толыққанды түсіндіріп, кітаптың басында баяндалған оқиғалар арқылы оны негіздейді. Мұнда Макалистер революциялық класс жаңғыруы, реакциялық көңіл күйден артық болатын, «құсаушы күш» деп аталатын күшке деген антагонизм, сондай-ақ революциялық көшбасшылардың қабілеті мен нығайылысы революцияның болуы үшін қажетті факторлар екенін нақты жеткізеді.
The theory on revolution that McAlister draws from the events in Vietnam is initially foreshadowed in the introduction to the book, and elaborated upon in the conclusion. It is here that the author fully elucidates his theory on revolution and supports it by drawing on the events that were chronicled in the earlier text of the book. Here McAlister cogently argues that modernization of the revolutionary class, enmity towards the so called oppressive force that surpasses reactionary sentiment, and the capability and determination of the revolutionary leaders are essential factors in order for a revolution to occur.
Контурлық
Автор өзінің тезисін ең бастысы төңкеріс пен көтеріліс арасындағы айырмашылықты анықтап көрсетеді. Көтеріліс, маңызды құрылымдық саяси өзгерістермен бірге болғанда ғана төңкеріс деп есептеледі. МакАлистер өз революция анықтамасын нақтылай келіп, оны нақты бір оқиға мен атаумен шектемейді, сонымен қатар уақыт өте келе болатын кең ауқымды өзгерістерді де төңкеріс деп қарастырады. Осы тұрғыдан алғанда, МакАлистердің Вьетнамдағы төңкеріс туралы сипаттамасы 1917 жылғы Ресей төңкерісі сияқты басқа саяси төңкерістерге емес, өнеркәсіптік төңкеріске көбірек ұқсайды. Вьетнамдағы оқиғалардың көлемі мен тереңдігі, шетелдік басқыншыларға қарсы қарапайым көтерілістен мүлдем өзгеше болды. Вьетнам халқының ауылдық шаруалар мен қалалық элиталарға бөлінуі, географиялық емес себептермен елдің екіге жарылуы, сондай-ақ революциялық партияның француз оккупациясынан тыс жерлердегі қарсылығының күшеюі – бұл МакАлистердің тезисін қолдау үшін ХХ ғасырдағы Вьетнам оқиғаларына берген мысалдары.
The author sets up his thesis by first differentiating between events that are merely revolts and those that are revolutions. A revolt is characterized as a revolution when it is accompanied by significant structural political changes. McAlister makes it a point to clarify his definition of revolution, and does not limit it to a specific event and title, but argues that large scale changes over time are also revolutions. In this way, McAlister's characterization of revolution in Vietnam is more akin to the Industrial Revolution than to other political revolutions such as the Russian Revolution of 1917. In scope and depth, the events in Vietnam contrasted sharply with a simple revolt against foreign occupiers. The dichotomization of Vietnamese population between the rural peasantry and the urban elites, the horizontal bisection of the country for non geographical reasons, and expansion of the revolutionary party's antipathy into other areas outside the French occupation are events in Vietnam in the 20th century that McAlister uses to support his thesis.
Революцияны түсіндіру
Вьетнамдағы оқиғаларды революция ретінде сипаттаудан басқа, МакАлистер Вьетнамның революцияға ұшырауының себебін де дәлелдеп, өзінің тезисін қолдайды. Ол мұны заманауилық пен революцияны байланыстыра отырып жасайды. Кітаптың соңында ол кең ауқымды революцияның қажетті алғышарты революциялық таптың жаңғыруы екеніне дәлел келтіреді. Бұл басқа революциялармен расталады, мысалы, ХХ ғасырда Германия мен Ресейде болған революциялармен. Вьетнамдағы революциялық тапқа айналған топ – заманауи орта тап. Бұл француз институттары арқылы білім алған және жаңғыртылған адамдар болды, олар жоғары деңгейдегі француз отаршылдық институттарында қызмет етуді күтті; сондықтан олар саясатқа кіруге құқылы деп санады, бірақ француздар оларға осы құқықты бермеді. Автор Вьетнамдағы революцияның заманауи және білімді орта таптың өздеріне тиесілі саяси салаға кіруіне тыйым салынғандықтан болды деп қорытындылайды. МакАлистер Вьетнамдағы революционерлердің білімді қала тұрғындары мен ауылдық шаруалар арасындағы алшақтықты жоюды басты мақсат еткенін айтады. Вьетнам халқы географиялық, таптық және мәдени жағынан фрагменттелген. Вьетнамның тау жоталары мен тар аумағы халықтың бір-бірінен оқшаулануына әкеп соқты. Халық конфуцийлік құндылықтарына берілгендер мен француздар әкелген байлыққа құмарларға бөлінді. Бұл алшақтықты жою үшін вьетнамдық революционерлер саяси идеологияны ынтымақ пен жігерлендірудің катализаторы ретінде пайдаланды. Коммунизм 20 ғасырдағы Вьетнаммен байланысты басым саяси идеология болғанымен, вьетнамдық ұлтшылдық бастапқы революциялық қозғалыста маңызды рөл атқарды. Бұл идеологиялық наным емес, прагматикалық себептерге байланысты болды. Вьетнам мәдени және саяси жағынан фрагменттелгендіктен, ешбір мүдде халықтың маңызды бөлігін біріктіре алмады. Елді біріктірудің және әртүрлі халық арасында ынтымақты қалыптастырудың жалғыз жолы – олардың ортақ байланысын, яғни Вьетнам азаматы ретінде өзін-өзі тануын көрсету болды. Вьетнамда ұлтшылдық коммунизмбен біріктірілді, ол білімді, жаңғыртылған және құқығынан айырылған орта таптың танымал идеологиясы болды.
Aside from characterizing the events in Vietnam as a revolution, McAlister also supports his thesis by arguing why Vietnam underwent a revolution. He does this by drawing a connection between modernity and revolution. In the conclusion of the book he provides evidence that a necessary prerequisite for a large scale revolution is modernization of the revolutionary class. This is supported by other revolutions, for example, those that occurred in Germany and Russia in the 20th century. The group that ultimately became the revolutionary class in Vietnam was the modernized middle class. These were people who were educated and modernized by French institutions, who were expected to serve in the higher level French colonial institutions; thus they felt entitled to an entry into politics, but the French denied them that perceived right. The author concludes that the revolution in Vietnam occurred because the modernized and educated middle class were denied entry into a political realm to which they felt they were entitled. McAlister argues that the revolutionaries in Vietnam made closing the gap between the educated urbanites with the rural peasantry their central objective. The population of Vietnam was fragmented by geography, class, and culture. The mountain ranges and slim dimensions of Vietnam increased the tendency of the population to be isolated from each other. The population was further split into groups of those who tenaciously adhered to their Confucian values and those who admired the possession of wealth ushered in by the French. To bridge this gap, the Vietnamese revolutionaries used political ideology as a catalyst for solidarity and motivation. Although communism was the dominant political ideology associated with Vietnam during the 20th century, Vietnamese nationalism played an important role in the incipient revolutionary movement. This was due to pragmatic reasons rather than to an ideological conviction. Because Vietnam was culturally and politically fragmented, no single interest could unite a substantial amount of the population. The only way to unite the country and foment solidarity among a heterogeneous population was through emphasizing their common bond, which was their self identification as a citizen of Vietnam. In Vietnam nationalism was synthesized with communism, which was the popular ideology of the educated, modernized, and disenfranchised middle class.