Густав Адольф Шеель: Нацисттік дәуірдегі мансап жолы
Gustav Adolf Scheel
Густав Адольф Шеель – неміс дәрігері, наци партиясының шенеунігі, Рейхгау Зальцбургта Гауляйтер болған. Еврейлерді депортациялауға қатысқан, SS офицері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс дәрігері және нацистік партияның шенеунігі, гаулейтер, және СС обергруппенфюрері
German physician and Nazi Party official, Gauleiter, & SS Obergruppenführer
Густав Адольф Шель (22 қараша 1907 – 25 наурыз 1979) – неміс дәрігері және нацистік партияның шенеунігі. Ол нацистік Германияда көп қызмет атқарды, оның ішінде Ұлттық-социалистік неміс студенттер лигасы мен неміс студенттер одағын басқарған Рейх студенттік көшбасшысы, СС мүшесі және қауіпсіздік қызметінің (Sicherheitsdienst) қызметкері, Жоғары СС және полиция басшысы, сондай-ақ Рейхсгау Зальцбургте гаулейтер және рейхстатхальтер болып қызмет етті. Ол оккупацияланған Эльзаста Эйнзацгруппа командирі де болды және 1940 жылғы қазан айында Карлсруэдегі еврейлерді жою лагерлеріне депортациялауды ұйымдастырды.
Gustav Adolf Scheel (22 November 1907 – 25 March 1979) was a German physician and Nazi Party official. He served as a "multifunctionary" in Nazi Germany, including posts as the Reich Student Leader leading both the National Socialist German Students' League and the German Student Union, as an SS member and Sicherheitsdienst employee, as a Higher SS and Police Leader, as well as Gauleiter and Reichsstatthalter in Reichsgau Salzburg. He was also an Einsatzgruppe commander in occupied Alsace and he organized the October 1940 deportation of Karlsruhe's Jews to extermination camps.
Алғашқы жылдар
Солтүстік Бадендегі Розенбергте протестант пасторының ұлы болып дүниеге келген Шель, Фрайбург, Таубербисхофсхайм және Мангеймдегі классикалық гимназияларға оқыды. Оқушы кезінде-ақ ол неміс жастар қозғалысының ұлтшыл айналымдарына және нацистік топтарға қатысты. 1928 жылғы жазғы семестрден бастап ол әкесі сияқты дін қызметкері болу үшін Хайдельберг университетінде заң, саяси экономика және теологияны оқыды. Шель оңшыл студенттік айналымдардағы қызметін күшейтіп, 1928 жылғы қысқы семестрде неміс студенттерінің қауымдастығының (Verein Deutscher Studenten, VDSt) мүшесі болды – неміс студенттік ұйымдарының бас ұйымы. 1928 жылы ол Гейдельбергтегі неміс студенттер одағына (Deutschen Studentenschaft, DStA) қосылды. 1931 жылдың қазанында директорлар кеңесіне мүше болып сайланды, ал 1931 жылдың желтоқсанында оның төрағасы болды.
Born as a Protestant pastor's son in Rosenberg, North Baden, Scheel attended classical gymnasium schools in Freiburg, Tauberbischofsheim and Mannheim. While still a schoolboy, he became involved in nationalist circles of the German Youth Movement and Nazi groups. Beginning in the summer semester of 1928, he studied law, political economy and theology at Heidelberg University to become a minister like his father. Scheel intensified his activities in right wing student circles and in the winter semester of 1928 29 became a member of the Verein Deutscher Studenten (VDSt), an umbrella organization of German Studentenverbindung fraternities. In 1928 he also joined the Heidelberg German Student Union (Deutschen Studentenschaft, DStA). In October 1931 he was named to the board of directors and in December 1931 he became its chairman.
