Жек О’Делл: Американдық құқық қорғаушы және коммунист белсендісінің өмірі мен қызметі

Кіріспе

Америкалық белсенді (1923–2019)
Джек О’Делл (шын аты Хантер Питс О’Делл, 11 тамыз 1923 – 31 қазан 2019) – афроамерикалық белсенді жазушы және коммунист, 1950-ші және 1960-шы жылдардағы азаматтық құқықтар қозғалысындағы рөлімен ең жақсы танымал. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Ұлттық теңіз одағының ұйымдастырушысы болды. Ол сонымен қатар АҚШ Коммунистік партиясы (CPUSA) және Оңтүстік Христиандық Көшбасшылық Конференциясы (SCLC) мүшесі болды, сондай-ақ Мартин Лютер Кингпен бірге жұмыс істеді.

Ерте өмір

Хантер “Джек” Питтс О’Делл 1923 жылғы 11 тамызда Мичиган штатының Детройт қаласында дүниеге келген. О’Делл 1941 жылдан 1943 жылға дейін Нью-Орлеандағы Луизиана штатының Ксавьер университетінде оқыды, ол толық қара студенттерден құралған колледж болды. Ол фармакологияны зерттеді, бірақ АҚШ Теңіз корпусына қатысу үшін оқуын тастады. 1948 жылғы президенттік сайлау кезінде ол Генри А. Уоллес үшін үгіт жүргізген «Уоллес үшін теңізшілер» атты үгіт тобының жетекшісі болды. Ол 1960 жылы сертификат алған Нью-Йорк университетінің Менеджмент мектебінде аспирантурада оқыды. Нью-Йоркте жүргенде ол 1959 жылғы сәуір айында біріктірілген мектептер үшін жастар науқанын ұйымдастыруға көмектесті, онда Мартин Лютер Кинг кіші сөз сөйледі. Соғыстан оралғаннан кейін О’Делл «Дикси операциясына» қосылды, ол Оңтүстік жұмысшыларын еңбек одақтарына біріктіруге тырысты, бұл елдегі ең консервативті аймақты өзгерту мақсатында болды. 1950 жылдары О’Делл Мартин Лютер Кингтің Алабама штатының Монтгомери қаласындағы Декстер-авеню баптист шіркеуінде сөйлегенін естіді. 1962 жылғы наурыз айында АҚШ Бас прокуроры Роберт Ф. Кеннеди ФБР-ға Стэнли Левисон мен Кингті бақылауға рұқсат берді. 1962 жылғы қазан айында «Нью-Орлеанс Таймс-Пикаюн» газетінде мақала жарияланды. Онда О’Делл Кингтің Оңтүстік Христиандық Көшбасшылық Конференциясында (SCLC) «жоғарғы әкімшілік лауазымға» «сиып кірген» коммунист деп айыпталды. Сондай-ақ, ол Коммунистік партия атынан әрекет еткені де мәлімделді. О’Деллдің үйіне тінтеу жүргізген ФБР коммунистік кітаптарды, сондай-ақ CPUSA мүшелеріне арналған нұсқауларды тапты; О’Делл іздеудің заңсыз екенін және оның төртінші түзету құқығын бұзғанын айтып, ашуланды. 1963 жылғы маусымда Джон Ф. Кеннеди президентімен кездескен азаматтық құқықтар қозғалысының бірнеше жетекшілерінің арасында Кинг те болды. Кеннеди Кингке олардың коммунистік байланыстары болғандықтан О’Делл мен Левисонмен байланысты үзуді бұйырды. Кинг Левисонмен жол ажыраспады, бірақ О’Деллге хат жазып, оның толығымен отставкаға кетуін сұрады. Кинг «сол жаққа жасалған кез келген сілтеме SCLC және Оңтүстік бостандық қозғалысының коммунистік рухта екенін көрсететін эмоционалды жауапты тудырады» деп түсіндірді. Кинг «О’Деллдің кеткені түрмедегі қиындықтар мен нәсілшілдік қорқытулардың салдарынан жұмысынан айырылумен байланысты маңызды құрбандық болды» деді. О’Делл 1963 жылғы 12 шілдеде соңғы отставкасын ұсынды. Ол SCLC-мен жұмыс істегенін «Мен әрдайым бағалайтын маңызды тәжірибе» деп айтты. Ол 1965 жылдан 1972 жылға дейін Вьетнамдағы соғысты аяқтау жөніндегі Ұлттық үйлестіру комитетінде қызмет етті. Содан кейін ол Вашингтон штатының Кинг округіндегі Қоғамдық көшбасшылық институты мен Джек О’Делл білім беру орталығының студенттік кеңесшісі болды. Ол әйелі Джейн Пауэрмен бірге Ванкуверде (Британдық Колумбия, Канада) тұрды. Өмірінің соңғы жылдары ол Тынық мұхитының солтүстік-батысындағы саяси белсенділердің жаңа буынына, сондай-ақ Азаматтық құқықтар қозғалысының тарихшыларына кеңес берумен белсенді айналысты. О’Делл туралы «Мырза О’Деллдің мәселесі» (2018) атты деректі фильмі түсірілді, оның режиссері және продюсері Рами Кац болды. О’Делл 2019 жылғы 31 қазанда 96 жасында инсульттан қайтыс болды.

