Кіріспе

Неміс опера композиторы және ақыны Фридрих Август Бунгерт (14 наурыз 1845 – 26 қазан 1915) – неміс опера композиторы және ақын.

Ерте өмір

Бунгерт Мюльхаймда дүниеге келді. Оның ерекше музыкалық талантын жоғары мектепте композитор Фердинанд Куффераттың ағасы Генрих Куфферат байқап, дамытуға көмектесті. Бунгерттің әкесі, бай саудагер және қауымның белгілі бір адамы, ұлының жоспарларына ынтасыз болды және оның музыкалық қабілетін "жаман тағдырға бейімділік" деп есептеді. Ол ұлының саудагер немесе дәрігер болуын қалаған. Тек анасы ғана оны қолдады, бірақ ол Август Бунгерт он жасқа келгенде қайтыс болды. Оның қайтысынан кейін әке мен ұл арасындағы шиеленіс күшейді. 16 жасында мектепті бітірген соң, Бунгерт Кёльнге қашып кетті. Ол ондағы консерваторияға түсіп, жоғары мектептегі мұғалімінің інісі Фердинанд Куффераттан сабақ алды. Кёльнде оны композитор Макс Брухтың әпкесі таныстырды, ол Париж консерваториясынан талантты музыкантты іздеуге жіберілген еді.

Музыкалық мансап

Бунгер Парижде мүсірленді, фортепиано сабақтары арқылы күнкөрісін қамтамасыз ете барды, әкесі тек қана ренішпен оған аз ғана қаржылық көмек көрсеткенше. Париж консерваториясында Берлиоз, Обер және Россини сияқты белгілі музыканттар болғанымен, олар кейде талантты студенттерге назар аударса да, Бунгер күткендей қолдау алмады. Осы көңіл көшіруге, сондай-ақ бақытсыз махаббатқа байланысты ол Германияға қайтып келді. 1869 жылы хормейстер болып, 1870 жылы Бад-Кройцнахтағы оркестр директоры қызметін атқарды. Кройцнахта ол көбірек шығармалар жазса да, ескерткіштің ашылуында "Хуттен мен Сиккинген" шығармасының қойылымы үлкен жетістікке ие болды, бірақ ол бәрібір қанағаттанбады. 1874 жылы Берлинге көшіп, Фридрих Кильден сабақ алды. Мұнда ол маңызды туындылар жасады, соның ішінде E-flat мажордағы фортепиано квартеті, opus 18, ол 1877 жылғы Флоренциялық квартет сыйлығымен марапатталды, бұл сыйлықты төрешілер – Иоганнес Брамс және Роберт Волькман тапсырды. Бунгердің айтуынша, ол бұл шығарманы аппендицитпен қызбалап, төсекке жатып жатқанда жазған. Пианино квартеті 1913 жылы Константинопольде (қазіргі Стамбул) сәтті орындалды. Бунгер сыйлық ақшасымен Италияға сапар шекті, формальды түрде денсаулығын жақсарту үшін, бірақ, мүмкін, итальяндық өмірге деген терең құштарлығынан, Генуяның жанындағы Пеглиге көшіп барды. Бұл жерде ол Джузеппе Вердимен танысты, ал көршісі философ Фридрих Ницше болды, олармен оның берік достығы қалыптасты. Пеглиде ол 1884 жылы Лейпцигте көрсетілген "Аврора" операсын жазды.

Кармен Сильва мен Лейтесдорф

Италияда Бунгерт Румыния королевасы, Элизабет Видтікпен танысты, ол Кармен Сильва деген атпен танымал болды және оның өмірі мен музыкасында маңызды рөл атқарды. Сильва арқылы ол, ақыры, жоғары ақсүйектерге қол жеткізуге мүмкіндік алды. Бунгерт Видтіктердің патшалық сарайларында, сондай-ақ Швеция және Румыния патшалық сарайларында тұрақты қонақ болды. 1890 жылы Сильва оған қымбат Бехштейн роялін сыйға тартты, ал 1894 жылы үйді иелігіне берді. Үй Рейн өзенінің жағасында, Лёйтесдорф қаласында орналасқан, үлкен бағы бар еді және Кёльн сәулетшісі Карл Шаупмайер оны иондық стильде қайта жаңартып берді. Вилла әлі күнге дейін платан ағаштарымен көмкерілген Рейналее (қазіргі Август Бунгерт аллеясы) сәні болып саналады. Бунгерт үйді қымбат жиһаз, өнер туындылары және естелік заттармен безендірді. Ол осы кезеңде ең үлкен өнер жетістіктеріне қол жеткізді, әсіресе Сильваның өлеңдерін музыкаға қою арқылы және Рейн әндері арқылы, оларды ол көбінесе Лёйтесдорфтағы Лейшер Хоф қонақ үйінің Рейн бағындағы әдеттегі үстелінде отырып жазды, сондай-ақ көп жағдайда өзі мәтіндерін жазды. Сильва оның музыкасын насихаттау үшін «Бунгерт Бунды» (Bungert Bund) атты ұйым құрды. «Саламанка студенттері» атты комедиялық операдан басқа, ол «Гомерлік әлем» (Homerische Welt) атты «Илиада» және «Одиссея» негізіндегі екі эпикалық тетралогияға ден қойды. Бірінші бөлігі, «Илиада» (аяқталмаған), Ахилл және Клитемнестраға бөлінді (тағы үш бөлімді жазу жоспарланған). Екінші бөлігі, 1898-1903 жылдар аралығында Дрезденде аяқталып, қойылған «Одиссея» Цирцея, Наусика, Одиссейдің оралуы және Одиссейдің өлімі бөлімдерінен тұрды және Еуропаның басқа бөліктерінде 100-ден астам рет қойылды. Осы кезеңде Бунгерт Вагнердің антоподы саналды. Вагнердің шығармалары скандинав мифологиясынан тақырыптар алса, Бунгерттің либреттоларына грек классикасы әсер еткен. Бунгерт Вагнердің күшті ықпалында болды және Бад-Годесбергте Байройт үлгісіндегі театр салуды жоспарлады.

Соңғы жылдар

Бунгерт 1911 жылы Лейпциг университетінде профессорлық атаққа ие болды және онда өз жұмысы туралы бірнеше лекция оқыды. 1912 жылы сол кездегі мәдениетті демалыс орны Висбаденде Бунгерт фестивалі ашылды, ол үлкен қызығушылық тудырды. Август Бунгерт ұзақ аурудан кейін 1915 жылғы 26 қазанда Лейтесдорфтағы үйінде қайтыс болды. Лютеран дінін ұстанғандықтан, (өз тілегі бойынша) қатаң католик Леутсдорфтың зиратына жерлеуге рұқсат берілмеді. Оның қабірі Нойвидтегі Фельдкирхе зиратында. (Леутсдорфтағы Бунгерт үйі қазір жекеменшік үй, және ол жұртқа ашық емес.) Оның туындыларының тізіміне 362 ән кіреді, олардың көпшілігі Кармен Сильваның өлеңдеріне негізделген, ал Рейн туралы әндерінің көп бөлігін өзі жазған. Оның ең маңызды туындысы Вагнердің «Нибелунг сақинасы» операсынан шабыттанған «Гомерлік әлем» («Die Homerische Welt») опералық тетралогиясы болды. Екі дүниежүзілік соғыстан кейін оның музыкасы көбінесе ұмытылып, әсіресе нацистік кезеңде Вагнердің шығармаларымен салыстырғанда көлеңкеде қалды. Бүгінде оның музыкасы өте сирек орындалады.