Кіріспе

Австриядағы бұрынғы банк Österreichische Postsparkasse (P. S. K.) – Австриядағы пошта үнем банкі. Ол Австрия поштасына, демек үкіметке тиесілі болған. 2005 жылдың 1 қазанында BAWAG банкімен бірігіп, BAWAG P. S. K. құрылды.

Австрия-Венгрия империясы кезінде

Österreichische Postsparkasse 1882 жылы заңмен құрылды. 28 мамырда «Императорлық Ассамблея өкілдік ететін корольдіктер мен елдерде пошталық жинақ банктерін енгізу туралы» парламенттік заң жобасы Императорлық Кеңесте (Рейхсрат) қабылданды. Үкіметтік заң жобасын банктің негізін қалаушы және бірінші директоры Георг Кох дайындады. «k. k. Postsparcassen Amt» (Императорлық Корольдік Пошталық Жинақ кеңсесі) алғашқы штаб-пәтері 1883 жылдың 12 қаңтарында Венаның бірінші ауданы Иннер-Штаттың Вользейле көшесіндегі бұрынғы Доминикан монастыры ғимаратында ашылды. Аустрия-Венгрия империясының бүкіл аумағында орналасқан 4000-ге жуық пошта бөлімшесі клиенттерге пошталық жинақ қызметтерін ұсына бастады. Пошта бөлімдерінде қаржылық қызметтер ұсынудың мақсаты – халықтың қаржылық сауаттылығын арттыру және үнемдеуге ынталандыру болды. Жүйенің қосымша артықшылығы мемлекетке маңызды қаражаттарды қолжетімді ету және мемлекеттік кепілдікпен салымдардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету еді. 1883 жылдың қазан айында Кох революциялық жаңалық – қолма-қол ақшасыз төлемдер жүйесін (Scheckverkehr) енгізді, онда жазбаша тапсырыс бір шоттан қаражатты алуға және екінші шотқа түсіруге рұқсат берді. Бұл ақша айналымын түбірінен өзгертті және П.С.К.-ны төлем операцияларының орталығына айналдырды. Жаңа қолма-қол ақшасыз төлемдер жүйесі әлемге тарала бастады. Банк сонымен қатар шетелдік төлемдер жүйесін кеңейтті. Аустрия-Венгрия банкімен және Еуропадағы басқа да шетелдік пошталық жинақ банктерімен айналым келісімдері жасалды. 1906 жылы архитектор Отто Вагнердің жобасымен Венада жаңа бас кеңсе ғимараты салынды. Ол қазіргі Георг Кох алаңында, бірінші аудан Иннер-Штаттың шағын сағасындағы саябақ бойында орналасқан. Бұл ғимарат Венаның Югендстилінің (Вена Сецессионы деп те аталады) ең маңызды үлгілерінің бірі болып табылады. Оның айқын сызықтары және болат, бетон мен шыныны пайдалану ғимаратқа мықты және қаушатсыз көрініс береді. Бас залдың люминаторы ғимараттың ішкі кеңістігіне табиғи жарық түсіруге мүмкіндік береді. Бас кеңсе ғимараты пошталық жинақ банкінің ең танымал символына айналды.

Бірінші дүниежүзілік соғыс және оның салдары

Бірінші дүниежүзілік соғыс банкке ауыр соққы берді. Австро-Венгрия империясының құлауымен оның қызмет көрсету аймақтары жаңадан құрылған, әлдеқайда кіші Австрия Республикасымен шектелді. Нәтижесінде пошта бөлімшелерінің саны 7000-нан шамамен 2000-ға дейін азайды. Банк соғысқа дейінгі тәуелсіз заңды тұлға мәртебесін мемлекеттік компания ретінде қайта алды. Қазір Österreichische Postsparkasse деп аталатын банк, өзінің қызметінде Австрия Федералдық Үкіметінің ақша-кредит және фискалдық саясатын одан әрі сақтауға, сондай-ақ Австрия Ұлттық Банкіне (OeNB) барлық валюта және несие саясаты бойынша қолдау көрсетуге міндетті болды. Федералдық Үкімет жылдық таза пайданың жартысына ие болу құқығымен алмасу шартымен П.С.К.-ның барлық міндеттемелерін өз мойнына алды. Заң нарыққа бағдарланған қызметтерді құруға бағытталған жаңа бизнес стратегиясының бастауы болды. Стратегия тиімді болды, банк өсіп, 1976 жылы Appell Kunden Kredit Teilzahlungsbank regGenmbH компаниясының басым үлесін сатып алып, одан әрі өзінің позициясын нығайтты. Бір жылдан кейін ол Bank der Österreichischen Postsparkasse AG (P. S. K. Bank AG) деген атпен толыққанды банкке айналдырылды. 1990 жылдары банк үшін маңызды өзгерістер болды. 1996 жылы парламент П.С.К.-ны акционерлік қоғамға (Aktiengesellschaft) айналдыру туралы заң қабылдады. Келесі жылы Федералдық Қаржы министрлігі П.С.К.-ға жеке несие беруге рұқсат берді. Лицензияны алғаннан кейін банк мемлекеттік меншікке толыққанды иелік ететін компанияларды қаржыландыруда артықшылықты жағдайға ие болды. P.S.K. Венадағы коммерциялық соттағы компаниялар тізіліміне тіркелді. Банк сондай-ақ Вена қор биржасында тіркелді. Австрия үкіметі жаңа тіркелген компанияның барлық қаржылық міндеттемелері үшін жауапкершілікке ие болды. Жаңа қайта құрумен бірге П.С.К. мен Австрия пошта қызметі арасында пошта бөлімшелерінің қаржылық қызметтерді ұсынуын жалғастыру туралы жаңа келісімге қол қойылды. 2000 жылы банктің акцияларының 74,82%-ын Bank für Arbeit und Wirtschaft AG (BAWAG) алса, қалған 25,18%-ын KSP Unternehmensbeteiligungsgesellschaft mbH сатып алды. Екі қаржы институтының бірігуі нәтижесінде BAWAG P. S. K. құрылды, ол Австрияның үшінші ірі банк тобы болды. 2000 жылдың соңына қарай баланстағы жалпы сома шамамен 45 миллион еуроны құрады, ал жаңа топта 5000-ге жуық қызметкер, 2000-ға жуық сауда нүктесі және миллионнан астам жеке клиент болды. BAWAG P. S. K. тобы қазір Австриядағы ең ірі орталықтандырылған сату желісіне ие.

Қызмет салалары

Банктің қызметтері бөлшек және корпоративтік банк салаларының дәстүрлі бағыттарын қамтиды. Қаржылық қызметтерден өзге, банк мәдени шараларды да қолдайды, мысалы, сурет көрмелері, әсіресе Венаның Югендстилі, концерттер, сондай-ақ табиғи апаттардың құрбандарына көмек көрсету сияқты әлеуметтік мәселелерге арналған қайырымдылық акцияларына қаржы жұмсайды.