Мариенберг қаласы: тарих және географиясы

Кіріспе

Германияның Саксония штатындағы қала.

Мариенберг – Германиядағы қала. Бұл қала Саксонияның оңтүстік бөлігіндегі Миттельер-Эрцгебиргекрайс (Орталық кен таулары ауданы) ауданының орталығы болған, ал 2008 жылдың тамызынан бастап Эрцгебиргекрайс жаңа ауданының құрамына кірді. 2020 жылғы мәлімет бойынша, қалада 16 716 адам тұрады.

Орналасуы мен құрылымы

Қала Кен тауларының солтүстігіндегі платода, теңіз деңгейінен 460 мен 891 метр аралығында орналасқан. Ол Флёха аңғары темір жолы арқылы Кемницке қосылған, қаладан оңтүстікке қарай шамамен 31 шақырым қашықтықта жатыр. Тарихи қала орталығы итальяндық Ренессанс стиліндейтін тікбұрышты жоспармен салынған. Орталық – 1,7 гектар аумақты базар алаңы. Мариенберг және Побершау Мариенберг әкімшілік бірлестігіне (Verwaltungsgemeinschaft) біріктірілді, ал Побершау 2012 жылдың 1 қаңтарынан бастап Мариенберг құрамына енді.

Гебирге, Гелобтланд және Хюттенгрунд ауылдары

Мариенбергке қатысты алғашқы құжатталған мәлімет – 1323 жылы Вюстеншлетта ауылының Слетын деп аталуы. Бірақ 1481 жылы ол wüste Schlette ("тастама Шлетте") деп еске алынған. 1486 жылы осы атпен шыны зауытының иесі Бартоль Преусслер болды. 17 шілдеде 1519 жылы Клеменс Шиффель Hüttengrund кіреберісінде алғаш рет күміс табылды, ал 11 мамырда 1520 жылы алғашқы кен орны (Fundgrube), Сент-Фабиан Себастьян, Шиффельге жалға берілді. Қала 27 сәуірде 1521 жылы Генрих Иірімді, Саксония герцогы тарапынан негізделді. Қала жоспарын Ульрих Рулейн фон Калв жасады. 1523 жылы Мариенбергке қала құқықтары берілді және 1525 жылы оған жеке кен кеңсесі (Bergamt) берілді. Грамматикалық мектеп (Lateinschule) алғаш рет 1530 жылы тілге алынды. 1533 жылы Вюстеншлетта ауылы қаланың сот өкілігіне бағынды. 1536/37 жылдары протестанттық реформация қалаға жеткенде Мариенберг тәуелсіз шіркеуге айналды. Кен өндірісі 1540 жылы ең жоғары деңгейге жетті. 1541-1566 жылдары қала қабырғалары салынды. 1555 жылы Мариенберг кен аймағында мыңнан астам шұңқыр болды. Сент-Марияның кеш готикалық залдық шіркеуі 1558-1564 жылдары салынды. 31 тамызда 1610 жылы қала қатты өртке ұшырады, нәтижесінде 550 үйдің көбі қирады. Күміс кендерінің тоқтатылуынан кейін, 1612 жылы мыс пен қалайыны өндіру басталды. 1696 жылы қалаға әскерлер алғаш рет орналасты, ал 1753 жылдан 1858 жылға дейін ол ат әскерінің гарнизондық қаласы болды. 1755 жылы Гелобтланд ("Уәде етілген жер" деген мағынада) алғаш рет жазбаларда ("Гелобтен жерінде") кездеседі. 1772 жылы қызба эпидемиясынан кейін жетімдер үйі құрылды, ол 1805 жылы мектепке (Freischule) айналдырылды. Кеншілердің азық-түлік жағдайын жақсарту үшін 1806 жылдан 1809 жылға дейін шахта директоры Фридрих Вильгельм Генрих фон Требраның ұсынысымен шахта астық қоймасы (Bergmagazin) салынды. 1810 жылы Гебирге ауылында мектеп салынды. 1813 жылы Мариенберг Наполеонға қарсы күрескен одақтас әскерлердің тоқтау орны болды. 1821 жылы Гелобтланд ауылы орман жұмысшылары үшін құрылды. 