Кіріспе
Флекс-шабуылы – 1967 жылы Рене Херрериас Калифорния университетінде (Беркли) бас жаттықтырушы болып жұмыс істеген кезде ойлап тапқан баскетболдағы шабуыл стратегиясы. Бұл стратегия UCLA-ның жұлдызды орташа ойыншысы Лью Альсиндорды (кейін Карим Абдул-Жаббар атанған) доптан алыстату үшін қолданылды. Алғашқыда бұл шабуыл «Ча-Ча» деп аталған. Бұл – «Flex cut» деп аталатын және «таңдауды таңдау» әрекетін жасау үшін кілт арқылы қиылыстар мен экрандарға сүйенетін үлгілі шабуыл. Бұл шабуыл жеке қорғанысқа қарсы ең тиімді, бірақ кейбір амбициялық жаттықтырушылар оны ерекше алдыңғы аймақтарға қарсы да қолданған. Ол көптеген мектептердегі бағдарламалардың сүйікті шабуылы, себебі ол ойыншыларды үнемі қозғалыста болуға мәжбүр етеді және экрандар мен қиылыстардың үлгілерін есте сақтау оңай. Колледж деңгейінде көптеген жаттықтырушылар оны болжамдылығы үшін қабылдамаса да, кейбір танымал бағдарламалар оған әлі де сенеді. Оны көптеген NCAA командалары, соның ішінде Мэриленд университетінің Гэри Уильямсы қолданды. Уильямс «флекс» шабуылын Террапиндерді 2002 жылғы NCAA ұлттық чемпионатына жетелеу үшін пайдаланды. Сонымен қатар, Уилламет университетінің Горди Джеймс «флекс» шабуылын қолданып, 1993 жылғы NAIA II дивизионының ұлттық чемпионатына жеткізді. Бұған қоса, Джерри Слоан Юта Джаз командасында оның өзіндік нұсқасын көп жыл бойы қолданды. «Флекс» – үздіксіз шабуылдың бір түрі, ол бұрынғы «шафл» шабуылына ұқсас (және іс жүзінде одан туындаған). «Флекс» шабуылының негізгі теориясы – барлық ойыншылардың алмастырылатыны, ешбір ойыншының дәстүрлі рөлі жоқ. Қорғаушы ойыншы допты алаңның бойымен жылжытып, шабуылды бастайды, ал қалған ойыншылар ашылу үшін экрандар қояды. Әдетте, қорғаушы ойыншы оң жақта орналасқан төменгі посттағы ойыншымен бірдей жақта шабуылды бастайды. Қорғаушы ойыншы жоғары постқа қарама-қарсы пас береді, ал қанатты ойыншы төменгі посттағы ойыншының экраны арқылы допқа қарай қиылысады және жоғары посттағы ойыншыдан пас алады. Содан кейін қорғаушы ойыншы төменгі посттағы ойыншыға экран қояды, ол жоғары посттағы ойыншыдан пас алу үшін кілттің жоғарғы жағына көтеріледі. Сол қиылыс доптың екінші жағында да орындалады және шабуыл үздіксіз айналымды бастайды.
The Flex offense is an offensive strategy in basketball invented in 1967 by Rene Herrerias while coaching at Cal Berkeley. It was utilized to bring UCLA's star center, Lew Alcindor (later known as Kareem Abdul Jabbar), away from the basketball. The offense was originally called the "Cha Cha". It is a patterned offense relying on cuts across the key (called a "flex cut") and down screens to create a "pick the picker" action. This offense is most effective against a man to man defense, though some ambitious coaches have used it against odd front zones. It is the favored offense of many high school programs because it requires players to be in constant motion and the patterns of screens and cuts are easy to remember. Though dismissed by many coaches at the college level for its predictability, some notable programs still rely on it. It has been run by many NCAA teams, including by Gary Williams of the University of Maryland. Williams used the flex offense to lead the Terrapins to the 2002 NCAA National Championship. Also, Gordie James of Willamette University used the flex offense to lead the Bearcats to the 1993 NAIA Division II National Championship. Additionally, Jerry Sloan ran his variation of it for years with the Utah Jazz. The flex is a type of continuity offense, similar to (and in fact derived from) the earlier shuffle offense. The basic theory behind the flex offense is that all players are interchangeable—no player has a traditional role. The point guard advances the ball up the court to start the offense, while other players set screens to create openings. Typically, the point guard sets the offense on the same side as a low post player positioned at the right block. The point guard passes opposite to a high post at the top of the key while a wing player cuts off a screen by the low post player towards the ball to receive a pass from the high post player. The point guard screens down to the low post player who moves to the top of the key to receive a pass from the high post player. The same cut occurs on the other side of the ball and the offense begins its continuous cycle.
Вариациялар
Гонзага университеті қарапайым флекс шабуылының өзгертілген нұсқасын қолданады. Мэриленд университеті бұрынғы бас жаттықтырушы Гэри Уильямс тұсында флекс шабуылының өзгертілген нұсқасын қолданды. Мэрилендтің бұрынғы шабуылы, себетке жақын соққыларға мүмкіндік беретін және ашық периметрлік лақтырыстарға көңіл бөлмейтін флекс шабуылының нұсқасын қолдануға тырысты. Бостон колледжі, жаттықтырушы Ал Скиннер басшылығымен де флекс шабуылын қолданды; BC нұсқасы өте тығыз болды, өте физикалық ойынға алып келді және алаңның тығыздығынан командалардың бір-біріне көмектесу мүмкіндігін шектеді. Флекстің түрлеріне 5 ойыншылы флекс, барлық 5 ойыншыны қимылдар мен қоюға пайдаланатын, және 4 ойыншылы флекс, 4 ойыншыны пайдаланатын түрлері кіреді. Бұл шабуыл үздіксіз шабуыл ретінде жіктеледі, онда ойыншылар белгілі бір қимылдарды қайталайды, сондықтан кейбір командалар қорғанысқа белгілі бір қимылдарды немесе қоюларды болжауға мүмкіндік бермеу үшін шабуылдың ішіне қосымша опцияларды енгізеді.