Fairey Spearfish: Ұлыбританияның II дүниежүзілік соғыстағы торпедалық-шабуылдық ұшағы. Прототипі 1945ж. ұшты, бірақ жобасы тоқтатылды. Эксперименттік жұмыстар үшін пайдаланылды.
Fairey Spearfish – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде британдық Әскери-теңіз күштері үшін Fairey Aviation компаниясынан тапсырыс алған, бір қозғалтқышты, торпедалық-күлігіш бомбалаушы. Соғыс жылдары жобаланған бұл ұшақтың прототипі 1945 жылдың шілдесіне дейін ұшпады. Бұрынғы теңіз бомбалаушыларынан әлдеқайда ірі, ол соғыстан кейін жойылған үлкен авиатасымалдағыштарда пайдалану үшін арналған және өзі де содан кейін жойылды. Жеті прототипке тапсырыс берілді, бірақ тек бесеуі ғана салынды, олардың төртеуі ұшты. Олар 1952 жылы соңғы ұшақ бөлшектелгенге дейін көбінесе тәжірибелік жұмыстар үшін қолданылды.
The Fairey Spearfish was a British carrier based, single engined, torpedo bomber/dive bomber that was ordered from Fairey Aviation for the Fleet Air Arm during World War II. Designed during the war, the prototype did not fly until July 1945. Much larger than earlier naval bombers, it was designed for use aboard the large s that were cancelled after the war and was itself cancelled thereafter. Seven prototypes were ordered, but only five were built, of which four actually flew. They were mostly used for experimental work until the last aircraft was scrapped in 1952.
Жобалау және әзірлеу
Spearfish компаниясы Fairey Aviation үшін жобаланған. Ол Admiralty Specification O.5/43 стандартына сәйкес, Fairey Barracuda-ның торпедалық-суға түсетін бомбалаушы ретінде орнын алмастыру үшін жасалған. Barracuda-мен салыстырғанда, Spearfish әлдеқайда қуатты қозғалтқышқа, ішкі қару-жарақтар бөліміне және бомба бөлімінің артында орналасқан, кері тартылатын ASV Mk. XV жер бетін іздеу радарын иеленді. 1943 жылдың тамызында компания O.5/43 ерекшелігіне сәйкес үш прототипке тапсырыс алды. Бірінші прототип, сериялық нөмірі RA356, Fairey-дің Hayes зауытында құрастырылып, алғаш рет 1945 жылдың 5 шілдесінде Heston әуежайынан ұшты; қалған екеуі 1947 жылға дейін ұшпады. 1943 жылдың қарашасында компанияға T.21/43 нұсқасына сәйкес, екі басқарулы, суға түсуді жаттығу үшін қолданылатын ұшақ жасауға тапсырыс берілді. Ол Heaton Chapel зауытында жасалып, 1946 жылдың 20 маусымында Ringway-де құрастырылып, ұшырылды. 1944 жылдың мамырында Heaton Chapel-де үш әзірлемелік ұшақ жасалуы керек болды, соңғы екеуі Rolls Royce Pennine қозғалтқышымен жабдықталмақ. Centaurus қозғалтқышы бар бірінші ұшақ ғана жасалды, бірақ ол ешқашан ұшпады. 150 ұшаққа тапсырыс берілді. Алғашқы он ұшақ Bristol Centaurus радиалды қозғалтқышын, келесі 22 ұшақ Centaurus 59 қозғалтқышын, ал қалғандары Centaurus 60 қозғалтқыштарын пайдалануға тиіс болды. Сонымен қатар, жапсырмалар кеңейтіліп, бүйірлік басқару шағын "сезімтал" айлеронды спойлерлермен қамтамасыз етілуі керек еді. Malta класындағы авианоскерлердің жойылғандығына байланысты, Әскери-теңіз күштерінің әуе күштеріне жаңа торпедалық бомбалаушылар қажет болмады және бағдарлама тоқтатылды. Жаман ауа райында, қонуды күтіп, авианоскердің айналасында айналып ұшатын ұшқыш, авианоскерді әрдайым көре алмайтындай кең шеңбермен ұшуға мәжбүр болар еді. Кейінгі прототиптерде гидравликалық күшпен күшейтілген айлерон және серіппеден таяқшаға жасанды сезім болды, бірақ Браун "екінші прототип ұшуға ыңғайлырақ емес екенін анықтады, өйткені таяқша нейтральдың екі жағынан да үнемі қозғалып тұрды және жылдамдық артқан сайын таяқша күшінің артуы болған жоқ" деді. Бірінші прототипті кейіннен Napier & Son компаниясы Luton қаласында компанияның ұшу кезінде мұзды алу жүйелерін сынау үшін пайдаланды. Содан кейін ол 1952 жылдың 30 сәуірінен бастап, ұшақтарды жаттықтыру мақсатында қысқа мерзімге қолданылды, одан кейін ол дереу жарамсыз деп танылды. Екінші прототипті 15 қыркүйекке дейін, металл сынықтарына сатуға дейін RNAS Ford, Sussex әскери-теңіз күштерінің авианоскер сынақ бөлімі қолданды. Үшінші прототип ASV Mk. XV радар сынақтарын жүргізді, бірақ 1949 жылдың 1 қыркүйегінде ауыр қону кезінде зақымданды және 1950 жылдың 22 тамызында жөндеуге тиімсіз деп танылды. Төртінші прототип ұшпады және ол қосалқы бөлшектер ретінде пайдаланылды. Heaton Chapel-де құрастырылған жалғыз ұшақ жоспарланған өндіріс конфигурациясына ең жақын болды және ол 1951 жылдың 24 шілдесінде пайдаланудан шығарылғанға дейін қозғалтқышты салқындату және қуатпен көмектесетін ұшуды басқару сынақтарында пайдаланылды. Екі орындық ұшақтарға арналған O.21/44 спецификациясын қанағаттандыру үшін Spearfish екі Rolls Royce Merlin қозғалтқышымен және қарама-қарсы айналатын винттермен қайта жобаланды. Басқа да түрлі қозғалтқыштар қарастырылды және 1944 жылы үш данаға тапсырыс берілсе де, бағдарлама ақырында тоқтатылды, орындалмаған қағаз жоба ретінде қалды.