1835 жылы бұрынғы қала қабырғасы, Зшопоу қақпасы (Zschopauer Tor) және Қызыл мұнара (Roter Turm) ерекшеліктерімен бірге алынып тасталды. 1842 жылы Мариенберг шіркеу орталығы болды. 1847 жылы кен кеңсесі жабылды, сол жылы Фридрих Вильгельм Август Фребельдің қатысуымен балабақша ашылды. 1858 жылдан 1873 жылға дейін Мариенберг жаяу әскерінің гарнизондық қаласы болды. 1862 жылы ерікті өрт сөндіру қызметі құрылды. 1873 жылдан 1920 жылға дейін Мариенбергте сержанттар мектебі мен балабақша болды, 1874 жылы казарма салу жұмысы басталды. Сол жылы газ зауытының құрылысы және газ шамдарын орнату басталды. 1875 жылы Мариенберг теміржол желісіне қосылды, Мариенберг, Гебирге және Гелобтланд станциялары салынды. 1882 жылы Гелобтланд пен Гебиргеде ерікті өрт сөндіру қызметі құрылды. 1889 жылы қалалық аурухана ашылды. 1891/1892 жылдары су құбыры салынды, ал 1893 жылы Орталық мектеп (Zentralschule, қазіргі гимназия) ашылды. 1899 жылы Рудольф шахтасы жабылды, сонымен қатар соңғы шахта да тоқтатылды. 1910 жылы электр станциясы салынды, ал 1913 жылы Мариенберг электр желісіне қосылды. 1914 жылы шіркеу, Қызыл мұнара және Зшопо қақпасы жергілікті ережемен қорғауға алынды. 1917 жылы аудандық сот ғимаратының құрылысы басталды. 1927 жылы Галлоус-Хиллде (Galgenberg) шаңғыдан секіру алаңы ашылды. 1918 жылы орта мектеп және прогимназия құрылды және 1940 жылға дейін казармаларда орналасты. 1933-1937 жылдары он екі жартылай жеке тұрғын үй салынды, нәтижесінде Мушхайд ауданы құрылды. 1924 және 1937 жылдар аралығында Мариенберг үшбұрышы жарысы (Marienberger Dreieckrennen) он рет өтті. 17 км жол Мариенбергтен Хайнцебанк және Волькенштейн арқылы Мариенбергке дейін созылды. Ол кезде ол Германиядағы ең жылдам мотоцикл жарысы трассасы болды және Германия мотоцикл жарысы чемпионатының кезеңдерін қабылдады. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында Тройглицте / Рехмсдорфтағы Вильль қосалқы лагерінің 154 тұтқыны СС мүшелері тарапынан өлім науқанында өлтірілді. Олар 1945 жылдың 15-17 сәуірінде жаудың қарулы шабуылы кезінде Гелобтланд және Рейценхайн станцияларында көлік пойыздарынан айналадағы ормандарға қашып кетті, бірақ қайтадан ұсталды. 1874 жылдан 1939 жылға дейін Мариенберг 1939 жылы Мариенберг графтығына айналған Amtshauptmannschaft округінің орталығы болды. Соңғысы 1994 жылы Mittlerer Erzgebirgskreis округіне, ал 2008 жылы Erzgebirgskreis округіне қосылды, бұл кезде қала округтік қала мәртебесін жоғалтты. 2013 жылдан бастап Мариенбергке жолаушылар пойыздары тоқтатылды, ал Рейтценхайнға дейінгі теміржол желісінің бөлігі 1998 жылы жабылды. 1994 жылдан 2012 жылға дейін Мариенбергке бірнеше айналасындағы муниципалитеттер біріктірілді. Бұл муниципалитеттер – тізбек бойынша Лаута (1 қаңтар 1994 ж.), Нидерлаутерштейн (1 қаңтар 1996 ж.), Лаутербах (1 қаңтар 1998 ж.), Хиртштейн (1 қаңтар 2003 ж.), Побершау (1 қаңтар 2012 ж.) және Зёблиц қаласы (31 желтоқсан 2012 ж.).

