Эрик Лесли Гандар Довер: Саяхатшы, әуежай құрушы және саяси қайраткер

Кіріспе

Британдық саясаткер Эрик Лесли Гандар Доуэр (1894 – 4 қазан 1987) – шотландтық юнионисттік партия саясаткері және кәсіпкер.

Өмір

Ол ағасы Леонард сияқты Брайтон колледжінде және Кембридж университетінің Джесус колледжінде білім алды. Гандар Доуэр Абердин әуежайын және Абердин әуе жолдарын құрды, олар Абердин, Эдинбург, Глазго, Уик, Тёрсо, Кирквалл және Стромнесс қалалары арасындағы бағыттарда қызмет көрсетті. Әуе компаниясы 1937 жылы Ньюкасл мен Ставангер арасындағы алғашқы британдық-норвегиялық әуе маршрутын ашқанда өзінің атын Allied Airways (Gandar Dower) Ltd. деп өзгертті. 1940-1943 жылдары Корольдік әуе күштерінің ерікті резервіндегі ұшқыш лейтенанты болып қызмет етті. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Гандар Доуэр 1945 жылғы жалпы сайлауда Кэйтнес және Сазерлендтен консерватор партиясының парламент мүшесі болып сайланды. Ол ең тартысты сайлауда жеңіске жетті, үшінші орын алған кандидат Арчибальд Синклерден бар болғаны 6 дауысқа көп жинады – екеуінің арасындағы айырмашылық 61 дауысқа ғана жетеді. Ол 1945 жылғы сайлау үгітін Жапониямен соғыс аяқталғанға дейін парламентте соғыс уақытындағы депутаттық қызметін атқаруға негіздеді. Оның сайлау алдындағы үндеуінде: «Егер мен қайта сайлансам, Жапония жеңілген кезде отставкаға кетемін және келесі сайлауда қайтадан қатысамын, сонда сіздер мені өкіл ретінде бейбіт уақытта да қызмет етуге рұқсат етесіздер ме, жоқ па, соны шешесіздер» делінген. Ол бұл мәлімдемені сайлау күні жариялаған «арнайы хабарламасымен» толықтырды: «Егер сайлансам, Гандар Доуэр жапон соғысы аяқталғаннан кейін отставкаға кететінімді және одан кейін болатын сайлауда қайта қатысатынымды міндетті түрде уәделеймін». Жеңісін жариялаған сөзінде Гандар Доуэр: «Мені одақтас деп санамаңыз. Мен жапон соғысы аяқталғанға дейін Ұлттық партияның мүшесімін, содан кейін сіздер маған дауыс беріп, мені парламентке кіргізесіздер немесе шығарасыздер» деді. Соғыс 1945 жылдың 14 тамызында аяқталғаннан кейін ол отставкаға кетпеді, бірақ «кейінірек» отставкаға кететінін уәделеді. 1946 жылдың 14 ақпанында ол жақын арада орнынан кететінін мәлімдеді, бірақ кейіннен бұл шешімнен бас тартты. 1946 жылдың 28 желтоқсанында ол жеке хатшысының үйленуіне байланысты жаңа жылда отставкаға кететінін мәлімдеді, бірақ 11 ақпанда бұл мәлімдемесінен бас тартып, оның хабарламасынан туындаған баспасөздің «әртүрлі әңгімелері мен қарама-қарсы пікірлері» консерваторлардың ісіне зиян келтіргенін атап өтті. 1947 жылдың 30 маусымында «Таймс» газеті: «Кэйтнес және Сазерленд консервативтік қауымдастықтарының бірігуімен бұл округте қосымша сайлау болмайды. Екі қауымдастықтың бірауыздан қолдауымен Кэйтнес және Сазерлендтен консерватор партиясының депутаты Е. Л. Гандар Доуэр мырза келесі жалпы сайлауға дейін орнын сақтап қалады» деп хабарлады. 1948 жылдың 15 қыркүйегінде жергілікті консервативтік қауымдастықтың отырысында Гандар Доуэр қауымдастықты өзін консерватор партиясының кандидат ретінде қайта ұсынуға шақырып, мәселені шешуге тырысты. Ол үлкен басымдықпен жеңілді, осы шешімді қолдағандардың саны бар болғаны 8 адамды құрады, ал көптеген мүшелер өздерінің наразылықтарын білдірді. Оған жауап ретінде ол келесі жалпы сайлауда тәуелсіз кандидат ретінде қатысатынын мәлімдеді және 1948 жылдың 3 қазанынан бастап консерватор партиясының үгіт-насихаттан бас тартты. 1948 жылдың 12 желтоқсанында Кэйтнес және Сазерленд консерваторлары Гандар Доуэрдің орнына Дэвид Робертсонды таңдады. Нәтижесінде Гандар Доуэр қайта сайлануға түспеуді шешті және 1950 жылғы жалпы сайлауда зейнеткерлікке шықты.