Студенттік және академиялық лауазымдар
1930 жылы ол Ұлттық-социалистік неміс студенттер лигасына (NSDStB), 1930 жылдың 1 қазанында Штурмбаттюльге (SA) және 1930 жылдың 1 желтоқсанында нацистік партияға (NSDAP) қосылды. Ол медицинаны оқу үшін қысқа мерзімге Тюбинген университетіне барып, оқуын Хайдельбергте жалғастырды, онда ол тез арада колледждегі нацистердің басты пропагандистерінің біріне айналды. NSDStB колледжінің топ жетекшісі (Hochschulgruppenführer) ретінде ол математика профессоры және пацифист Эмиль Юлиус Гумбелге (1891–1966) қарсы нацистік студенттік митингтерді ұйымдастырды, нәтижесінде 1932 жылы Гумбелдің оқыту құқығынан айырылды. 1933 жылы Шель Гейдельберг жалпы студенттер комитетінің (AStA) төрағасы болып сайланды және еврей тегінен келген студенттерді университеттегі әлеуметтік мекемелердің мүмкіндіктерінен шеттету үшін күшпен күресті. Осы кезеңде ол Ханс Мартин Шлейерге ұстаздық жасап, оны НСДАП-қа және СС-ке қосылуға ықпал етті. Студенттік қауымның жетекшісі және вице-канцлер басшылығының мүшесі ретінде Шель университет тағайындамалары мен кадр саясатына да ықпал етті. 1933 жылдың 10 мамырында Шель Гейдельбергтегі кітап жағу акциясында баяндама жасаған негізгі спикерлердің бірі болды. 1934 жылдың сәуір айында ол мемлекеттік медициналық емтиханды тапсырып, 1935 жылдың 31 мамырында медицина ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды. 1935 жылдың қарашасында 28 жасқа толған күні Шель Гейдельберг университетінің құрметті сенаторы атанды. 1936 жылдың 6 қарашасында ол жаңадан құрылған Рейхсстудентфюрер (Рейх студенттер басшысы) лауазымын иеленді және нацистік режим құлағанға дейін осы лауазымда қалды. Ол NSDStB және DstA-ға жетекшілік етті. Бұл лауазыммен бірге Партиялық Рейхсжетекшілігінде (Ұлттық жетекшілік) Амтслейтер шені берілді. Шель 1937 жылдың сәуір айында Хауптамтслейтер, ал 1940 жылдың сәуір айында Хауптдиенстлейтер шеніне көтерілді. 1938 жылдың сәуір айында Шель Гейдельберг университетінің белсенді сенаторы болды және Кёльн-Аахен сайлау округінен Рейхстагқа сайланды, 1945 жылдың мамырына дейін осы мандатын сақтап қалды. 1938 жылдың мамыр айында ол Ұлттық Социалистік Түлектер қауымдастығының жетекшісі болды және оның ресми органы "Der Altherrenbund" журналының редакторы қызметін атқарды. Сол айда ол Рейхсстудентенверк (Рейх студенттер одағы) төрағасы болып сайланды. 1940 жылдың қарашасында ол Юлий Максимилиан университетінің құрметті сенаторы атанды. 1943 жылы Рейх студенттер басшысы ретінде ол "Ақ Роза" (Weiße Rose) қарсылық тобының мүшелерін "студент ретінде емес, керісінше, антиәлеуметтік бұрынғы Вермахт мүшелері ретінде" жазалау керек деп мәлімдеді. Шельдің пікірінше, бұл "қылмыскерлерге" студенттік қауымның беделін түсіруге рұқсат етілмеуі керек. Осыдан кейін Шель былай деді: "Неміс студенті, сізге өмір сүрудің қажеті жоқ, бірақ халқыңызға деген борышыңызды орындау қажет". 1943 жылы Шель Германияның академиялық алмасу қызметінің президенті болды, ал 1944 жылдың маусым айында ол Вальтер Шульцеден кейін Ұлттық Социалистік неміс оқытушылар лигасының басшысы болды.
