Марчелла Сембрих: Полып опера әншісінің өмірі мен мансабы

Кіріспе

Польшалық опера әншісі (1858 – 1935)

Пракседа Марселина Кочанская (15 ақпан 1858 – 11 қаңтар 1935), кәсіби сахнада Марселла Сембрих деген атпен танымал, поляк драмалық колоратуралық сопрано болған. Ол екі жарым октаваға жететін кең диапазонмен, нақты интонациямен, сүйкімділігімен, портментосымен, дауыстық ағымдылығымен және таң қалдырарлық колоратурасымен белгілі болды. Оның дауысы флейта сияқты әдемі, тәтті, таза, жеңіл және жарқын деп есептелген. Ол халықаралық аренада маңызды мансапқа ие болды, әсіресе Нью-Йорк Метрополитен Операсы мен Лондондағы Корольдік опера театрында өнер көрсетті.

Ерте өмір

Сембрих Висневчик қаласында дүниеге келді, ол Аустрия-Венгрияның басып алған Галисия аймағында, қазір Украинаның бір бөлігінде орналасқан. Жастай Сембрих әкесінен скрипка мен фортепианоны үйреніп, отбасын асырау және оқу үшін ақша табу үшін ақсүйектердің кештерінде орындады. Ол көбінесе қала орталығында ойнайтын, жергілікті тұрғындар оны жақсы біліп, құрметтейтін. Диадек Ланувич атымен танымал қарт кісі оған қызығып, он жасында оны Польшаның Львов қаласындағы Лемберг консерваториясына жіберді.

Білім

Лемберг консерваториясында ол болашақ күйеуі Вильгельм Стенгельмен фортепиано, ал Зигмонд Брукманмен скрипканы оқыды. Ол он алты жасында Стенгель оны Веймардағы Франц Листке өнер көрсетуге алып барды. Лист оны дауысын дамытуға ынталанды: «Ән айт, әлем үшін ән айт, сенде періште дауысы бар». Осыдан кейін Сембрих Вена мен Миланда музыкалық білім алуға бекінді. 1875 жылдың күзінде ол Вена консерваториясында скрипканы Жозеф Хеллмесбергер ағадан, фортепианоны Юлиус Эпштейннен, ал вокалды Виктор Рокитанскийден оқыды. Бір жыл өткен соң скрипка мен фортепианоны оқуды тоқтатып, жас студенттің бар күшін дауыс сабақтарына жұмсауға шешім қабылданды. Ол 1876 жылдың қыркүйегінде Миланға, континенттегі ең белгілі вокал мұғалімдерінің бірі – әйгілі мұғалім Франческо Лампертидің ұлы Джованни Баттиста Лампертипен бірге оқуға келді, сонымен қатар ол 1885 жылы да осы мұғалімнің сабағын алған болатын.