The first documented evidence relating to Marienberg is a mention of the village of Wüstenschletta as Sletyn in 1323. But by 1481 it was being referred as wüste Schlette ("abandoned Schlette"). The owner of the eponymous glassworks in 1486 was Barthol Preußler. On 17 July 1519, silver was first discovered as the entrance to the Hüttengrund by Clemens Schiffel and, on 11 May 1520, the first ore mine (Fundgrube), St. Fabian Sebastian, was leased to Schiffel. The town was founded on 27 April 1521 by Henry the Pious, Duke of Saxony. The town plan was designed by Ulrich Rülein von Calw. Marienberg was granted town rights in 1523 and was given its own mining office (Bergamt) in 1525. A grammar school (Lateinschule) was first mentioned in 1530. The village of Wüstenschletta was subordinated to the jurisdiction of the town in 1533. With the Protestant Reformation reaching the town in 1536/37, Marienberg became an independent parish. Mining reached its peak in 1540. From 1541 to 1566, the town walls were erected. In 1555, there were more than a thousand pits in the Marienberg mining area. The Late Gothic hall church of St. Mary's was built from 1558 to 1564. On 31 August 1610, the town suffered in a devastating fire in which almost all its 550 houses were destroyed. Following the end of silver mining, the extraction of copper and tin began in 1612. In 1696 troops were first quartered in the town, and from 1753 to 1858, it was a garrison town for the cavalry. Around 1755, Gelobtland (literally: "Promised Land") was mentioned for the first time in the records (" in the Gelobten Land "). In the wake of a fever (Faulfieber) epidemic, an orphanage was founded in 1772, which was expanded into a school (Freischule) in 1805. To improve the food situation of the mining employees a miner's grain store (Bergmagazin) was built from 1806 to 1809 on the recommendation of mining director Friedrich Wilhelm Heinrich von Trebra. In 1810, a school was built in the village of Gebirge. In 1813 Marienberg became a staging post for the allied armies facing Napoleon. In 1821, the village of Gelobtland was created as a settlement for forest workers. In 1835, the dilapidated town wall was taken down, with the exception of the Zschopau Gate (Zschopauer Tor) and the Red Tower (Roter Turm). In 1842, Marienberg became the seat of the church parish. In 1847, the mining office was closed; that same year a kindergarten was opened in the presence of Friedrich Wilhelm August Fröbel. From 1858 to 1873 Marienberg served as a garrison town for the infantry. The volunteer fire service was founded in 1862. From 1873 to 1920, there was an NCO school and preschool in Marienberg; in 1874 work on the construction of the barracks was begun. In the same year construction started on a gas works and the installation of gas lanterns. In 1875 Marienberg was given a connection to the railway network with the construction of the Flöha Valley Railway with stations in Marienberg itself, Gebirge, and Gelobtland. In 1882, volunteer fire services were established in Gelobtland and Gebirge. In 1889 the town hospital opened. A water works was built in 1891/1892 and the Central School (Zentralschule, now the gymnasium) was inaugurated in 1893. In 1899 the Rudolf shaft mine closed and, with that, the last mine was gone. In 1910, a power station was built and, in 1913, Marienberg connected to the main electricity supply. In 1914, the church, the Red Tower and the Zschopau Gate were placed under protection by a local by law. In 1917, work began on the building of the district court. At Gallows Hill (Galgenberg) in 1927 a ski jump was opened. A junior high school and Progymnasium was founded in 1918 and was housed until 1940 within the barracks. With the construction of twelve semi detached houses from 1933 to 1937, the district of Moosheide was formed. Between 1924 and 1937, the Marienberg Triangle Race (Marienberger Dreieckrennen) took place ten times. The 17 km route ran from Marienberg, via the Heinzebank and Wolkenstein and back to Marienberg. At that time it was the fastest motorcycle road racing circuit in Germany and has hosted rounds of the German motorcycle road championship. Towards the end of World War II, 154 concentration camp prisoners from the subcamp of Wille in Tröglitz/Rehmsdorf were murdered during a death march by members of the SS. They had escaped from transport trains at Gelobtland and Reitzenhain stations during enemy strafing attacks between 15 and 17 April 1945 into the surrounding forests, but were recaptured. From 1874 to 1939, Marienberg was the seat of the eponymous Amtshauptmannschaft which became the county of Marienberg in 1939. The latter was absorbed into the county of Mittlerer Erzgebirgskreis in 1994 and, in 2008, the county of Erzgebirgskreis at which point the town lost its status as the county town. Since 2013, there are no more scheduled passenger trains to Marienberg, while the section of the railway line to Reitzenhain was already closed in 1998. From 1994 to 2012, several surrounding municipalities were merged with Marienberg. These were in chronological order Lauta (1 January 1994), Niederlauterstein (1 January 1996), Lauterbach (1 January 1998), Hirtstein (1 January 2003), Pobershau (1 January 2012), and the town of Zöblitz (31 December 2012).

