Кіріспе

Балалар фантастикалық фильмдері, 2005–2010
британдық телесериал

«Нарния жылнамалары» – К.С. Льюисдің «Нарния жылнамалары» романдарының сериясына негізделген фантастикалық фильмдер сериясы және медиа франшизасы. Серия Нарния әлеміндегі балалардың басынан өткен оқиғалар төңірегінде айналады, оларды Аслан жетекшілік етеді – ол сөйлей алатын, дана және күшті арыстан, және Нарнияның нағыз патшасы. Фильмдерде басты рөлдерде Певенси туыстары бейнеленген, ал басты қарсыласы – Ақ Ведьма (сонымен қатар Королева Джадис деп те аталады). Франшизаға қысқаметражды фильмдер, цифрлық сериалдар және бейне ойындар да кіреді. Жеті кітаптың арасынан үшеуі бейімделді: «Арыстан, Ведьма және Гардероб» (2005), «Каспий ханзадасы» (2008) және «Таң атқандағы саяхат» (2010), олардың жалпы табысы бүкіл әлем бойынша 1,5 миллиард доллардан асты. Алғашқы екі фильмді Эндрю Адамсон, ал үшінші фильмді Майкл Аптед түсірді. 2018 жылы Netflix үшін жаңа бейімделулер жасалатыны жарияланғаннан кейін төртінші фильмді түсіру жоспарларынан бас тартылды.

Даму

С. Льюис өмірінде «Нарния» сериясының фильмдік құқықтарын сатқан жоқ, себебі ол кез келген киноадаптацияның оқиғаның фантастикалық элементтері мен кейіпкерлерін шынайы бейнелей алатынына күмәнданатын. Тек CGI жануарларының демо-ролігін көргеннен кейін ғана Льюистің әкесі және соңында әдеби мұрагері Дуглас Грешем фильмге бейімдеуге рұқсат берді. Бастапқыда фильмдер кітаптар жарық көрген ретпен түсірілуі жоспарланған, бірақ Нарнияның жаратылу тарихын баяндайтын «Сиқыршының немересі» «Күміс орындықтан» бұрын, серияның төртінші толықметражды фильмі болады деп хабарланды. «Сиқыршының немересі» серияны жаңартпақ ниетпен таңдалды деген қауесет тарады, себебі «Таңғы сапар» алдыңғы екі фильмге қарағанда аз табыс әкелді. 2011 жылдың наурызында Walden Media «Сиқыршының немересі» сериядағы келесі фильм болатынын растады, бірақ ол әзірге дамытылмағанын мәлімдеді. 2011 жылдың қазанында Грешем Walden Media-ның С. Льюис мұрагерлерімен жасасқан келісімшартының мерзімі өткенін және Walden Media-ның келісімшартты қайта жаңартудағы қиындықтары болашақ фильмдердің бағыты бойынша компаниялар арасындағы келіспеушіліктерге байланысты екенін айтты. 2013 жылдың 1 қазанында С. Льюис компаниясы The Mark Gordon Company-мен серіктестікке келгенін және «Нарния жылнамалары: Күміс орындық» фильмінің алдын ала өндіріске кіргенін ресми түрде жариялады.

Нарния жылнамалары: Арыстан, сиқыршы және киім шкафы (2005)

"Арыстан, Сиқыршы және Киім Шкафы", 1950 жылғы сол аттас роман негізінде түсірілген, – серияның алғашқы фильмі. Режиссері Эндрю Адамсон. Фильм көбінесе Жаңа Зеландияда түсірілді, бірақ Польша, Чехия және Ұлыбританияда да түсірілім алаңдары пайдаланылды. Оқиға төрт британдық Певенси туысының басынан өткен оқиғаны баяндайды, олар Блитц кезінде елден шығарылып, ауылға эвакуацияланады, сол жерде олар Нарния әлеміне апаратын киім шкафын табады. Олар Нарнияны мәңгілік қысқа ұрып салған Ақ Сиқыршының күштеріне қарсы Арыстан Асланмен бірігуге тиіс. Фильм 2005 жылдың 9 желтоқсанында кинотеатрларда, ал 2006 жылдың 4 сәуірінде DVD форматында шықты және бүкіл әлем бойынша 745 миллион доллардан астам табыс әкелді.

