Канада Конституциясындағы тіл құқықтарының жалғасуы
Section 21 of the Canadian Charter of Rights and Freedoms
Канада Конституциясының 21-тармағы ағылшын және француз тілдерінің конституциялық құқықтарын бекітеді. Бұл тілдердің соттардағы қолданылуын қамтамасыз етеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Конституциялық тілдік құқықтардың сақталуы
Continuation of constitutional language rights
Канаданың құқықтары мен бостандықтары туралы Хартиясының 21-бабы – Хартияның Канаданың ресми тілдеріне қатысты бірнеше баптарының бірі. Хартияның 16-бабына сәйкес, ресми тілдер – ағылшын және француз тілдері. 16-20 баптар федералдық және Нью-Брансуик соттарында, сондай-ақ басқа да мемлекеттік органдарда осы тілдерді қолдануға қатысты бірқатар құқықтарды кепілдейді. Осылайша, 21-бап Канада Конституциясындағы ағылшын және француз тілдеріне қатысты тілдік құқықтар Хартиядан тыс сақталады және Хартиядағы тілдік құқықтармен шектелмейтінін нақтылайды.
Section 21 of the Canadian Charter of Rights and Freedoms is one of several sections of the Charter relating to the official languages of Canada. The official languages, under section 16 of the Charter, are English and French. Sections 16 to 20 guarantee a number of rights in regard to the use of these languages in the federal and New Brunswick courts and other government institutions. Thus, section 21 clarifies that language rights regarding English and French in the Constitution of Canada, outside the Charter, remain valid and are not limited by the language rights within the Charter.
Функция
Осылайша 21-бап Квебек және Манитоба провинцияларына қатысты Конституциядағы тілдік құқықтарды қайта бекітеді. Бұл провинциялардың ешқайсысы ресми түрде екі тілді болмаса да, осы провинцияларда ағылшын және француз тілдерін қолдануға қатысты конституциялық құқықтар бар, олар Хартияда көшірілмеген. Атап айтқанда, 1867 жылғы Конституциялық актінің 133-бабы Квебек заң шығарушы органында (қазір Квебектің Ұлттық Ассамблеясы деп аталады) кез келген адам кез келген тілде сөйлей алатынын және Ұлттық Ассамблеяның мәліметтері екі тілде де сақталуын қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, Квебек соттарында екі тілділікке жол беріледі. Осы құқықтар федералды үкіметке қатысты да 133-бапта кепілдендірілген, бірақ Хартияның 17-бабында, 18-бабында және 19-бабында қайталанады. 1870 жылы Манитоба провинциясын құрған және Канада Конституциясының бір бөлігі саналатын Манитоба актісінде де ұқсас тілдік құқықтар бар. Осы актінің 23-бабында әркімнің заң шығарушы органда және Манитоба соттарында ағылшын немесе француз тілдерінде сөйлеуге құқығы бар екендігі және заң шығарушы органның мәліметтері екі тілде де сақталуы тиіс екендігі көрсетілген. Бұл құқықтар да Хартияда көшірілмейді, бірақ Хартияның 21-бабында қайта расталады.
Section 21 thus reaffirms language rights in the Constitution in respect to the provinces of Quebec and Manitoba. Although neither of these provinces are officially bilingual, there are constitutional rights regarding the use of English and French in those provinces that are not duplicated in the Charter. Specifically, section 133 of the Constitution Act, 1867 guarantees that anyone in the Quebec legislature (now known as the National Assembly of Quebec) may speak in either language, and that the records of the National Assembly must be kept in both languages. Furthermore, bilingualism is allowed in Quebec courts. The same rights are guaranteed in respect to the federal government under section 133, but these are repeated in section 17, section 18 and section 19 of the Charter. The Manitoba Act, which created the province of Manitoba in 1870 and is considered part of the Constitution of Canada, contains similar language rights. Section 23 of that Act states that everyone may speak in English or French in the legislature and in Manitoba courts, and that the records of the legislature must be kept in both languages. These rights, too, are not duplicated by the Charter but are reaffirmed by section 21 of the Charter.
Жарғының басқа бөлімдерімен салыстыру
16-бап мемлекеттік органдарда жұмыс істейтіндерге француз немесе ағылшын тілдерін пайдалану құқығын кепілдеуге мүмкіндік берсе, 21-баптағы құқықтар осылай қолданылмайды. 21-бапты "Жалпы" тақырыбы астындағы бөлімдермен (25–31-баптар) салыстыру орындырақ. Өйткені ол "теріс пішінде" келген, құқықтарды кепілдемей, ал бұрыннан бар құқықтарды қорғайды. 21-бап сияқты, 29-бап та Конституцияның басқа жерлерінде көзделген құқықтарды (осы жағдайда діни мектептердің құқықтарын) қорғайды. 25-бап аборигендердің құқықтарына, ал 26-бап Хартияда көрсетілмеген басқа құқықтарға сілтеме жасайды, бірақ 21-баптан өзгеше, бұл баптар Конституциядан тыс құқықтарды мойындайды.
Whereas section 16 can be used to guarantee rights to those working in government offices to use either French or English, it has been noted that the rights referred to in section 21 do not. Section 21 can be better compared to some of the sections under the heading "General" (sections 25–31). This is because it is "negative in form," not guaranteeing rights but protecting pre existing ones. Like section 21, section 29 protects rights (in this case denominational school rights) that appear elsewhere in the Constitution. Section 25 refers to Aboriginal rights and section 26 refers to other rights not in the Charter, although unlike section 21 these sections recognize rights outside the Constitution.