Мәдениет және көрікті жерлер

Мариенбергтің тарихи ескі қаласы (Альтштадт) және Лаутаның жанындағы кеншілік аймағы – Орта тау кеншілік аймағының (Montanregion Erzgebirge) ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұрасының бір бөлігі.

Экономика және инфрақұрылым

Мариенберг туризмдік мүмкіндіктерін дамытуда; оның бір бөлігі – қаладан өтетін Күміс жол. Неміс танкші-жаяу әскерлерінің 371-ші батальоны (Panzergrenadierbataillon 371) "Эрцгебиргская казармасы" (Erzgebirgskaserne) деп аталатын Бундесвер казармасында дислокацияланған. Казарма ескі қаланың шетінде орналасқан. 1996 жылы қала әкімдігі бұл бөлімшеге "Мариенберг мергендері" (Marienberger Jäger) деген құрметті атақ берді.

Көлік

1875 жылы ашылған және қазір DB Erzgebirgsbahn басқаратын Flöha аңғары темір жолы 2013 жылға дейін Chemnitz қаласына (Поккау-Ленгефельд және Flöha арқылы) қатынайтын болды. Поккау-Ленгефельд пен Мариенберг арасындағы бөлігі әлі де жүк пойыздары үшін қолданылуда, ал Мариенберг пен Рейценхайн арасындағы бөлік 1998 жылы жабылып, 2013 жылы демонтаждалды. Оның орнына велосипед және жаяу жол салу жоспарлануда. Chemnitz қаласынан Рейценхайнға (Чехия шекарасы) дейін B 174 федералды тас жолы өтеді және Вулкенштейннен Диппольдисвальдеге дейін B 171 тас жолы Хюттенгрунд маңында қиылысады. Рейценхайн асуы – Рудных тауларының ең төменгі асуы, сондықтан орта ғасырларда Орталық Германия мен Богемия арасындағы маңызды байланыс жолдарының бірі болған. Мариенбергті Аннаберг-Бухольц, Поккау және Ленгефельдпен байланыстыратын мемлекеттік жолдар бар. Мариенбергтің шығысынан B 174 тас жолын айналып өтетін айналма жолдың құрылысы көп жылдар бойы жоспарланып, 2005 жылы басталды. Ол 2007 жылдың 29 қарашасында Федералдық көлік министрі Вольфганг Тифензее қатысуымен ашылды. VMS компаниясы Аннаберг-Бухольц, Бранд-Эрбисдорф, Chemnitz, Фрайберг, Нидершмидеберг, Ольбернау, Вулкенштейн және Цхопау қалаларына бағытталған жоспарлы қалааралық автобустармен, сондай-ақ қаланың әртүрлі аудандарын байланыстыратын қалалық автобустармен жол жүргізу қызметтерін ұсынады.

Медиа

MEF (Mittel Erzgebirgs Fernsehen) телеарнасы 1989 жылдан бері жұмыс істейді және Митлерер Эрцгебиргкрайс ауданының қоғамдық кеңістігі үшін хабар тарату платформасын ұсынуды мақсат етеді.