Нарния жылнамалары: Принс Каспиан (2008)

Принц Каспий, 1951 жылы жарық көрген осы аттас роман негізінде түсірілген, сериядағы екінші фильм және Уолт Дисней Пикчерс таратып шығарған соңғы фильм. Оқиға бұрынғы фильмде Нарнияға көшірілген Певенси балаларының оралуымен басталады, 1300 жыл өткен соң елге Телмариндер шапқан Нарнияға олар қайта оралады. Төрт Певенси баласы ханзада Каспианға оның сыбайлас ағасы, король Миразға қарсы тақ үшін күресінде көмектеседі. Фильм 2008 жылдың 16 мамырында көрсетілімге шықты. Ол бүкіл әлем бойынша 419 миллион доллар табыс әкелді.

Нарния жылнамалары: Таң атқанның сапары (2010)

1952 жылы шыққан сол аттас роман негізінде түсірілген "Таң атқанның сапары" – Диснейдің бірлесіп өндірмеген сериядағы тұңғыш фильмі. Дисней, Walden Media компаниясымен бюджет дауынан кейін бірлескен өндірістен бас тартқан. 2009 жылдың қаңтар айында Fox 2000 Pictures болашақ фильмдерді өндіруде Диснейді алмастыратыны жарияланды, бірақ 21st Century Fox компаниясын сатып алғаннан кейін, Дисней енді барлық фильмдерге құқығын иеленді. Майкл Аптед режиссерлік еткен фильмнің көп бөлігі Австралияда түсірілді. Оқиға екі кіші Певенси баласының кузені Юстас Скраббпен бірге Нарнияға қайта оралуын көрсетеді. Олар Нарнияның қазіргі патшасы Каспианға жеті жоғалған ақсүйектерді құтқару және Нарнияны қараңғы аралда қоныстанған жемқорлық зұлымдықтан азат ету миссиясында қосылады. Фильм 2010 жылдың 10 желтоқсанында (таңдалған кинотеатрларда RealD 3D форматында) көрсетілді және бүкіл әлем бойынша 415 миллион доллардан астам табыс әкелді.

Балалар

Уильям Мозли Питер Певенси рөлінде, атағы: Ұлы патша Пётр Ұлы, Певенситің ең үлкен баласы және Алтын ғасырдағы Нарнияның Жоғары патшасы. Анна Попплвелл Сьюзан Певенси рөлінде, атағы: патшайым Сьюзан Мейірімді, үлкен Певенси баласы және Алтын ғасырдағы Нарнияның Жоғары патшайымы. Скандар Кейнс Эдмунд Певенси рөлінде, атағы: Патша Эдмунд Әділ; кіші Певенси баласы және Алтын ғасырдағы Нарния патшасы. Джорджи Хенли Люси Певенси рөлінде, атағы: патшайым Люси Батыл, ең кіші Певенси баласы және Алтын ғасырдағы Нарния патшайымы. Уилл Полтер - Юстас Скрабб, Певенси балаларының мақтаншыл туысы.

Басқа басты кейіпкерлер

Лиам Нисон Асланның дауысы ретінде, өзінің мистикалық әлемін басқаруға және Нарнияда тәртіпті сақтауға көмектесетін керемет және ұлы күшті арыстан. Тильда Свинтон – Джедис, Ақ Сиқыршы; Шарнның бұрынғы патшайымы және «Арыстан, Сиқыршы және Киім Шкафы» оқиғалары кезінде Нарнияны билеген сиқыршы. Бен Барнс – Каспиан X (сондай-ақ «Принц Каспиан» деп те аталады), өзінің зұлым еміл Миразды құлатып, Нарнияның патшасы болған Тельмарин принці. Эдди Иззард және Саймон Пегг – «Принц Каспиан» және «Таң Сәулесінің Саяхаты» фильмдерінде Репичиптің дауысы: Аслан мен Нарнияның бостандығы үшін күресетін асыл және батыл тышқан. Джеймс Макэвой «Арыстан, Сиқыршы және Киім Шкафында» мырза Тумнус рөлінде. Рей Уинстон – «Арыстан, Сиқыршы және Киім Шкафында» мырза Бобердің дауысы. Даун Френч – «Арыстан, Сиқыршы және Киім Шкафында» миссис Бобердің дауысы. Питер Динклейдж – «Принц Каспианда» Трампкин рөлінде.

