Кіріспе

Уильям Холман Ханттың суреті

«Жалға алынған шопан» (1851) – Рафаэльге дейінгі суретші Уильям Холман Ханттың суреті. Онда шопан өзінің қойын емес, көңіл көтерерлік ауыл қызына көңіл бөліп, оған өлім маскасы бар көбелек көрсетеді. Суреттің мәні көптеген пікірталастарға түрткі болған.

Түсіндірме

Көрмеге қойылғаннан кейін, Ханттың жаулары картинаны вульгарлық үшін сынап, қызыл жүзді және әдепсіз мінез-құлық танытқан ауыл тұрғындарын бейнелеуіне қарсылық білдірді. "Иллюстрациялы Лондон жаңалықтары" Ханттың шаруаларының "жанды қызыл терісі" мен "қисық шашы" туралы шағымданып жазды (22 мамыр 1852 ж., 407 б.). "Афинеум" әсіресе "көптеген сидр ішкеннен" "қалың және қызыл бетті" осы "ең қарапайым текті" адамдардың ренжігеніне наразылық білдірді. Олар "осы жұптың қуанышы мен қызыл беті Милла мырзаның [Офелия] суретінің солғын түсі мен қайғысына зор қайшы келеді" деп мәлімдеді (22 мамыр 1852 ж., 581–583 бб.).

Оның қолдаушылары картинаның әлеуметтік шындықтың өңделмеген бейнесі екенін қырсынып айтты. Дегенмен, Хант өзінің жасырын мағынасы бар екенін меңзеді, және картина Манчестер өнер галереясы сатып алғанда жазған хатында бұл туралы толығырақ түсіндірді. Хант бұл жұптың христиан дінбасыларының айналысқан мағынасыз теологиялық тартыстарының символы болуын көздегенін айтты, ал олардың "қойындары" дұрыс моральдық басшылықтың болмауынан адасқан. Бұл атаудың Киелі кітапқа сілтеме жасауы мүмкін; "Жақсы бағушы" туралы оқиғада (Кинг Джеймс нұсқасында) Жақсы бағушы, қойларға қамқорлық жасамаған жалдамалы бағушыдан айқын түрде ерекшеленеді [Жохан 10:11–15].

Әдеби маңызы

1859 жылы Роберт Барнабас Броу Чарльз Диккенстің "Үй ішіндегі сөздер" журналында "Калмук" атты әңгіме жариялады. Бұл Ханттың сурет салу тәжірибесі мен оның модель Емма Уоткинспен арақатынасы туралы сырттай айтылған әңгіме болды. Ханттың кейбір туыстары Уоткинстің Хантпен бірге болу үшін Лондонға келгендігі туралы қынжылды. Хант Диккенске наразылық хат жазды, ал Диккенс бұл әңгіменің нақты оқиғаларға негізделгенін білмейтінін айтты. Брайан Олдис 1968 жылы жарық көрген "Ықтималдық A есебі" романында осы суретті лейтмотив ретінде пайдаланды.