Мансап

Екі Лампертидің кішісінен бір жылдай оқығаннан кейін, Сембрих 1877 жылдың 3 маусымында Афинада операда Беллинидің «I puritani» операсында Эльвира рөлімен дебют жасады. Ол тек «I Puritani» ғана емес, сонымен қатар «Dinorah», «Lucia di Lammermoor», «Robert le diable» және «La sonnambula» операларын орындады! 19 жасар сопраноның шет тілінде осыншама көп рөлдерді осылай тез үйренуі оның дұрыс ерте дайындығы мен зиялылығының куәсі. Оның ағылшын, поляк, неміс, француз және итальян тілдерінде сөйлейтінін хаттарынан білуге болады. Сол жылы ол фортепиано мұғалімі Вильгельм Стенгельге тұрмысқа шықты. Афинада ол алғаш рет «Марселла Босио» деген атпен өнер көрсетті, себебі оның тегі көрермендерге айтуға қиын болады деп санады. Бірақ көп ұзамай анасының бойжеткен кезіндегі аты – Сембрихті қабылдады. Оның жетістігі айқын болғанымен, оған әлі де көп нәрсе үйрену қажет еді. Афинадан кейін Вена операсында өнер көрсетуі тиіс еді, бірақ жүктілігіне байланысты келісімшартты бұзды. Жүктілік кезінде және тұңғыш ұлы Вильгельм Марсель дүниеге келгеннен кейін, ол вокалдық сабақтарын жалғастырды, бұл жолы Венада Мари Зебах пен Ричард Левимен. Опералық келісімге ұзақ және көңілсіз ізденістен кейін, 1878 жылдың қыркүйегінде Дрезден Корольдік опера театрында қонақ ретінде жұмысқа қабылданды, дебютін «Lucia» рөлімен жасады. Оның жетістігі бірден болды және ол «Польшаның Патти» деп аталды. Ол дереу труппаның мүшесі болды және 1880 жылға дейін Дрезденде опера театрының саясатымен күресті. Дрездендегі келісімшартын бұзып, Лондонға бару үшін ақша жинау үшін бірнеше концерттер берді. Ковент-Гардендегі импресарио Эрнест Гимен аудиттен өтіп, бес маусымға келісімшартқа қол қойды. 1880 жылдың маусымында Ковент-Гарденде Доницеттидің «Lucia di Lammermoor» операсындағы Лучия рөлінде дебют жасап, сенсация тудырды. Ол Зерлина («Дон Джованни»), Сусанна («Фигароның үйленуі»), Констанце («Серальодан ұрлау»), Леди Харриет/Марта («Марта»), және әрине, Лучия рөлдерінде үлкен сүйіктіге айналды. 1883 жылы Сембрих жаңадан құрылған Метрополитен опера компаниясында ән айту үшін Америка Құрама Штаттарына келді. Ол 1883 жылдың 24 қазанында компанияның премьерасында «Lucia di Lammermoor» операсындағы Лучия рөлімен Мет дебютін жасады. Сембрих компания тарихындағы кез келген әншіге қарағанда көбірек дебюттік рөлдерді орындады. Ол Меттің «Die Zauberflöte» («Сықырлы флейта») операсындағы «Түннің патшайымы», «I Puritani» («Пуритандар») операсындағы Эльвира, «La Traviata» («Травиата») операсындағы Виолетта, «La Sonnambula» («Ұйықтаған қыз») операсындағы Амина, «Rigoletto» («Риголетто») операсындағы Гилда, «Les Huguenots» («Гугеноттар») операсындағы Маргарита және «Il Barbiere di Siviglia» («Севилья шаштарасы») операсындағы Розина рөлдерін орындады. Ол сондай-ақ Метте сахна артында «Mapleson Cylinders» тобында алғашқы болып жаздырды. Сол жылы компанияның үлкен қаржылық шығындарына байланысты итальяндық опера тоқтатылып, неміс операсы Метте келесі он екі жылға жуық билік етті. 1888 жылы Сембрих Берлинге көшіп келді. Келесі үш онжылдық бойы Сембрих АҚШ және Еуропаны аралап, Дрезден, Лондон, Мадрид, Париж, Санкт-Петербург, Нью-Йорк сияқты ірі қалаларда ән шырқады. Сембрих 1890-1897 жылдар аралығында Италия операсының сүйіктісі болды. Сембрих 1898 жылы Метрополитенге қайта оралды. Барлығында, ол 11 маусымда 450-ден астам Мет қойылымдарында өнер көрсетті және 1909 жылға дейін компаниямен байланыста болды, ол кезде Мет дебютінің күміс мерейтойы қоштасу галасымен атап өтілді. Ол 1917 жылға дейін концерттер берді. Сембрих концерттерін көбінесе фортепиано немесе скрипкамен аяқтады. Оны білгендердің көптегені оның скрипкамен тәжірибесі оны ақылға қонымды және инстинктивті әнші еткенін айтады. Дива поляк өнерін мүмкіндігінше кеңінен насихаттауды өз міндеті етіп қойды; оның концерттерінде поляк композиторының шығармалары жиі орындалды. Осы күннен кейін ол Филадельфиядағы Кертис институтында және Джульярд музыка мектебінде вокалдық бағдарламаларды бастады, ол зейнеткерлікке шыққаннан кейін сабақ берді. Оның шәкірттерінің арасында Альма Глюк, Хульда Лашанская, Куина Марио, Эдна де Лима, Дусолина Джаннини, Жозефина Антуан, Натали Бодания, Аннамари Дики, Нэнси Маккорд, Полина Стоска, Джейн Пикенс бар. Оның кейбір шәкірттері бүкіл елде танымал ән мұғалімдері болды. Олардың арасында Смит колледжінде Анна Хамлин (Джудит Раскиннің мұғалімі), Джульярдта Эдит Пайпер және Флоренс Пейдж Кимболл (Леонтинь Прайс мұғалімі), Кертис институтында Евфемия Грегори (Анна Моффо, Джудит Блеген және Франк Гуарраның мұғалімі) болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін, ол жазғы уақытта сүйікті Альпі тауларына қайта оралуға мүмкіндік бермеді. Сембрих оның орнына Адирондак таулары аймағына бұрылып, 1915 жылдан 1921 жылға дейін Лейк-Плэсид көлінде, ал 1922 жылдан 1934 жылға дейін Лейк-Джордж көліндегі үйінде жазды. Марселла Сембрих опера мұражайы Нью-Йорктегі Болтон Лэндингте орналасқан. Мұражайда диваның мансабынан көптеген естеліктер сақталған.