Hunter “Jack” Pitts O'Dell was born in Detroit, Michigan, on August 11, 1923. O'Dell attended an all black college, Xavier University of Louisiana in New Orleans, from 1941 until 1943. He studied pharmacology but left to enlist in the U. S. Marines. During the 1948 presidential election, he was leader of a campaign group called Seamen for Wallace that campaigned for Henry A. Wallace. He undertook graduate studies at the New York University School of Management, receiving a certificate in 1960. While he was in New York, he helped organize the April 1959 Youth March for Integrated Schools, which Martin Luther King, Jr., addressed. Coming back from the war, O’Dell signed up with “Operation Dixie”, which attempted to organize Southern workers into labor unions to change the most conservative region in the country. In the 1950s, O’Dell heard Martin Luther King Jr., speak at Dexter Avenue Baptist Church in Montgomery, Alabama. In March 1962, Robert F. Kennedy, who was the US Attorney General, authorized surveillance of Stanley Levison and King by the FBI. In October 1962, an article was published in the New Orleans Times Picayune. It accused O’Dell of being a communist who had “infiltrated to the top administrative post” in King's Southern Christian Leadership Conference (SCLC). It also claimed that he had been acting on behalf of the Communist Party. Upon a raid of O'Dell's home, the FBI found communist books as well as instructions for the members of the CPUSA; O'Dell was outraged saying the search was illegal and was in violation of his 4th amendment rights. In June 1963, some civil rights leaders including King met with President John F. Kennedy. Kennedy told King to cut ties with O’Dell and Levison due to their Communist connections. King did not part ways with Levison, but he wrote to O’Dell asking him to permanently resign. King explained that “any allusion to the left brings forth an emotional response which would seem to indicate that SCLC and the Southern Freedom Movement are Communist inspired.” King said that "O’Dell leaving was a significant sacrifice with sufferings in jail and loss of jobs under racist intimidation.” O’Dell submitted his final resignation on July 12, 1963. He said that his work with the SCLC was “a rewarding experience which I shall always cherish.” He served on the National Coordinating Committee to End the War in Vietnam from 1965 to 1972. He then served as a student mentor for Institute for Community Leadership and the Jack O’Dell Education Center in King County, Washington. He lived with his wife, Jane Power, in Vancouver, British Columbia, Canada. In later life he was active in mentoring new generations of political activists—as well as historians of the Civil Rights Movement—in the Pacific Northwest. A documentary film was made about O'Dell called The Issue of Mr. O’Dell (2018) that was directed and produced by Rami Katz. O'Dell died of a stroke on October 31, 2019 at the age of 96.

Басқа ресурстар

Кеннет Р. Тиммерман. Shakedown: Нағыз Джесси Джексонды жария ету (2002). Regnery Publishing, Inc. Диана МакВортер. Мені үйге жеткізіңдер: Бирмингем, Алабама, Азаматтық құқықтар революциясының шешуші шайқасы (2001). Simon & Schuster. Майкл Цвейг, ред. Джек О'Делл: Қазіргі уақыттың маңыздылығы (2005). Нью-Йорк штатының университеті, Стони Брук, экономика факультеті.