Кіріспе

Совет Одағының ерте суық соғыс кезеңіндегі стратегиялық қанатты зымыран жобасы.

"Буря" ("Боран" деп аударылады; Буря) – Лавочкин конструкторлық бюросы (бас конструкторы Наум Семенович Черняков) 1954 жылдан бастап, 1960 жылдың ақпан айында жоба тоқтатылғанға дейін La 350 (Ла 350) белгісімен әзірлеген, дыбыс жылдамдығынан асып түсетін, континенттер аралық қанатты зымыран. 1954 жылы Совет үкіметі жариялаған сұраныс, АҚШ-қа ядролық қару жеткізе алатын қанатты зымыран жасауды талап еткен. АҚШ-тағы ұқсас жобалар – SM 62 Snark және SM 64 Navaho қанатты зымырандары, әсіресе соңғысы, параллель технологияларды қолданды және ұқсас өнімділік мақсаттарына ие болды.

Даму

Бүріні дамытудың алғашқы қадамдары Мстислав Всеволодович Келдиштің Келдиш бомбалаушысы туралы идеясы болды. "Бурья" 3 Мах жылдамдығымен ұшатын, құрлықтар аралық ядролық қанаулы-ұшақ зымыраны ретінде жоспарланған. "Бурья" өте озық болды, және сәтсіздіктерге және бірнеше апаттарға қарамастан, термоядролық (сутек) бомбасының мөлшеріндегі пайдалы жүктемемен 6000 км-ден астам қашықтыққа, 3 Мах жылдамдығынан жоғары жылдамдықпен ұша алды. "Бурья" екі сатылы конструкциядан тұрды, ал құрлықтар аралық зымыранға қатысты батыл ұсыныс екінші сатысы болды, ол 3 Мах жылдамдығында жұмыс істейтін қанаулы-ұшақ қозғалтқышымен жабдықталған. Бұл екінші дүниежүзілік соғыстағы Троммсдорфтың ұсынысынан өзгеше болды, себебі зымыранды жылдамдату кезеңінен бұрын аналық ұшақтан ұшыру қажет болмады. Бірінші сатысы – баллистикалық зымыраннан алынған күшейткіш зымыран болды, ол "Бурьяны" қанаулы-ұшақ қозғалтқышын іске қосу үшін қажетті биіктікке және жылдамдыққа дейін үдетті: қанаулы-ұшақ қозғалтқышы дыбыс асты жылдамдықтан төменде жұмыс істемейді, ал оның жұмыс істейтін жылдамдық ауқымын кеңейту үшін гибридтік қанаулы-ұшақ қозғалтқышын пайдалану оны күрделендіре түсер еді. Жоба ресми түрде тоқтатылғаннан кейін, технологиялық демонстрация ретінде жалғасқан кезде сәтті сынақтар жүргізілді. Ол, АҚШ Әуе күштерінің "Навахо" зымыраны сияқты, құрлықтар аралық баллистикалық зымырандарды ұстаудың қарапайымдылығы мен салыстырмалы осалдығының салдарынан жойылды. "Бурья" "Звезда" және "М40 Буран" жобаларының алғашқы дамуы болды. Бағыттау жүйесі инерциялық жүйе және жұлдыздарды бақылау жүйесі арқылы іске асырылды. Жұлдыздарды бақылау жүйесі екінші сатының үстіңгі бөлігіндегі терезелер арқылы ең жарқын жұлдыздарға қатысты орнын анықтады. Жұлдыздарды бақылау жүйесі сол кездегі инерциялық жүйелерге қарағанда ұзақ қашықтыққа ұшу үшін дәлірек болды, тіпті ол күрделірек болса да.