In 1930 he joined the National Socialist German Students' League (NSDStB), on 1 October 1930 the Sturmabteilung (SA) and on 1 December 1930 the Nazi Party (NSDAP). He moved for a short time to Tübingen University to begin studies in medicine. He continued his studies again in Heidelberg, where he quickly rose to become one of the main propagandists of the Nazis at the college. As NSDStB College Group Leader (Hochschulgruppenführer), he led the Nazi student rallies against the mathematics professor and pacifist Emil Julius Gumbel (1891–1966) which led to the removal of Gumbel's teaching entitlement in 1932. In 1933, Scheel became chairman of the Heidelberg General Students' Committee (AStA) and fought vehemently for the exclusion of students of Jewish lineage from the benefits of social institutions at the university. During this time, he also became Hanns Martin Schleyer's mentor, getting him to join the NSDAP and the SS. Furthermore, Scheel exerted influence over the university's appointments and personnel policy in his capacity as student body leader and member of the vice chancellor's leadership staff. On 10 May 1933, Scheel was one of the main speakers at the Heidelberg book burning. In April 1934, he passed his State medical examination and received his doctorate in medicine on 31 May 1935. In November 1935, on his 28th birthday, Scheel was named as an honorary Senator of Heidelberg University. On 6 November 1936, he acceded to the newly created post of Reichsstudentenführer (Reich Student Leader) a position he would retain until the fall of the Nazi regime. As such, he headed both the NSDStB and the DstA. With this came the rank of Amtsleiter in the Party Reichsleitung (National Leadership). Scheel would advance to Hauptamstleiter in April 1937 and Hauptdienstleiter in April 1940. In April 1938, Scheel became an active Senator of Heidelberg University, and he was also elected to the Reichstag from electoral constituency 20, Köln Aachen, retaining this seat until May 1945. In May 1938, he became leader of the National Socialist Alumni Association and also served as editor of its official organ, Der Altherrenbund. That same month he was made Chairman of the Reichsstudentenwerk (Reich Student Union). In November 1940, he was named an honorary Senator of Julius Maximilian University of Würzburg. In 1943, he declared in his capacity as Reich Student Leader that the members of the White Rose (Weiße Rose) resistance group should be "executed not as students," but rather as "antisocial former Wehrmacht members." Scheel's point of view was that these "criminals" should not be allowed to stain the student body's image. From this time also came Scheel's declaration: "German student, it is not necessary for you to live, but, to be sure, to fulfill your duty to your people." In 1943, Scheel became President of the German Academic Exchange Service and in June 1944, he succeeded Walter Schultze as leader of the National Socialist German Lecturers League.
СС және қауіпсіздік қызметі (СД)
1934 жылдың 30 шілдесінде Шель нацистік партияның қауіпсіздік қызметіне (Sicherheitsdienst, SD) қабылданды, оның басшысы Рейнхардт Гейдрих оны қабылдады. Ол SA-дан шығып, 1934 жылдың 15 қыркүйегінде Schutzstaffel (SS) қатарына қосылды және SD Бас кеңсесінде толық уақытты SD қызметкері болды. Ол осы құпия нацистік барлау қызметінде тез өрледі. 1934 жылдың қыркүйегінен 1935 жылдың тамызына дейін ол Берлиндегі SD оқу мектебіне жетекшілік етті. 1935 жылдың тамызынан 1939 жылдың қыркүйегіне дейін Штаттгартта орналасқан SD Oberabschnitt (Жоғарғы округ) Оңтүстік-Батыс бөлімшесінің басшысы болды. Бұрынғы студенттік шенеунік ретінде ол SD-ға көптеген жас нацистік ғалымдарды әкелді, олар кейіннен жаппай кісі өлтірушілерге айналды. Олардың арасында Вальтер Шталекер, Мартин Зандбергер, Эрих Эрлингер және Эуген Штаймле болды, олардың барлығы түрлі Einsatzgruppen-нің кісі өлтіру отрядтарының басшылары болу үшін Reichssicherheitshauptamt (RSHA) әртүрлі бөлімшелеріне өтті. 1938 жылдың 25 сәуірінде SS Oberführer шеніне көтерілген Шель, Штутгартта орналасқан Wehrkreis V (Баден және Вюртемберг) әскери округінде Sicherheitspolizei (Қауіпсіздік полициясы, SiPo) және Sicherheitsdienst (Қауіпсіздік қызметі, SD) инспекторы болды. Содан кейін ол 1939 жылдың 18 маусымынан бастап Мюнхендегі SD Oberabschnitt South басшысы болды. 