Кіріспе

Лихтенштейннің валютасы 1920 жылдан бері Швейцария франкі (көпше түрі: франктар; неміс тілінде: Frank, көпше түрі: Franken) болып табылады. Лихтенштейн Швейцариямен кедендік және ақша одағында болғандықтан, Швейцария франкі заңды төлем құралы саналады. Швейцария мен Лихтенштейн арасындағы 1980 жылғы шарт Лихтенштейнге Лихтенштейн жазуы бар шектеулі мөлшердегі Швейцария франктерін соғуға мүмкіндік береді, бірақ бұл тек естелік монеталар (көбінесе коллекционерлерге арналған) түрінде ғана мүмкін, ал банкноттар шығаруға рұқсат етілмейді. Лихтенштейн 1920 жылға дейін австриялық крона мен геллерді (әрине, Лихтенштейн кронасын да) пайдаланды, бірақ кронаның тұрақсыздығына байланысты Швейцария франкіне көшті. Лихтенштейн монеталары соншалықты сирек кездеседі, олар айналысқа түспейді, және 1920 жылы үш рет шығарылған геллердің төтенше жағдайлық ақша белгілерін қоспағанда, банкноттар шығарылмаған. Лихтенштейн франкінің монеталарының көпшілігі 1980 және 1990 жылдардағы монеталарды қоспағанда, Швейцария франкімен бірдей құнды металл мөлшеріне ие. Ең көп соғылған Лихтенштейн франкі монетасы – 1924 жылы соғылған 1 франк монетасы; 60 000 дана соғылды, бірақ олардың 45 355-і кейіннен балқытылды. Егер балқытылған монеталардың санын ескермесек, ең көп соғылған монеталар – 1988 жылы князь Франц Иосиф II-нің билік құруының 50 жылдығына арналған 50 франк монетасы және 1990 жылы князь Ханс Адам II-нің таққа отыруына арналған 10 франк монетасы. Екеуінің де саны 35 000.

Лихтенштейн франкының тарихы

1924 жылы 26 мамырда тағы бір валюта реформасы болды, жаңа валютада франкқа 100 раппен есептелді. Бұл валюта бүгінгі күнге дейін Лихтенштейннің ресми валютасы болып табылады. Принц Иоганн II 1/2 франк, 1 франк, 2 франк және 5 франк номиналындағы күміс монеталар соқтырды. Франц I билікке келген кезде, ол бұл номиналдардағы монеталарды қайтадан соқтырмады, себебі оның ізашарының күміс монеталары жеткілікті мөлшерде айналымда болды. Оның билік кезінде 1930 жылы 10 және 20 франк номиналындағы алтын монеталар соғылды. Олардың бет жағында ханзаданың бюсті бейнеленген, енді ол оңға қарап тұр. Осыдан кейін Лихтенштейн франктары тек коллекциялық мақсатта ғана соғылды, өйткені швейцариялық франк Лихтенштейннің басты валютасына айналды. 1946 жылы ханзада Франц Иосиф II 10 және 20 франк номиналындағы екі монета соқтырды, ал он жылдан кейін 25 франк, 50 франк және 100 франк номиналындағы алтын монеталар соғылды. Бұл монеталардың бет жағында алғаш рет Лихтенштейн князі әйелімен бірге бейнеленген. Лихтенштейн Ұлттық банкінің құрылғанына 100 жыл толуы 1961 жылы 25 франк және 50 франк номиналындағы екі алтын монета соғылып атап өтілді. 1988 жылы Франц Йозефтің алтын мерейтойына арнап 10 франк күміс және 50 франк алтын ескерткіш монеталары соғылды. 1990 жылы Ханс Адам II жаңа ханзадаға биліктің ауысуын атап өту үшін 10 франк күміс және 50 франк алтын монеталарын соқтырды. 2006 жылы Лихтенштейн Князьдігінің тәуелсіздігінің 200 жылдығын мерекелеу үшін бірдей номиналдағы екі монета шығарылды. 2019 жылы Лихтенштейн Князьдігінің тәуелсіздігінің 300 жылдығын мерекелеу үшін 5, 10, 25 және 100 франк номиналындағы төрт монетадан тұратын жиынтық шығарылды.