He was educated at Brighton College, like his elder brother Leonard, and at Jesus College, Cambridge, and trained for the stage at the Royal Academy of Dramatic Art, touring with a number of theatre companies. Gandar Dower established Aberdeen Airport and Aberdeen Airways serving routes between Aberdeen and Edinburgh, Glasgow, Wick, Thurso, Kirkwall, and Stromness. The airline changed its name to Allied Airways (Gandar Dower) Ltd. when it started the first British/Norwegian airline route, between Newcastle and Stavanger in 1937. He served as a Flight Lieutenant in the Royal Air Force Volunteer Reserve from 1940 to 1943. Following World War II, Gandar Dower was elected as Conservative Member of Parliament for Caithness and Sutherland at the 1945 general election with a majority of just 6 in the tightest ever three way marginal: just 61 votes separated him from the third placed candidate, Liberal Party parliamentary leader Archibald Sinclair. He based his 1945 election platform on serving as a wartime MP until the end of the conflict with Japan. His election address stated, "If I am returned I shall resign when Japan is beaten and stand again at the by election which will follow, so that you can decide whether you wish me to continue as your representative in peace" and followed this up with an eve of poll "special message" stating, "Note Gandar Dower, if elected, has pledged himself to resign at the end of the Japanese war and to stand again at the resultant by election." In his victory speech at the declaration, Gandar Dower said, "Don't regard me as a Unionist. I am a member of the National Party until the end of the Japanese war, when you will then have a chance again to put me in or out." After the war ended on 14 August 1945, he did not resign, but pledged to do so "later". On 14 February 1946, he announced that he would shortly be resigning his seat but later withdrew the resignation. On 28 December 1946, he offered to resign in the New Year, citing the marriage of his Private Secretary as a reason, but he withdrew this resignation on 11 February, citing the "rumours and cross rumours" in the press which had been caused by his announcement, and how they "have been damaging to the Unionist cause." On 30 June 1947, The Times reported, "With the forthcoming fusion of the Caithness and Sutherland Conservative Associations it is certain that there will be no by election in this constituency. Backed by the unanimous support of both associations, Mr. E. L. Gandar Dower, the Conservative MP for Caithness and Sutherland, will hold his seat probably until the next General Election." At a 15 September 1948 meeting of his local Conservative Association, Gandar Dower attempted to bring matters to a head by calling on the association to renominate him as the Conservative candidate for a by election that he now intended to trigger. He was overwhelmingly defeated, with only 8 members voting for him to follow through with this course of action and numerous members expressing their dissatisfaction. In response to this, he declared that he would be standing at the next general election as an Independent, and from 3 October 1948, he withdrew from the Conservative whip. On 12 December 1948, the Caithness and Sutherland Conservatives selected David Robertson to replace Gandar Dower. In the event, Gandar Dower decided not to seek re election at all, and he retired at the 1950 general election.

Отбасы

Гандар Доуэрдің інісі Алан да консерватор партиясының парламент мүшесі болған, ал тағы бірі, Кеннет – көрнекті зерттеуші және навигатор болды. Олар өз тегін әртүрлі жазған: Gandar Dower, Dower және Gandar Dower.