Кіріспе

Испан адмиралы Исидро де Атондо и Антильон (3 желтоқсан күні 1639 жылы крещениеден өтті) 1683–1685 жылдары Баха-Калифорния түбегінде отар құруға жасалған сәтсіз әрекеттерімен ең жақсы танымал. Атондо Испанияның Наварра аймағындағы Вальтьерра қаласында, ақсүйек отбасында дүниеге келді. 1639 жылы крещениеден өткен ол 1658 жылы әскери қызметке қадам басқалы, Еуропадағы бірнеше науқандарда, құрлықта да, теңізде де шайқасты. 1669 жылы Жаңа дүниеге келгеннен кейін Атондо 1676 жылы Жаңа Испанияның солтүстік-батысындағы Синалоаның губернаторы және генерал-капитаны болып тағайындалды. 1678 жылы оған 1530 жылдан бері үзіліссіз жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталған Баха-Калифорния түбегінде испандықтардың беделін орнату үшін қаржылық жағынан жақсы қолдау көрсетілген күш-жігерді басқару міндеті жүктелді. 1683 жылдың сәуір айында Атондо иезуит миссионерлері Еусебио Франсиско Кино және Матиас Гонимен бірге Ла-Пасқа кемемен сапарлады. Ла-Пас аймағындағы Перику және Гуаикура тайпаларының арасында елді мекен құруға жасалған әрекеттер испан сарбаздарының жергілікті тұрғындармен қақтығысқа түсуімен аяқталды. Ла-Пас тастап кетелінді, ал испандықтар солтүстікке қарай, 1683 жылдың желтоқсан айында Лоретоның солтүстігіндегі Кочими тайпаларының арасында Сан-Брунода қайтадан сынауға кірісті. Атондоның отарлауға жасаған екінші әрекеті біріншісіне қарағанда бейбіт, ұзаққа созылған және географиялық зерттеулерде нәтижелі болды. Алайда, ол да сәтсіз аяқталды, өйткені елді мекен өзін-өзі қамтамасыз ете алмай, 1685 жылдың мамырында тастап кетуге мәжбүр болды. Атондо экспедицияларының салдары испан үкіметінің Баха-Калифорнияны отарлаудың қымбат және нәтижесіз міндетіне қайтадан араласуға құлшынбауымен, сонымен қатар Кино және басқа иезуиттердің бұл миссионерлік аймақты дамытуға деген ынтасымен байланысты болды. Атондо кейіннен Нуэва-Визкая және Оахакада қызмет етті, ал 1689 жылы Сантьяго орденіне қабылданды.