Кіріспе

1953 жылы шыққан Әбу А'ла Мәүдудидің кітабы. "Қадиян мәселесі" – пакистандық ғалым Әбу А'ла Мәүдудидің 1953 жылы жазған кітабы. "Қадиян" термині Ахмадия қозғалысының жатқызушыларына қатысты қолданылады.

Қысқаша мазмұны

Бұл кітап Мырза Ғұлам Ахмедтің, өзін пайғамбар деп жариялаған, кейбір түсіндірулерімен айналысады. Онда пайғамбарлықтың соңғылығы, Ахмедтің пайғамбарлыққа деген талабы және мұсылман қоғамындағы оның салдары талқыланады. Сондай-ақ, кітап Ахмадия қауымының мәртебесіне және Маудуди олармен байланыстырған саяси жоспарларға тоқталады. Кітаптың бір қосымшасында Мұхаммед Иқбал мен Жавахарлал Неру арасында болған деген пікір алмасу келтірілген. Осы пікір алмасуда Аллама Иқбал Мырза Ғұлам Ахмедтің ізбасарларына қатысты өз көзқарасын білдіріп, Үндістанда оларға ерекше діни қауым мәртебесі бергені жөн деген тұжырымын негіздеген.

Қабылдау

Сол кездегі екінші Ахмадия басшысы кітап исламның Ахмадия бағыты үшін жеккөру сөзі саналғандықтан, оған толыққанды жауап берді.

Мұра

1953 жылы Маудуди және оның Джамат-э-Ислами партиясы Пакистанда Ахмадия қауымына қарсы науқанға қатысты, оған Ахмадия мұсылмандарын мұсылман емес деп жариялауды қалаған дәстүрлі ғалымдар да қосылды. Мұхаммед Зафарулла Хан сияқты Ахмадилер жоғары лауазымдардан қуылып, Ахмадия мұсылмандары мен басқа мұсылмандардың аралас некелеріне тыйым салынды. Бұл науқан Лахорда дүрбелең тудырып, кем дегенде 2000 Ахмадидің қаза табуына және шектеулі түрде әскери жағдай енгізілуіне әкеп соқты. Маудуди генерал-лейтенант Азамат Хан басқарған әскери күштермен қамауға алынып, науқанға қатысқаны үшін өлім жазасына кесілді. Бірақ Ахмадияға қарсы науқан халықтың кең қолдауын алды, және күшті қоғамдық қысым үкіметті оны екі жылдық түрме жазасынан кейін босатуға мәжбүр етті. Академик Вали Насрдың сөзінше, Маудудидің өлім жазасын алғаннан кейін кешірім сұрау туралы кеңеске құлақ аспай, бейтараптығы мен қайраттылығы оның жақтастарына зор әсер етті. Бұл оқиға "Исламның Ислам емеске қарсы жеңісі" ретінде қарастырылып, оның лидерлігінің және мызғымас сенімінің дәлелі болды.