1939 жылдың 6 желтоқсанында ол VII (Мюнхен) және XIII (Нюрнберг) Wehrkreis-теріндегі SiPo және SD инспекторы болды, бұл бүкіл Баварияны қамтыды. Шель 1940 жылдың көктемінде әскери қызметте медицина офицері ретінде Unterarzt шенімен, Франция шайқасында Люфтваффеде қызмет етті. Францияның құлауынан кейін, 1940 жылдың мамырынан шілдесіне дейін Шель Эльзастағы Einsatzgruppe III-ті басқарды және сол аймақтан еврейлерді депортациялауға қатысты. 1940 жылдың тамызынан 1941 жылдың қаңтарына дейін ол Эльзастағы азаматтық әкімшілік басшысы Роберт Генрих Вагнердің кеңсесіне қосылған Sicherheitspolizei және SD командирі болды. 1940 жылдың қазанында Шель Карлсруэдегі еврейлерді шығысқа, олардың өліміне жер аударуды ұйымдастырды. Шельдің нацистік репрессия аппараты ішіндегі өрлеуі тоқтамай жалғасты. 1941 жылдың сәуірінде ол SS Brigadeführer шеніне көтерілді. Ол 1941 жылдың 1 мамырынан бастап Альпенландтың жоғары СС және полиция басшысы (HSSP) болды, сонымен бірге SS Oberabschnitt Alpenland командасын басқарды. Бұл лауазымда ол барлық СС және полиция күштеріне, соның ішінде Ordnungspolizei (Тәртіп полициясы) XVIII Верхрайс, Каринтия, Зальцбург, Штирия және Тироль-Форарлберг төрт Рейхсгауде басшылық етті және тікелей Генрих Гиммлерге есеп берді. 1941 жылдың 19 қазанында полиция генерал-майоры болды. Шель 1941 жылдың 24 қарашасында SD қызметін тастап, Рейхсфюрер СС штабына ауыстырылды. Ол 1942 жылдың 21 маусымында SS Gruppenführer, 1944 жылдың 1 тамызында SS Obergruppenführer және 1944 жылдың 4 тамызында полиция генералы болды.
On 30 July 1934 Scheel was accepted into the Sicherheitsdienst (SD), the Nazi Party security service by its head, Reinhard Heydrich. He left the SA and joined the Schutzstaffel (SS) on 15 September 1934 and became a full time SD employee in the SD Main Office. He rose swiftly in this secret Nazi intelligence service. Between September 1934 and August 1935 he headed the SD training school in Berlin. Between August 1935 and September 1939 he was Leader of the SD Oberabschnitt (Upper District) Southwest, headquartered in Stuttgart. As a former student official, he brought along with him to the SD a great many young Nazi academics who went on to become mass murderers. Among them were Walter Stahlecker, Martin Sandberger, , , Erich Ehrlinger, and Eugen Steimle, all of whom went into various divisions of the Reichssicherheitshauptamt (RSHA) to become leaders of murder squads of the various Einsatzgruppen. Promoted to SS Oberführer, Scheel on 25 April 1938 became Inspector for the Sicherheitspolizei (Security Police, SiPo) and Sicherheitsdienst (Security Service, SD) in Wehrkreis (Military District) V (Baden and Württemberg), based in Stuttgart. He then transferred to become Leader of SD Oberabschnitt South in Munich from 18 June 1939. On 6 December 1939, he became the Inspector for SiPo and SD in Wehrkreis VII (Munich) and XIII (Nuremberg) encompassing all of Bavaria. Scheel, in the spring of 1940 performed military service as a medical officer with the rank of Unterarzt, serving with the Luftwaffe in the battle of France. After the fall of France, from May through July 1940, Scheel headed Einsatzgruppe III in Alsace and was involved in the deportation of Jews from that area. From August 1940 to January 1941 he was Commander of the Sicherheitspolizei and the SD attached to the office of the Chief of Civil Administration in Alsace, Robert Heinrich Wagner. In October 1940, Scheel organised the deportation of Karlsruhe's Jews to their certain deaths in the east. Scheel's further rise within the Nazi repression apparatus continued unabated. In April 1941, he rose to the rank of SS Brigadeführer. He became the Higher SS and Police Leader (HSSP) Alpenland from 1 May 1941 while also commanding SS Oberabschnitt Alpenland. In this post, he was the commander of all SS and police forces, including the Ordnungspolizei (Order Police) in the four Reichsgaue of Wehrkreis XVIII, Carinthia, Salzburg, Styria and Tirol Vorarlberg and reported directly to Heinrich Himmler. He was made a Major General of Police on 19 October 1941. Scheel left the SD service on 24 November 1941 and was transferred to the staff of the Reichsführer SS. He was promoted to SS Gruppenführer on 21 June 1942, SS Obergruppenführer on 1 August 1944 and General of Police on 4 August 1944.
