Кіріспе

Англияда қалалық өмірге қайта қызығушылықтың артуы, Ұлыбритания

Қалалық қайта жаңғыру – 1999 жылдан бастап Англияда қалалық құлдырауды жою мақсатымен енгізілген саясат. Бұл термин 20 ғасырдың ортасында кеңінен таралған қала ішіндегі құлдырау мен қала шеттеріне көшу кезеңінен кейін көптеген британ қалаларындағы халықтың қайта орналасуы мен жаңару кезеңін де білдіруі мүмкін. Қалалық қайта жаңғыруға ұшыраған қалалардың қатарында Бирмингем, Бристоль, Кардифф, Глазго, Лидс, Ливерпуль, Манчестер және Лондонның бір бөлігі бар. Қалалық қайта жаңғыру Солтүстік Америкадағы «Жаңа қала құрылысы» қозғалысымен кейбір аспектілерде ұқсас.

Стратегиялар

Қалалық қайта жандану – қалалық аймақтардағы өзгерістерге ықпал ететін техникалық революция, экологиялық қауіп және әлеуметтік трансформация сияқты маңызды факторлардың теріс әсерлерімен күреседі. Салық жеңілдіктері, қала құрылысы шектеулерінің жеңілдетілуі, сондай-ақ бизнес пен тұрғындарды қала орталықтарына қайта оралуға ынталандыру мақсатында мемлекеттік бағдарламалар іске қосылды. 17-18 ғасырлардағы каналдар мен портылар, теміржол станциялары және тоқыраған өнеркәсіптік аймақтар сияқты пайдаланылмаған жерлер көбінесе «қалалық жаңару компаниялары» мен аймақтық даму агенттіктерінің назарында болды.

Нәтижелері

Лондондық доклендс жобасы сияқты ірі құрылыстар адамдарды қалаға қайта оралуға көмектесті, бұл процеске джентрификация да ықпал етті. Қайта құрудың ең көп таралған түрі – аралас мақсаттағы пайдалану, яғни пәтерлер, таунхаустар және кеңселер, көбінесе қоғамдық өнер туындыларымен және жоғары сапалы көше кеңістіктерімен үйлесімде. Ұзақ уақыт пайдаланылмаған, бірақ әдемі тарихи ғимараттар жомарт гранттар немесе салық жеңілдіктері арқасында тұрғын үйге немесе коммерциялық объектілерге айналдырылды.

АҚШ-тағы қалалық қайта өрлеу

Американың көптеген қалаларында соңғы жылдары орталық қалалар мен ескі аудандарға қызығушылық шамалы да болса артып, бұл көбінесе бұрын тұрғын емес ғимараттарда салынатын кондоминиум жобаларына байланысты. АҚШ-та қалаларды қайта жаңғырту әрекеттері көбінесе қала орталығын өнер мен мәдениет орталығы немесе өнер ауданы ретінде көруді қамтиды, бұл Ричард Флориданың қала орталығын шығармашыл топқа ыңғайлы ету тұжырымына ұқсас. Қала басшылары қала шеткерінде тұратын адамдарды тарту үшін «Бірінші жұма» сияқты өнер көрмелерін ұйымдастыруға, сондай-ақ конгресс-орталықтар мен театрлар салуға тырысады. АҚШ-тың кейбір қалалары осы кезеңде «Ренессанс» сөзін қолданған. Мысалы, Нью-Йорк штатының Рочестер қаласы 1999 жылдың сәуір айында «Рочестер 2010 – Жаңару жоспары» атты жоспарын ұсынды.

Сын

2008 жылғы есепте Policy Exchange жалпы алғанда, жаңғырту саясатының тиімділігі шамалы екенін мәлімдеді, сонымен қатар, "көмірмен қуаттандырылған 19 ғасырда байлық құруға қолайлы жағдайларға ие болған" солтүстік Англия қалалары қазіргі таңда нашар жағдайда екенін" айтты. Бұл олардың экономикалық мүмкіндіктерді тарту үшін міндетті түрде төмен жалақыға келісуі керектігін білдіреді. Есепте тұрғындардың Лондонға және Оңтүстік-Шығыс Англияға көшіп кетуі ұсынылды, осылайша үкіметтің үй салу жұмыстарын сол аймақтарға шоғырландыру қажеттігі айтылды. Бұл есепті үш ірі партияның бірнеше британ саясаткерлері сынады.