Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
АҚШ Конституциясының бірінші түзетуіне қатысты сот тәжірибесіндегі артық кеңдік доктринасы негізінен Бірінші түзету бойынша заңдарға конституциялық шағымдармен айналысады.
U. S. First Amendment jurisprudential doctrine
In American jurisprudence, the overbreadth doctrine is primarily concerned with facial challenges to laws under the First Amendment.
Сипаттама
Федералдық немесе штаттық заңдардың конституциялықтығына қатысты АҚШ сот жүйесінде шаллығу туындағанда, олар заңның немесе ереженің толыққанды күшін жоққа шығарып, барлық қолданылуына қарсылық білдіру арқылы, немесе нақты бір жағдайға немесе жағдайлар жиынтығына қатысты қолданылған шағым арқылы күшін жоғалтуға ұшырауы мүмкін. Бірінші түзетуге қатысты жағдайларды есептемегенде, конституциялық шағымдардың көп бөлігі қолданылған шағымдарға негізделген, ал заңға қатысты шағымдар «жетістікке жету үшін ең қиын шағым, өйткені шағымданушы Актінің жарамды болатын жағдайдың жоқ екенін дәлелдеуі керек», - делінген АҚШ-тың Салерноға қарсы ісінде. Мысалы, Нью-Йорк штаты университетінің қамқоршылар кеңесінің Fox-қа қарсы ісін қараңыз, 492 U.S. 469, 483 (1989) және R.A.V.-тың Сент-Пол қаласына қарсы ісі, 505 U.S. 377 (1992). Шамадан тыс кеңдік, анық емеспен тығыз байланысты; егер тыйым адамға өз әрекеті заңға сәйкес келе ме, жоқ па, білу үшін тым нашар айтылса, олар заңдық салдарларға ұшырамас үшін заңның белгісіз тұжырымдамасына сәйкес келуі мүмкін нәрседен қашық жүреді. Осылайша, заңның салдары мақсаттан әлдеқайда кеңейеді немесе АҚШ Конституциясы рұқсат еткеннен әлдеқайда кеңейеді, сондықтан заң шамадан тыс кең болып табылады. Шамадан тыс кеңдікке байланысты жарамсыздықтың «күшті дәрісін» шабуылға ұшыраған заң сот алдындағы талапкерге қатысты конституциялық емес болған жағдайда қолдану қажет емес және оны қолдануға болмайды. Стивенске қарсы іс, 130 S. Ct. 1577, 1592 (Алито судьясының келіспеушілігі). Шамадан тыс кеңдік доктринасының мақсаты – «әртүрлі әлеуметтік шығындар арасында тепе-теңдікті сақтау». АҚШ-тың Уильямсқа қарсы ісі, 553 U.S. 285, 292. Нақты айтқанда, бұл доктрина «өз қолданыстарының кейбіреулері толыққанды конституциялық болатын заңды жарамсыз деп танудың зиянды салдары» мен «шамадан тыс кең заңның күшіне қарсы тұру қаупі конституциялық қорғалған сөзбен айналысудан адамдарды тоқтатуы мүмкін» арасындағы тепе-теңдікті сақтауға тырысады. Заңның шамадан тыс кеңдігі маңызды екенін анықтау үшін соттар заңның нақты өмірдегі әрекеттерге қалай қолданылатынын қарастырады, қиялға берілген гипотетикалық жағдайларды емес. Мысалы, 301-302 беттерді қараңыз. Осыған сәйкес, соттар шамадан тыс кеңдік талап етушінің «заң мәтінінен және нақты фактілерден» шамадан тыс кеңдік бар екенін дәлелдеу міндетін жүктеуін қайта-қайта баса көрсеткен. Вирджинияның Хикске қарсы ісі, 539 U.S. 113 (2003). Сол сияқты, «заңның өзі сотқа келмеген тараптардың Бірінші түзетудегі қорғанысына елеулі қауіп төндіретін нақты қауіп болса ғана, оны шамадан тыс кеңдік негізінде күшке жол бермеуге болады». Лос-Анджелес қалалық кеңесінің мүшелерінің Винсент үшін салық төлеушілерге қарсы ісі, 466 U.S. 789, 801 (1984). Hoffman Estates v. The Flipside, Hoffman Estates, Inc. ісінде сот коммерциялық сөзді қамтымайды деп шешті. Льюис Саргентич бұл доктринаны алғаш рет 1970 жылы Гарвард заң журналында жарияланған «The First Amendment Overbreadth Doctrine» (83 Harv. L. Rev. 844) деген мақаласында талдап, атады. Саргентичтің мақаласына сілтеме жасай отырып, АҚШ Жоғарғы Соты 1973 жылы Бродрик пен Оклахома арасындағы істе доктринаны ресми мойындады, онда сот «кейбір қорғалмаған сөздерді жазасыз қалдырудың қоғамға келтіретін зияндылығы басқалардың қорғалған сөздерінің үнсіздікке ұшырауы және тым кең заңдардың тежеуші әсерлері салдарынан наразылықтардың күшеюі мүмкін» екенін айтты.
