Кіріспе
1939 жылы президент Франклин Д. Рузвельт Алғыс айту күнін әдеттегіден бір апта ертерек тойлауға көшті, бұл Ұлы депрессияның соңғы жылдарында бөлшек сауда сатылымын жақсартуға көмектеседі деп ойлады. Бұл көптеген наразылықтар мен қырқыстарға әкеліп соқты, соның салдарынан кейбіреулер бұл мерекені «Франксгивинг» деп қысымдап айтты. «Франксгивинг» термині – «Франклин» және «Алғыс айту» сөздерінің қосындысы, оны 1939 жылы Атлантик-Сити қаласының мэрі Чарльз Д. Уайт қолданды. 1941 жылы Конгресс қараша айының төртінші жұмасында Алғыс айту күнін белгілеп, келісімге келді.
NOTOC
In 1939, President Franklin D. Roosevelt moved the Thanksgiving holiday one week earlier than normal, believing that doing so would help bolster retail sales during one of the final years of the Great Depression. This led to much upheaval and protest, causing some to deride the holiday as Franksgiving. The term Franksgiving, a portmanteau of Franklin and Thanksgiving, was coined by Atlantic City mayor Charles D. White in 1939. In 1941, Congress compromised by fixing Thanksgiving on the fourth Thursday of November.
Тарих
1939 жылдың тамызында Ұлы депрессияның ортасында «Федералдық дүкендер» (кейін «Мейсиге» айналды) басшысы Фред Лазарус кішісі президент Франклин Д. Рузвельтке Рождестволық сауда маусымын ұзарту үшін Алғыс айту күнін қарашаның соңғы бейсенбісінен бір апта бұрын, қарашаның екінші бейсенбісіне көшіруді ұсынды. Ол кезде саудагерлердің Рождестволық әшекейлерді көрсетуі немесе Алғыс айту күнінен бұрын Рождестволық сауда-саттық өткізуі жөнсіз саналды – бұл құбылыс «Рождествоның жайлап кіруі» деп аталатын. 1863 жылы президент Авраам Линкольн бастаған дәстүрге сәйкес, АҚШ президенттері қарашаның соңғы бейсенбісін жалпы алғыс айту күні деп жариялап келді. Алайда, сол жылдың тамыз айының соңында президент Рузвельт бұл дәстүрден бас тартып, 23 қарашаны, соңғы бейсенбіге дейінгі екінші бейсенбіні, Алғыс айту күні деп жариялады. Бұл жоспарға бірден қарсылық туды. Алдыңғы сайлауда Рузвельттің қарсыласы болған республикашыл Альф Лэндон бұл шешімді «Рузвельттің шарбуының нәтижесінде оның басқару кезеңінде жиі туындайтын шатастықтың тағы бір мысалы» деп сипаттады. Оның пікірінше, егер бұл өзгерісте қандай да болса мәні болса, оны жақсылап ойластырып, дайын емес елге «Гитлердің құдіретімен» бірден жүктемей, көбірек уақыт жұмсау керек еді. Барлық сыншылар президенттің саяси қарсыластары болмаса да, Жаңа Англияның көп бөлігі (сол кезде республикашылдардың бекінісі) ең белсенді қарсылық білдірген аймақтардың бірі болды. Плимут, Массачусетс қаласының сайлау комиссиясының төрағасы Джеймс Фрейзер «бұл шешімге қарсы екенін» білдірді. Күндердің қысқа мерзімдегі өзгерісі миллиондаған американдықтардың мерекелік жоспарларына әсер етті. Мысалы, көптеген колледж футбол командалары маусымды Алғыс айту күніне арналған қарсыластық ойындармен аяқтайтын, және оларды сол жылдың қараша айының соңғы күніне жоспарлаған еді. Кейбір спорттық конференциялардағы ережелер Алғыс айту күнінен кейінгі сенбіге дейін ғана ойындар өткізуге рұқсат берді. Егер күнді өзгертуге келісілсе, көптеген командалар стадиондарда көрерменсіз немесе мүлдем ойын ойнамайтын еді. Бұл өзгеріс колледж тіркеушілеріне, кестелеушілерге және күнтізбе жасаушыларға да қиындықтар тудырды. 1939 жылдың соңында жүргізілген Gallup сауалнамасы көрсеткендей, демократтардың 52 пайызы бұл өзгерісті қолдаған, ал республикашылардың 79 пайызы қарсы болған. Американдықтардың жалпы санының 62 пайызы өзгеріске қарсы болды. 