Соғыстан кейінгі өмір
4 мамырда Зальцбург американдықтарға бейбіт түрде берілгеннен кейін, Шель отбасымен бірге Санкт-Вейт-ан-дер-Гланға қашып кетті. 14 мамырда АҚШ-тың 307-ші қарсыбарлау корпусы оны тұтқындап, интернатқа жатқызды. Көптеген лагерьлер мен түрмелерде уақыт өткеннен кейін, ол 1947 жылғы 24 желтоқсанда босатылды. Тағы бір рет интернатқа алынғаннан кейін, ол нацизмнен арылу үшін Гейдельбергке жіберілді. Жергілікті сот 1948 жылғы желтоқсанда оны бес жылға еңбек лагеріне кесті және оны І санаттағы «негізгі кінәлі» (Hauptschuldiger) деп жіктеді. Алайда, ол 1948 жылғы 24 желтоқсанда өзінің қорғанындағы бірнеше куәліктердің нәтижесінде босатылды, онда ол Гитлердің Сальцбург қаласын жақындап келе жатқан АҚШ күштерінен қорғау туралы бұйрықтарын орындамағанын айтты. Содан кейін ол алғашқыда Гамбург портында түнгі жұмысшы болып жұмыс істеді, ал 1949 жылдың жазында Гамбург ауруханасында дәрігер, кейін Гамбургтегі Раутенберг ауруханасында дәрігердің көмекшісі болды. 1952 жылы апелляциялық соттан кейін Шель ІІ санаттағы «күдікті» (Belasteter) деп қайта жіктелді. 1951 жылдан 1953 жылға дейін ол Вернер Науман, Карл Кауфман және Вернер Бест сияқты басқа бұрынғы нацистік көшбасшылармен бірге, еркін демократиялық партияға енуге тырысқан неонацистік Науман тобының құрамында болды, сондықтан 1953 жылдың қаңтарында британ полициясы оны тұтқындады. Ол наурыз айында Карлсруэдегі неміс билігіне тапсырылды және олар оны 1953 жылғы 17 маусымда босатты. 1954 жылғы 3 желтоқсанда оның ісі жеткілікті дәлелдің болмауына байланысты тоқтатылды. 1954 жылдың ақпанынан 1977 жылдың 8 сәуіріне дейін ол Гамбургтегі жеке дәрігерлік практиканың иесі болды.
After Salzburg's peaceful surrender to the Americans on 4 May, Scheel fled with his family to Sankt Veit an der Glan and on 14 May was arrested by the US 307th Counterintelligence Corps and interned. After spending time in many camps and prisons, he was released on 24 December 1947. After once again being interned, he was transferred to Heidelberg to undergo denazification. A local court sentenced him in December 1948 to five years in a labour camp, and classified him as Category I, Hauptschuldiger (literally "main culprit"). He was however released on 24 December 1948 as a result of several testimonies in his defence stating that he had ignored Hitler's commands to defend the city of Salzburg against the approaching US forces. Afterwards, he first worked as a night worker at the Port of Hamburg, and as of summer 1949, he was a doctor in a Hamburg hospital, then an assistant doctor at Rautenberg Hospital in Hamburg. After an appeal proceeding in 1952, Scheel was reclassified to Category II as a Belasteter ("incriminated one"). From 1951 to 1953, he belonged, along with other former Nazi leaders such as Werner Naumann, Karl Kaufmann and Werner Best, to the neo Nazi Naumann Circle that tried to infiltrate the Free Democratic Party, and so was arrested in January 1953 by British police. He was handed over to German authorities in Karlsruhe in March and released by them on 17 June 1953. On 3 December 1954, his trial was dismissed for lack of adequate evidence of wrongdoing. From February 1954 to 8 April 1977, he was the owner of a medical practice in Hamburg.