After less than a year of study with the younger of the two Lampertis, Sembrich made her debut in opera at Athens as Elvira in Bellini's I puritani on June 3, 1877. She sang not only I Puritani, but also Dinorah, Lucia di Lammermoor, Robert le diable and La sonnambula! It is a testament to her proper early training and intelligence that a 19 year old soprano could learn so many roles in a foreign language so quickly. Her letters indicate that she could speak English, Polish, German, French, and Italian. That year she also she married her piano teacher, Wilhelm Stengel. When in Athens, she first appeared under the name “Marcella Bosio”, because she felt that her last name was too hard for audiences to pronounce. Not long after she opted to adopt her mother's maiden name, Sembrich, instead. While her success was solid, she still had much to learn. After Athens she was to appear with the Vienna Opera, but due to pregnancy she broke the contract. During her pregnancy and after the birth of her first son, Wilhelm Marcel, she continued her vocal studies, this time with Marie Seebach and Richard Lewey in Vienna. After a long and frustrating search for an opera engagement, she was hired as a guest at the Dresden Royal Opera House in September 1878, debuting as Lucia. Her success was immediate and she was dubbed the "Polish Patti." She was immediately made a member of the company and remained in Dresden battling opera house politics, until 1880. She broke her contract at Dresden and sang a number of concerts to raise money to go to London. She had an auspicious audition with the impresario Ernest Gye at Covent Garden and signed a contract there for five seasons. In June 1880 she created a sensation in her debut at Covent Garden as Lucia in Donizetti's Lucia di Lammermoor. She became a great favorite in the characters of Zerlina, Don Giovanni; Susanna, The Marriage of Figaro; Konstanze, The Abduction from the Seraglio; Lady Harriet/Martha, Martha; and, of course, Lucia. In 1883, Sembrich went to the United States to sing in the newly founded Metropolitan Opera company. She made her Met debut as Lucia in the company premiere of Lucia di Lammermoor on October 24, 1883. Sembrich sang more debut roles than any other singer in the company's history. She was the Met's first Queen of the Night in Die Zauberflöte, Elvira in I Puritani, Violetta in La Traviata, Amina in La Sonnambula, Gilda in Rigoletto, Marguerite in Les Huguenots and Rosina in Il Barbiere di Siviglia. She was also the first to record on the Mapleson Cylinders backstage at The Met. Due to the terrific financial loss of the company that year, Italian opera was abandoned and German opera reigned supreme at the Met for the next dozen years or so. In 1888 Sembrich relocated to Berlin. For next three decades, Sembrich traveled across the United States and Europe singing in major cities including Dresden, London, Madrid, Paris, St. Petersburg, New York. Sembrich was a tremendous favorite at the Italian Opera 1890 to 1897. Sembrich returned to the Met in 1898. In total, she sang more than 450 Met performances in her 11 seasons there, and remained associated with the company until 1909, when the silver jubilee of her Met debut was celebrated with a farewell gala. She gave recitals until 1917. Sembrich would often end her recitals with piano or violin performances. Many that knew her claim that her experience with the violin made her a sensible and instinctual singer. The diva also made it her mission to promote Polish art as much as possible; her concerts almost always featured a piece by a Polish composer. After this date, she started the vocal programs at both Curtis Institute in Philadelphia and at the Juilliard School of Music, where she ended up teaching once she retired. Her students included Alma Gluck, Hulda Lashanska, Queena Mario, Edna de Lima, Dusolina Giannini, Josephine Antoine, Natalie Bodanya, Annamary Dickey, Nancy McCord, Polyna Stoska, Jane Pickens. Additionally, some of her students in turn became important vocal teachers around the country. Among them were Anna Hamlin (teacher of Judith Raskin) at Smith College, Edith Piper and Florence Page Kimball (teacher of Leontyne Price) at Juilliard, Eufemia Gregory (teacher of Anna Moffo, Judith Blegen and Frank Guarrera) at the Curtis Institute. The outbreak of World War I had made it impossible for the diva to return to her beloved Alps during the summers. Sembrich turned instead to the Adirondack Mountains area and spent summers at Lake Placid from 1915 to 1921, and then at a home on Lake George from 1922 to 1934. The Marcella Sembrich Opera Museum can be found at Bolton Landing, New York. The museum contains many mementos from the diva's career.

