Кіріспе

Канадада шарап жасау – Канадада өндірілетін шарап. Онтарио және Британдық Колумбия – Канададағы ең ірі шарап өндіретін екі провинция, ал Канададағы жүзімдіктердің үштен екі бөлігі Онтариода орналасқан. Дегенмен, шарап өндіруші аймақтар Альберта, Квебек, Нью-Брансуик және Нова-Шотия сияқты басқа провинцияларда да кездеседі. 2015 жылы Канада 56,2 миллион литр шарап өндірді, оның 62 пайызы Онтариодан шықты. Екінші ірі шарап өндіруші провинция – Британдық Колумбия, ол Канаданың шарап өндірісінің 33 пайызын құрайды. 2006-2011 жылдар аралығында Канададан тасымалданған шараптың 68 пайызы Онтариодағы шарап зауыттарынан келсе, 14 пайызы Британдық Колумбиядан, 12 пайызы Квебектен және 6 пайызы Альбертадан жеткізілді. Бұл өнім сондай-ақ Британдық Колумбия, Квебек және Нова-Шотландияда да өндіріледі.

Тарих

Канадада 400 жылдан бері шарап өндіріледі. 1611 жылы Луи Эрберт қазіргі Беар-Ривер (Новая Шотландия) қаласының жанында төбеге жүзімдік отырғызды. Ол және басқа қоныс аударушылар Еуропадан келген Vitis vinifera жүзімін өсіруге тырысты, бірақ үлкен табысқа жете алмады. Сондықтан жергілікті Vitis labrusca және Vitis riparia түрлеріне, сондай-ақ әртүрлі гибридтерге көшуге тура келді. Бірақ мұндай шараптарға сұраныс аз болды, себебі олардың ерекше дәмі "түлкідей" деп сипатталды. Дегенмен, осы шараптардан порт және херес стиліндегі шарап жасағанда бұл ерекшелік азайды. 1866 жылы Онтариодағы Пели аралында Канаданың алғашқы коммерциялық шарап зауыты ашылды. Канадалық шарап зауыттары басқа елдерден алдын ала ферментацияланған жүзім шырынын импорттап, одан өз өнімдері үшін шарап жасай алады. "Cellared in Canada" шарап өнімдерінде қолданылатын шетелдік шараптың максималды мөлшері шарап өндірілген провинцияға байланысты болды; кейбір провинциялар оны "Cellared in Canada" шарабы деп тану үшін белгілі бір мөлшерде жергілікті жүзім қолдануды талап етті. Мысалы, Онтариода "Cellared in Canada" шарабының 30 пайызы жергілікті шарапханалардан алынуы керек еді. Керісінше, Британдық Колумбияда "Cellared in Canada" шарап өнімдерін өндіруде жергілікті жүзімді пайдалану талап етілмеді. 2009 жылдың соңында "Cellared in Canada" практикасы және Онтарио Ликерлік Бақылау Кеңесіне (LCBO) қатысты жергілікті және халықаралық сын туды. Онтариодағы жүзім өсірушілер бұл практикаға наразылық білдіріп, оның өздерінің көрісіне қауіп төндіретінін мәлімдеді, өйткені өндірушілер импорттық жүзімді "канадтық" деп таңбалап шарап жасағандықтан мыңдаған тонна канадалық жүзім бапта тоқтап қалды. "Cellared in Canada" белгісін қолданбайтын шарап өндірушілер бұл практиканы канадалық шараптардың беделін түсіріп, тұтынушыларды жаңылыстырады деп сынады. Канадалық өндірушілер мен өсірушілер үкіметтен бірнеше өзгерістерді енгізуді сұрады, мысалы, шарап таңбасында жүзімнің шығу тегін нақты көрсету және Vintners Quality Alliance (VQA) мүшелері өндірген 100% канадалық шараптарды провинциялық алкоголь дүкендерінде жақсырақ көрсету. 2009 жылдың тамызында LCBO провинциялық дүкендерінде VQA мүшелері өндірген канадалық шараптың үлесі 2,5% -тан аспады, ал шараптың басым бөлігі "Cellared in Canada" белгісімен, 70% -ға дейін шетелдік жүзімді пайдаланып өндірілді. 2018 жылдың наурыз айында Канада Азық-түлік Инспекциясы агенттігі "Cellared in Canada" белгісін екі жаңа белгімен алмастырғанын хабарлады, бұл өнімге қосылған шетелдік шараптың мөлшеріне байланысты. Егер өнім негізінен шетелдік жүзімнен жасалса, ол "импорттық және отандық шараптардан жасалған халықаралық қоспа" деп белгіленеді, ал егер өнім негізінен отандық жүзімнен жасалса, бірақ шетелдік жүзім қосылса, ол "отандық және импорттық шараптардан жасалған халықаралық қоспа" деп белгіленеді.