31 тамызда 1939 жылы Рузвельт 1940 жылдың 21 қарашасын (келесі жыл) да осылай белгілейтінін жариялағаннан кейін, 31 қазанда ол ресми түрде 23 қарашаны «жалпы алғыс айту күні» деп жариялады. Сол жылдың қараша айында 32 штат пен Колумбия округі мерекені 20 қарашада, ал қалған 16 штат 27 қарашада атап өтті. Қараша айының соңғы бейсенбісінің шамамен екеуі сол айдың бесінші бейсенбісіне сәйкес келеді. 1939 жылы президенттік жарлықта сол жылдың бесінші (және соңғы) бейсенбісінің орнына төртінші (бірақ екінші соңғы) бейсенбі таңдалды. Екінші және үшінші Алғыс айту күндері дәстүрлі емес күндер болып қала берді. Нақты айтқанда, 9 қараша 1940 және 8 қараша 1941 жылғы президенттік жарлықтар 21 қараша 1940 және 20 қараша 1941 жылдарын, үшінші (және екінші соңғы) бейсенбілерді атап өтуге шақырды. 20 ғасырда 1939 жылға дейінгі барлық мерекелер бұрынғы дәстүрге сәйкес келді, ал 1942 жылдан бастап жыл сайын дәстүрлі төртінші бейсенбіде тойланды. Бұл жаңа тәсіл Конгрестің бірлескен қарарымен бекітілді, оған президент Рузвельт 1941 жылдың 26 қарашасында қол қойды, және жыл сайынғы қараша айының төртінші бейсенбісі Алғыс айту күні болып белгіленді. (Оған дейін 20 ғасырда «Алғыс айту күні» деген тіркес президенттік жарлықтарда тек Кальвин Кулидждің алғашқы жарлығында қолданылған еді). 1942 жылдың қарашасында Рузвельт жарлығында бірлескен қаулы және ол Алғыс айту күні деп белгілеген күн туралы айтылып, оны да, жаңа жылды да «қуанышпен» атап өтуге шақырды. Көптеген штаттар өздерінің заңдарын ұлттық деңгейде атап өтілетін күнге сәйкес өзгертті. Бірлескен қаулыдан кейінгі алғашқы жыл, қараша айында бес бейсенбі болған жыл – 1944 жыл, және Алғыс айту күні Арканзас, Флорида, Джорджия, Айдахо, Небраска, Теннеси, Техас және Вирджиния штаттарынан басқа айдың 23-інде атап өтілді. (Бұл ел Екінші дүниежүзілік соғыстың ортасында еді, және көптеген ұлттық мерекелер мен көптеген аймақтық мерекелер сол кезде тоқтатылды. Соғыс аяқталғаннан кейін ғана, 1945 жылы, Алғыс айтудың жаңа күні толыққанды қалыптаса бастады). Сондай-ақ, 1945, 1950, 1951 және 1956 жылдары қараша айында бес бейсенбі болды. Техас штаты өз заңын өзгертуге соңғы штат болды, ол 1956 жылы соңғы рет қараша айының соңғы бейсенбісінде Алғыс айту күнін атап өтті.
Медиада
Сол кездегі танымал радио бағдарламаларында, мысалы, Бернс пен Аллен және Джек Бенни сияқты, Алғыс айту күнін қашан тойлау керектігі туралы болған жаңсақтық әзілдерге себеп болды. 1940 жылы Текс Эвери режиссерлік еткен Warner Bros. Merrie Melodies мультфильмі "Holiday Highlights"-те, Алғыс айту күні туралы бөлімнің кіріспесінде мереке екі түрлі күнді көрсетеді: біреуі "демократтар үшін", ал екіншісі бір аптадан кейін "республикандықтар үшін". Алғыс айту күнінің талас тудырған күндері 1942 жылғы "Holiday Inn" фильмінде пародияланды. Фильмде қараша айының күнтізбесі көрсетіледі, онда анимациялық түрік екі апта арасында секіріп-секіріп, соңында тіреліп, көрерменге иығын көтеріп береді. Бұл анимациялық түрік 2020 жылдары кейбір Reddit аккаунттарында графикалық формат (GIF) ретінде де қолданылды. 1940 жылғы "Үш дос" (Three Stooges) қысқаметражды фильмі "Есептеу жоқ, сезім жоқ" ("No Census, No Feeling") фильмінде Керли шілде айының төртінші күні қазан айында болатынын айтады. Мо оған сұрақ қойғанда, Керли: "Ешқашан болжай алмайсың. Алғыс айту күніне не істегендерін қараңыз!" дейді.