The Spearfish was designed by Fairey Aviation to Admiralty Specification O.5/43 as a replacement for the Fairey Barracuda in the torpedo/dive bomber role. In comparison to the Barracuda, the Spearfish had a much more powerful engine, an internal weapons bay and a retractable ASV Mk. XV surface search radar mounted behind the bomb bay. In August 1943, the company received an order for three prototypes to be built against Specification O.5/43 and the first prototype, serial number RA356, was constructed at Fairey's Hayes factory and first flew on 5 July 1945 from Heston Aerodrome; the other two did not fly until 1947. In November 1943 the company was ordered to build a dual control dive bombing trainer variant against Specification T.21/43 and this was built at the Heaton Chapel factory and assembled and flown at Ringway on 20 June 1946. Three further development aircraft were ordered in May 1944 to be built at Heaton Chapel, with the last two to be fitted with a Rolls Royce Pennine engine; only the first Centarus engined aircraft was built but never flew. Production orders for 150 aircraft were placed to be built at Heaton Chapel; the first ten aircraft were intended to use Bristol Centaurus radial engine, Centaurus 59 engines on the next 22, and Centaurus 60s of the remainder. In addition, the flaps were to be enlarged and lateral control was to be provided by spoilers with small "feeler" ailerons. With the cancellation of the Malta class carriers, the Fleet Air Arm no longer had a requirement for new torpedo bombers and the programme was cancelled. In bad weather a pilot circling a carrier while waiting to land would have been forced to fly such a wide circuit that he could not always keep the carrier in sight. The later prototypes had ailerons boosted by hydraulic power and artificial feel to the stick from a spring, as an interim measure but Brown found "the second prototype was much less the pleasant aircraft to fly as the stick continually hunted either side of neutral and there was no build up of stick force with increase in speed." The first prototype was later used by Napier & Son at Luton for trials of the firm's inflight de icing systems. It was then briefly used for ground training purposes beginning on 30 April 1952, until it was scrapped shortly afterwards. The second prototype was used by the Royal Navy Carrier Trials Unit at RNAS Ford, Sussex, until it was sold for scrap on 15 September. The third prototype conducted ASV Mk. XV radar trials, but was damaged in a heavy landing on 1 September 1949 and sold for scrap on 22 August 1950 as uneconomical to repair. The fourth prototype never flew and was used as a source of spares. The sole Heaton Chapel built aircraft was the closest to the planned production configuration and it was used for engine cooling and power assisted flying control trials, until it was struck off charge on 24 July 1951. In a follow up, to meet Specification O.21/44 for a two seat strike fighter, the Spearfish was redesigned to accommodate a twin coupled Rolls Royce Merlin engine and contra rotating propellers. A variety of other engines were considered and although a production order was placed for three examples in 1944, the programme was eventually shelved, remaining as an unfulfilled paper project.
Сипаттама
Spearfish – металлдан жасалған монокок фюзеляжы бар, орта қанатты моноплан. Орталық қанат бөлігі фюзеляжбен біріктіріліп жасалған, ал сыртқы қанат панельдері авиатасымалдау операциялары үшін гидравликалық түрде бүктелуге арналған. Қанаттың ерекшелігі – қанаттың артқы жиегінің 73,5%-ын құрайтын үлкен Fairey Youngman қақпақтары. Spearfish ұшағында артқы дөңгелегі бар, сыртқа қарай жиырылатын дәстүрлі қону шассисі болған. Қанаттарда екі жанармай багі және оң қанаттың алдыңғы жиегіндегі қосымша жанармайға арналған бак орналасқан. Екі адамдық тікелей орналасқан кабинасы гидравликалық түрде ашылатын шатырмен жабдықталған. Үлкен ішкі қару-жарақ бөлімінде төрт бомба, төрт тереңдік заряды, торпеда немесе қосымша жанармай багі орналастырылуы мүмкін. Spearfish төрт 0,5 дюймдік (12,7 мм) M2 Browning пулеметін тасымалдауға арналған, олардың екеуі кабинаның артындағы алыстан басқарылатын Fraser Nash FN 95 барбеттесінде, ал екеуі қанаттарда орналасқан. Сыртқы шабуылдық қару ретінде 16 RP 3 ракетасы қолданылған, оларды сыртқы қанаттардың астына іліп алуға болады.
The Spearfish was a cantilever, mid wing monoplane, with an all metal, monocoque fuselage. The centre wing section was built integral with the fuselage and the outer wing panels could be hydraulically folded for carrier operations. A distinguishing feature of the wing was the large Fairey Youngman flaps that spanned 73.5% of the wing's trailing edge. The Spearfish had an outward retracting conventional landing gear with a tailwheel. The wings housed a pair of fuel tanks, plus a tank in the leading edge of the starboard wing for a total of of fuel. The two man tandem cockpit had a hydraulically operated canopy. The large internal weapons bay could alternatively carry up to four bombs, four depth charges, a torpedo, or a auxiliary fuel tank. The Spearfish was intended to carry four 0.5 inch (12.7 mm) M2 Browning machine guns, two in a remote controlled Fraser Nash FN 95 barbette behind the cockpit and two in the wings. The only external offensive armament was 16 RP 3 rockets that could be carried underneath the outer wing panels.