When federal or state laws are challenged in the United States court system for their constitutionality, they may be either challenged based on a facial challenge, challenging the whole of the law or provision and all applications of it, or may be through an as applied challenge for a specific case or set of circumstances. Outside of First Amendment cases, most constitutional challenges are based on as applied challenges, the facial challenge being "the most difficult challenge to mount successfully, since the challenger must establish that no set of circumstances exists under which the Act would be valid", as stated in United States v. Salerno. See, e. g., Board of Trustees of State Univ. of N. Y. v. Fox, 492 U. S. 469, 483 (1989), and R. A. V. v. City of St. Paul, 505 U. S. 377 (1992). Overbreadth is closely related to vagueness; if a prohibition is expressed in a way that is too unclear for a person to reasonably know whether or not their conduct falls within the law, then to avoid the risk of legal consequences they often stay far away from anything that could possibly fit the uncertain wording of the law. The law's effects are thereby far broader than intended or than the U. S. Constitution permits, and hence the law is overbroad. The "strong medicine" of overbreadth invalidation need not and generally should not be administered when the statute under attack is unconstitutional as applied to the challenger before the court. See U. S. v. Stevens, 130 S. Ct. 1577, 1592 (Alito, J., dissenting). The overbreadth doctrine is to "strike a balance between competing social costs". U. S. v. Williams, 553 U. S. 285, 292. Specifically, the doctrine seeks to balance the "harmful effects" of "invalidating a law that in some of its applications is perfectly constitutional" as a possibility that "the threat of enforcement of an overbroad law deters people from engaging in constitutionally protected speech". In determining whether a statute's overbreadth is substantial, the courts consider a statute's application to real world conduct, not fanciful hypotheticals. See, for example, id., at 301–302. Accordingly, the courts have repeatedly emphasized that an overbreadth claimant bears the burden of demonstrating, "from the text of [the law] and from actual fact" that substantial overbreadth exists. Virginia v. Hicks, 539 U. S. 113 (2003). Similarly, "there must be a realistic danger that the statute itself will significantly compromise recognized First Amendment protections of parties not before the Court for it to be facially challenged on overbreadth grounds". Members of City Council of Los Angeles v. Taxpayers for Vincent, 466 U. S. 789, 801 (1984). In Hoffman Estates v. The Flipside, Hoffman Estates, Inc., the Court held that the doctrine does not apply to commercial speech. Lewis Sargentich first analyzed and named the doctrine in 1970, in a famous note published in the Harvard Law Review, The First Amendment Overbreadth Doctrine (83 Harv. L. Rev. 844). Citing Sargentich's note, the U. S. Supreme Court explicitly recognized the doctrine in 1973 in Broadrick v. Oklahoma, where the Court stated "the possible harm to society in permitting some unprotected speech to go unpunished is outweighed by the possibility that protected speech of others may be muted and perceived grievances left to fester because of the possible inhibitory effects of overly broad statutes".