Нарықтық үлесі

2015 жылдан бастап Квебек провинциясы Канаданың шарапты ең көп тұтынатын аймағы болып табылады, әрбір тұрғыны жылына орташа есеппен 23 литр шарап ішеді. Канадада көптеген шағын шарап өндіруші мекемелер болғанымен, отандық шарап нарығында ұзақ жылдар бойы екі компания басымдық танытты: Arterra Wines Canada (бұрын Vincor International) және Andrew Peller Limited (бұрын Andres Wines). 2006 жылы Калифорния, Австралия және Жаңа Зеландиядағы шарап зауыттарын сатып алып, қарқынды дамыған Vincor International компаниясы АҚШ-тағы Constellation Brands компаниясымен сатып алынды, ол әлемдік шарап бизнесін біріктіруші ірі компаниялардың бірі. 2016 жылы Constellation Brands компаниясының канадалық бөлімшесі Онтарио мұғалімдері зейнетақы қорына өткізіліп, Arterra Wines Canada деп қайта аталды.

Әлемдік нарық

2017 жылы Канада шарап зауыттары 2,1 миллион литр шарап экспорттады (39,6 миллион канад долларына бағаланған), бұл жаһандық экспорттың 0,1 пайызын құрайды. Канадалық шараптың ең ірі экспорт нарықтары – Қытай, АҚШ, Оңтүстік Корея, Нидерланды және Жапония. 2006-2011 жылдар аралығында Канаданың шарап экспортының 68 пайызы Онтарио штатындағы шарап зауыттарынан келді; экспорттың 14 пайызы Британдық Колумбиядан, 12 пайызы Квебек провинциясынан және 6 пайызы Альбертадан текті. Icewine – Канада шарап өндірушілерінің маңызды экспорттық өнімі. Онтарио штаты мұз шарабының ең ірі экспорттаушысы болып табылады, оның құны 21,3 миллион канад долларын құрайды, одан кейін Британдық Колумбия 3,2 миллион канад долларын экспорттады. Франция мен Швейцарияға экспортталатын мұз шарабының көп бөлігі Онтарио мен Квебек провинцияларынан шығарылады. Керісінше, Швейцарияға импортталатын канадалық көпіршікті шараптың көп бөлігі Британдық Колумбиядан келеді.

Өндіріс

2015 жылы Канада 56,2 миллион литр шарап өндірді, оның 62 пайызы Онтарио провинциясынан шықты. Екінші ірі шарап өндіруші провинция – Британдық Колумбия, ол Канаданың шарап өндірісінің 33 пайызын құрайды. Атап айтқанда, Канада мұз шарабының ең ірі өндірушісі болып табылады, Канадада өндірілген мұз шарабының көлемі барлық басқа елдердегі өндірілген мұз шарабынан артық. Мұз шарабы Канаданың барлық шарап өндіру аймақтарында жасалады, бірақ Канаданың мұз шарабының көп бөлігі Онтариода өндіріледі, ондағы шарап зауыттары Канаданың мұз шарабы өндірісінің 90 пайызынан астамын құрайды. 2015 жылы Канадада 548 шарап зауыты болды, олардың көпшілігі Онтариода орналасқан, онда 150 жүзімдік бар. Онтариода үш VQA белгіленген жүзім өсіру аймағы бар: Ниагара түбегі (он түрлі кіші аймақтарды қамтиды), Принс-Эдвард округі және Эри көлінің солтүстік жағалауы. Оңтүстік-Батыс Онтарионың Лэмбтон және Хьюрон округтерінде шағын, бірақ қарқынды өсіп келе жатқан шарап өндірісі де кездеседі. Онтариодағы жүзімдіктерде ең көп таралған жүзім – Vitis vinifera, оның ішінде Шардоне, Рислинг, Пино Нуар және Каберне Фран егіледі. Британдық Колумбияда 240 шарап зауыты бар, олардың көпшілігі Vitis vinifera жүзімін өсіреді, ең көп отырғызылған жүзімдер – Шардоне, Мерло, Пино Грис және Пино Нуар. Британдық Колумбияда VQA белгіленген бес жүзім өсіру аймағы бар: Ванкувер аралы, Перс шығанағы аралдары, Фрейзер аңғары, Симилкамин аңғары және Оканаган аңғары. Квебекте 138 шарап зауыты бар, олар провинциядағы жүзімдіктерді басқарады. Квебек провинциясындағы жүзімдіктер негізінен Монреальдің солтүстігінде және оңтүстік-шығысында, сондай-ақ Квебек қаласының төңірегінде орналасқан. Жаңа Шотландияда 20 шарап зауыты бар, олар провинциядағы жүзімдіктерді басқарады. Провинцияның шарап өндіру аймақтары негізінен Нортумберленд бұғазының жағалауында және Аннаполис аңғарында орналасқан. Жаңа Шотландиядағы шарап зауыттарының көпшілігі көпірлі шарап өндірісіне маманданған. Альберта, Манитоба және Саскачеван провинцияларында да жеміс шараптары мен балдан жасалған сусындар өндіріледі.