Кіріспе

Уильям Кейлидің 1935 жылғы "G Men" фильмі, Уорнерлердің 1930 жылдардың басындағы бандит фильмдер жанрында қылмыскерлерді бейнелеудің алаңдататын тенденциясына қарсы тұру үшін жасаған әдейі әрекетінің бөлігі болды. Бандит фильмдері көбінесе ұйымдасқан қылмыстың моральдық айыптамасы ретінде көрсетілгенімен, қылмыстық басты кейіпкердің өлімі міндетті болса да, олар бандиттердің экономикалық дағдарыс кезіндегі еркіндік, билік және сәнді өмір салтын бейнеледі. Осы фильмдердің ішіндегі ең танымалдары – "Кішкентай Цезарь", алғашқы "Scarface" және, әсіресе, "Халық жауы", онда Кагни оны жұлдыздыққа жеткізген Том Пауэрс рөлін сомдады. Бұл фильмдердегі ең жағымсыз жайт – құқық қорғау органдарының қылмысқа қарсы әлсіздігі немесе "Халық жауы" сияқты, өздерінің міндеттерін орындамайтын, жауапкершіліктен қашқан әкеге ұқсауы болды. Осы түсінікке сүйене отырып, "G Men" фильмінде қылмыстық басты кейіпкердің орнына батыр федералды полиция офицері қойылды. Фильмнің көптеген нұсқаларында 1949 жылғы қайта шығарылымда (ФБР-дің 25 жылдығына орай) қосылған қысқаша пролог бар. Бұл сахнада аға агент (Дэвид Брайан сомдаған) фильмді ФБР курсанттарына таныстырып, оларға Бюроның тарихымен танысуға мүмкіндік береді.

Сюжет

Бір жыл өткен соң, Нью-Йорк қаласының заңгері Джеймс "Брик" Дэвис өз қағидаларынан және адалдығынан бас тартқандықтан клиенттері жоқ. Досы Эдди Бьюкенен оны федералды агент немесе "G Man" (үкімет адамы) ретінде жұмысқа алуға тырысады, бірақ Дэвис күмәнданады. Алайда, Бьюкенен бір қылмыскерді ұстауға тырысқанда қаза тапқаннан кейін Дэвис пікірін өзгертіп, кінәліні әділетке тартуға бел буады. Ол өзінің ұстазы "Мак" МакКеймен қоштасады, ол Дэвистің білімін қаржыландырып, оны заңның дұрыс жағында ұстауға көмектескен мафия басшысы еді. Ол Дэвиске сезім білдірген МакКейдің түнгі клубының жұлдызы Жан Морганмен де қоштасады. Дэвис Вашингтонға барып оқуын бастайды. Ол және оның оқытушысы Джефф МакКорд арасында бірден жаман қарым-қатынас туады, бірақ уақыт өте келе бұл жағдай басылады, алайда МакКорд Дэвистің оқуға жасаған әрекеттерін ашық қысымға алып, мазақтап тұрады. Дегенмен, Дэвис МакКордтың қарындасы Кейге қызығады, бұл оның МакКордтың оны ашуға тырысқанына қарамастан, бейтарап болу шешімін нығайтады. Темірқасық Маккей зейнетке шығып, Висконсин орманындағы демалыс үйін сатып алады. Оның адамдары оның бақылауынан босап, қылмыстық іс-әрекеттерге кіріседі. Қолдағы заңдармен шектеліп (федералды агенттер жергілікті ордер алуға тиіс және тіпті қару ұстауға рұқсат етілмейді), G-мендердің басшысы өздерін күшейту үшін жаңа заңдарды қабылдауды сұрайды. Олар тез арада қабылданады. Дэвис қылмыскерлердің бірі Дэнни Леггеттің әрқашан гардения гүлін тағу арқылы анықтайды. Оқуын аяқтамағандықтан, ол тек агент Хью Фарреллге Леггеттің әдеттері туралы ақпарат бере алады. Фаррелл оның ізін тауып ұстайды, бірақ ол және оның бірнеше адамы атып өлтіріледі, ал Леггет қашып құтылады. МакКорд адам іздеуге жетекшілік етеді және бес агентті таңдау құқығын алады. Ол Дэвисті таңдайды, бұл шешім кейіннен Жанды сұраққа тартқанда өте пайдалы болады. Дэвис оның енді қылмыскерлердің бірі Коллинске үйленгенін біледі. Ол топтың Маккейдің демалыс үйінде жасырынғанын (Маккейдің еркіне қарсы) жаңсақтан білдіреді. Соңынан болған атыста Дэвис Маккейді өлтіреді, оны адам қалқаны ретінде пайдаланған. Өлер алдында Маккей өзінің қатты күйзелген досын кешіреді. Кейін Дэвис қызметтен кетуге тырысады, бірақ МакКорд онымен сөйлесіп, Маккейдің өліміне оның кінәсі жоқ екенін еске салып, қалуын сұрайды. Тек Коллинз ғана қашып құтылады. Маккорд пен Дэвис Жанның пәтеріне ескерту үшін барады. Жан онда жоқ, бірақ Коллинз бар, ол оларға оқ атып жатыр. Дэвис Маккордты жолдан ығыстырып, өзіне бағытталған оқты қабылдайды. Коллинз қашып кетеді. Дэвис ауруханаға түседі (кейі медбике болып жұмыс істейтін Кей оны күтіп бағады), иығына оқ тиген. Коллинз Кейді кепіл ретінде пайдалану үшін ұрлап алады. Жан оның қайда жасырынғанын біліп, Дэвиске телефон шалады, бірақ күйеуі оны атып өлтіреді. Дэвис аурухана төсегінен секіріп тұрып, өліп бара жатқан Жанға соңғы сөздерін айтады, гаражға кіріп Кейді құтқарады. Маккорд Коллинзді атып өлтіреді, ол қашып кетуге тырысады. Кей әлі де таңғышпен оралған Дэвисті ауруханаға қайтаруымен бірге, "Сіздің ісіңізді жеке өзім шешемін" деп уәде береді.

Қабылдау

2008 жылы Америка кино институты бұл фильмді ең үздік 10 гангстерлік фильмнің тізіміне енгізді.

Кассалық жинақ

Warner Bros. деректері бойынша, фильм АҚШ-та 1,143,000 доллар, ал халықаралық саудада 820,000 доллар табыс еткен.