Экипаж

Роль Фильм «Арыстан, сиқыршы және киім шкафы» «Принц Каспиан» «Таң атқанның сапары» 2005 2008 2010 Режиссерлер: Эндрю Адамсон Майкл Аптад Продюсерлер: Марк Джонсон және Филипп Штейтер Марк Джонсон, Эндрю Адамсон және Филипп Штейтер Авторлар: Энн Пикок, Эндрю Адамсон, Стивен Макфили және Кристофер Маркус Эндрю Адамсон, Стивен Макфили және Кристофер Маркус Майкл Петрони, Стивен Макфили және Кристофер Маркус Композиторлар: Гарри Грегсон-Уильямс Дэвид Арнольд Операторлар: Дональд МакАльпин Карл Вальтер Линденлаб Данте Спинотти Монтажерлер: Джим Мей және Сим Эван Джонс Сим Эван Джонс Рик Шейн АҚШ-тағы көрсетілім күні: 9 желтоқсан 2005 16 мамыр 2008 10 желтоқсан 2010 Дистрибьютор: Walt Disney Studios Motion Pictures 20th Century Fox

Күміс орындық

2011 жылы Walden Media компаниясының сериалдың киноқұқықтарына қатысты келісім-шарты аяқталғаннан кейін, The C. S. Lewis Company 2013 жылдың 1 қазанында The Mark Gordon Company компаниясымен 1953 жылғы «Күміс кресло» романының бейімделуін жасауға келісім жасағанын хабарлады. Марк Гордон мен Дуглас Грешем, сондай-ақ Лос-Анджелестегі The C. S. Lewis Company директоры Винсент Сибер продюсерлер ретінде қызмет ететін болды және сценарийді әзірлеуде The Mark Gordon Company компаниясымен бірлесіп жұмыс істеді. 2014 жылдың шілдесінде ресми «Narnia» веб-сайты жанкүйерлерге басты қарсыласы – Жасыл көйлекті әйелге есімдер ұсыну мүмкіндігін берді. Жеңімпаз аты Марк Гордон мен Дэвид Маги «Күміс кресло» фильмінің соңғы сценарийінде қолдану үшін таңдалып алынды. Фильмнің продюсерлері бұл фильмді алдыңғы үш фильмде жұмыс істеген шығармашылық командамен байланысы жоқ, жаңа команданың қатысуымен қайта құру деп атады. 2016 жылдың 9 тамызында Sony компаниясының TriStar Pictures және Entertainment One компаниялары төртінші фильмді The Mark Gordon Company (eOne компаниясына тиесілі) және The C. S. Lewis Company компанияларымен бірлесіп қаржыландырып, таратуға кірісетіні туралы хабарланды. 2017 жылдың сәуірінде Джо Джонстонның «Күміс кресло» фильмін түсіруге шақырылғаны хабарланды. Red Carpet News TV телеарнасына берген сұхбатында продюсер Марк Гордон алдағы фильмде қолданылатын жаңа технологиялар мен түсірілім орны туралы азын-малы мәліметтерді айтты.

Мүмкін Netflix қайта жегуі

2018 жылдың 3 қазанында Netflix және C. S. Lewis компаниясы «Нарния жылнамалары» туындыларының жаңа фильмдер мен телесериалдарға бейімдеуін жасау үшін көп жылдық келісімге келгені жарияланды. Осы жариялаумен бірге, «Күміс орындық» үшін бұрын хабарланған барлық жоспарлар күшін жойды.