Вильям Тернер Тиселтон Дайер: британ ботанының көрнекті өкілі

Кіріспе

Британдық ботаник (1843–1928)

Сэр Уильям Тернер Тисселтон Дайер (28 шілде 1843 – 23 желтоқсан 1928) – көрнекті британдық ботаник және Кью Корольдік ботаникалық бағының үшінші директоры.

Өмір және мансап

Тсилтон Дайер Лондонның Вестминстер қаласында дүниеге келген. Ол Уильям Джордж Тисселтон Дайердің (1812–1868) ұлы, дәрігер, және Кэтрин Джейн, тумасы Фирмингер (1815–1897), ботаник. Ол King's College мектебінде білім алған, онда алғашқы математикалық ғалым атанды, кейін Лондон Корольдік колледжінің медицина бөліміне түсті, ол 1863 жылға дейін оқыды, содан кейін Оксфордтың Крайст-Черч колледжіне оқуға барып, бастапқыда математиканы оқыды. 1867 жылы табиғат ғылымдары бойынша бітірді. Ол Сиренсестердегі Корольдік ауыл шаруашылығы колледжінде Табиғат тарихы профессоры, содан кейін Дублиндегі Ирландия Корольдік ғылым колледжінде Ботаника профессоры болды. 1872 жылы Лондондағы Корольдік бау-бақша қоғамының профессоры болып тағайындалды, оны Жозеф Далтон Хукер ұсынды. 1875 жылы Тислтон Дайер Хьюдегі Корольдік ботаникалық бақтың директордың көмекшісі болып тағайындалды, онда отыз жыл қызмет етті. Тсилтон Дайер британдық колониялардың игілігі үшін көп еңбек етті. Ол Шри-Ланка мен Малайяға каучук плантацияларын енгізіп, Тринидадтан Шри-Ланка плантацияларына какао әкелді. 1877 жылы ол жеке қаржымен Кьюде құрылған халықаралық зерттеу зертханасының басшысы болып тағайындалды, ол Еуропадағы ең жақсы зертханалардың бірі ретінде танылды. Тислтон Дайер 1881 жылы Кьюге Альпі өсімдіктерінің үлкен коллекциясын мұра еткеннен кейін жаңа тау бағын жобалады. Тсилтон Дайер 1880 жылы Корольдік қоғамның мүшесі (FRS) болып сайланды. Оның ұсынушылары Чарльз Дарвин мен Джордж Бентам болды, бірақ Джозеф Далтон Хукер емес, оның қызына Дайер үйленген еді. 1885 жылдан 1905 жылға дейін, Хукер зейнеткерлікке шыққаннан кейін, ол Корольдік ботаникалық бақтың директоры болды. Директор ретінде 1896 жылы Дайер Кьюдегі алғашқы әйел бағбандарды – Энни Гулвин мен Элис Хатчинсті тағайындады. Тизлтон Дайер 1887 жылдан 1890 жылға дейін Лондон университетінің мүшесі, Париж халықаралық көрмесінің (1900) және Сент-Луис көрмесінің (1904) корольдік комиссары, Колониялар жөніндегі мемлекеттік хатшының ботаникалық кеңесшісі (1902–1906) және 1909 жылы Бристоль университетінің кеңесінің мүшесі болды. Оның ең маңызды еңбектері – "Сакс ботаникасының оқулығының" (1875) ағылшын тіліндегі басылымы, "Флора Капенсис" және "Тропикалық Африка флорасы" басылымдары, "Индекс Кевенсис" (1905). Өзінің бұрынғы мектеп досы Генри Трименмен бірге "Миддлсекстің флорасын" (1869) жариялады. Ол 1877 жылы Джозеф Далтон Хукердің қызы, ботаникалық суретші Харриет Энн Хукерге үйленді; олардың бір ұлы мен бір қызы болды. Харриет Энн Дайер (туған есімі Хукер) туылғаннан бастап қартайғанға дейін Кьюде өмір сүрді, күйеуінен аман қалды және 1946 жылы 91 жасында Бере Алстон маңындағы үйінде қайтыс болды. Тислтон Дайер 1899 жылы тағайындалды және 1892 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс Корольдік қоғамының Кларк медалімен марапатталды. Ол 1905 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. Ол Глостердің маңындағы Виткомб ауылындағы Фернсте (қазіргі Крикли Корт) қайтыс болды және Бентамдағы Сент-Питер шіркеуінің бақшасына жерленді.

Thiselton Dyer was born in Westminster, London. He was a son of William George Thiselton Dyer (1812 1868), physician and Catherine Jane, née Firminger (1815 1897), botanist. He was educated at King's College School where he was first mathematical scholar, and later proceeded to the medical department of King's College London, where he remained until 1863 when he proceeded to Christ Church, Oxford. Initially studying mathematics at Christ Church, Oxford, he graduated in natural science in 1867. He became Professor of Natural History at the Royal Agricultural College in Cirencester and then Professor of Botany at the Royal College of Science for Ireland in Dublin. In 1872, he became professor at the Royal Horticultural Society in London, being recommended by Joseph Dalton Hooker. Then in 1875, Thiselton Dyer was appointed assistant director at the Royal Botanic Gardens, Kew, under Hooker, where he was to stay for thirty years. Thiselton Dyer spent considerable time working for the benefit of the British colonies. He introduced rubber plantations to Sri Lanka and Malaya, and introduced cacao from Trinidad to plantations in Sri Lanka. In 1877, he was given charge of an international research laboratory, established at Kew with private funding, which became known as one of the best laboratories in Europe. Thiselton Dyer also designed a new rock garden, after a bequest to Kew in 1881 of a large collection of Alpine plants. Thiselton Dyer was elected FRS in 1880. His proposers included Charles Darwin and George Bentham, but not Joseph Dalton Hooker, whose daughter Dyer had already married. From 1885 to 1905, after the retirement of Hooker, he was director of the Royal Botanic Gardens. As Director, in 1896 Dyer appointed the first women gardeners at Kew, Annie Gulvin and Alice Hutchins. Thiselton Dyer was a fellow of the University of London from 1887 to 1890, Royal Commissioner to the Paris International Exhibition (1900) and to the St. Louis Exposition (1904), botanical adviser to the Secretary of State for the Colonies (1902–1906), and became a member of the court of the University of Bristol in 1909. His principal works are an English edition of Sachs Text Book of Botany (1875), editions of the Flora Capensis and of the Flora of Tropical Africa, and Index Kewensis (1905). With his former school friend Henry Trimen he published The Flora of Middlesex (1869). He married the botanical illustrator Harriet Anne Hooker, daughter of Joseph Dalton Hooker, in 1877; they had one son and one daughter. Harriet Anne Dyer (née Hooker) lived at Kew from birth until old age, surviving her husband and dying in 1946 aged 91, in her house near Bere Alston. Thiselton Dyer was appointed in 1899, and awarded the Clarke Medal by the Royal Society of New South Wales in 1892. He was elected to the American Philosophical Society in 1905. He died at The Ferns (now Crickley Court), Witcombe, a village near Gloucester, and is buried in the churchyard of St Peter's, Bentham.