Өлім

Сембрих 1935 жылдың 11 қаңтарында Нью-Йорк қаласының Манхэттен ауданындағы 151 Орталық парк батысындағы үйінде дүние салды.

Қабылдау

Сембрихтің 1883 жылы «Мет» театрындағы тұңғыш өнері оны тыңдағандардың бәрінен де мақтау жинады. «Нью-Йорк Truth» газеті Сембрихті «қазіргі замандағы ең білікті суретшілердің бірі» деп атады. «Нью-Йорк Журнал» оны «осы уақытқа дейінгі опера маусымының патшайымы» деп бағалады. Оның Лусиясы – дауыс, орындалу және тартымдылықтың керемет үйлесімі. [Ол] тамаша ән айтады. Оның дауыс диапазонына шек болған сияқты: ноталар шексіз байлықпен қазыналы сандыққа төгілгеніндей, ешқандай күш жұмсамайтын секілді. 1908-09 маусымының соңында зейнеткерлікке шыққанға дейін Сембрих көрермендерді бірден-бірге әсер етті. Оның қоштасу галасы мен қойылымы «Мет» тарихындағы ең әсем қоштасулардың бірі болды және сатылымға шыққаннан кейін екі сағаттың ішінде сатылып кетті. Джеймс Камнер «Opera News» журналындағы альбом туралы шолуында Марселланың жазу технологиясы дамыған кезде «өзінің шарық шағынан өткенін» айтты, бірақ ол өз заманында толық альбомдар жазғандардың алғашқыларының бірі болды. Алайда, ARSC журналының мәліметінше, оның жазбаларына қол жеткізу одан да маңызды. ARSC журналының рецензенты Ричард Лесуэр оның жазбалары сол кезде дау тудырған болуы мүмкін, бірақ олар оның өнерінің толыққанды картинасын ұсынады.