Кіріспе

Уорт төрт нөкерлік тесті, сондай-ақ Уорт төрт нүктелік тесті немесе W4LT деп аталады, – бұл клиникалық тест, негізінен пациенттің бинокулярлық көру дәрежесін және бинокулярлық бір көруді бағалау үшін қолданылады. Бинокулярлық көру – әр көздің бір уақытта кеңістіктегі бір аймаққа бейне проекциялауы және оларды бірыңғай бейнеге біріктіруі. Уорт төрт нөкерлік тесті оң немесе сол көздің басуын анықтау үшін де қолданылады. Басу бинокулярлық көру кезінде пайда болады, егер ми екі көзден түскен ақпаратты өңдемесе. Бұл көкіректің бұрыштығы, амблиопия және анизейконияға жиі кездесетін бейімделу. W4LT-ні емтиханашы екі қашықтықта – жақын (33 см қашықтықта) және алыс (6 м қашықтықта) жүргізе алады. Екі қашықтықтағы сынақ кезінде де пациенттен қызыл-жасыл көздік (бір көзіне, әдетте оңға, қызыл линза, екінші көзіне – жасыл линза) киюі талап етіледі. Сынақты алыстан (қашықтықтан) жүргізгенде W4LT құралы күміс қораптан тұрады (науқастың алдындағы қабырғаға бекітілген), оның ішінде төрт шам болады. Шамдар алмаз тәрізді орналасады: жоғарыда – қызыл шам, екі жағында – екі жасыл шам (сол және оң жақта), төменде – ақ шам. Жақыннан (33 см) сынақ жүргізгенде шамдар дәл сол ретпен орналасады (алмаз тәрізді), бірақ жақыннан шамдар шамшаға ұқсас қолға ұсталатын құралда орналасқан. Қызыл сүзгі жасыл шамды, ал жасыл сүзгі қызыл шамды тоқтатарлықтай болғандықтан, пациенттің екі көзін бір уақытта және үйлесімді пайдаланып жатқанын анықтауға болады. Екі көзі ашық, қалыпты бинокулярлық көруі бар пациент төрт шамды көреді. Егер пациент бір көзін жұмып немесе басып алса, онда екі немесе үш шам көрінеді. Егер пациент екі көздің бейнесін біріктіре алмаса, ол бес шамды (диплопия) көреді.

Пайдалану көрсеткіштері

Worth Four Light Test жеке адамның бинокулярлық функцияларын, көздердің үйлестірілген жұмыс істеу қабілетін бағалау үшін қолданылады. Ол диагноз қоюға немесе алдын ала қойылған диагнозды растауға көмектеседі. Бұл тест адамның бинокулярлық бір көру реакциясының (BSV) қалыпты немесе бұзылған екенін анықтауға пайдаланылуы мүмкін. Тест көзінің әр көзден түскен жарықты 4 жарыққа біріктіру қабілетін анықтауға да мүмкіндік береді. Призма қолданылған кезде, егер 4 жарық призмасыз немесе онымен сақталса, фузия бар деп есептеледі. W4LT сондай-ақ адамның фузиялық қабілеттерін дамытуға және күшейтуге көмектесу үшін де қолданылуы мүмкін. Егер суреттерді біріктіру мүмкін болмаса, W4LT диплопияны (екі көруді) бағалауға немесе бір көзден келетін суреттің басылуын анықтауға көмектеседі. Ашық көз жағдайында тест диплопияның сипаты мен түрін немесе қай көздің басып тастайтынын анықтауға көмектеседі. Сондықтан, орталық басу скотомасы күдікті болған жағдайда қолданылады, өйткені ол скотомасы бар көзден жарықты қабылдамау жағдайларын анықтауға көмектеседі. Бірақ, кейбір жағдайларда, микротропиялық ауытқу сияқты көздегі минималды бұрылыстарда, 4 жарықтың қалыпты жауабы байқалуы мүмкін. Бұл тест перифериялық фузияның бар екенін және екі фовеальды бекітудің болуын дәлелдеу үшін де қолданылуы мүмкін. Тесттің басқа да қолданылуларына адамның басым көзін анықтау және тесік арқылы тексеруде жақсармайтын төмендетілген монокулярлық көру қабілетін бағалау жатады. W4LT-ге қарсы көрсетімдері жоқ, бірақ табиғи жағдайда BSV-сы бар адамдардың нәтижелерін түсіндіруде сақтық таныту керек, себебі олар тесттің диссоциациясы кезінде диплопиялық жауап бере алады. Сонымен қатар, ретинаның бұрыс сәйкестігі (ARC) бар адамдар күтпеген жауап бере алады, ал табиғи жағдайда басып тастайтын көру осі бұрыс орналасқан адамдар тест кезінде диплопиялық жауап беруі мүмкін.

Бағалау әдісі

Worth Four Light сынағын жүргізу салыстырмалы түрде оңай. Біріншіден, қызыл/жасыл көздіктерді пациенттің көзіне қойыңыз, дәстүрлі түрде қызыл көздік оң көзге қойылады. Келесісі, бөлмедегі жарықты азайтыңыз. Бұл пациентке жарықты жақсырақ көруге көмектеседі. Егер қашықтықты өлшеу керек болса, пациентті жарық көзінен алты метр қашықтыққа орналастырыңыз. Жақын қашықтықты өлшеу үшін сынақ шамамен бір метрдің үштен бірін, яғни отыз үш сантиметрге, қолда ұсталатын Worth's Four Lights фонары арқылы жүргізілуі керек. Содан кейін пациенттен не көретінін сұраңыз. Егер сұрағанды түсінген болса, олар "Мен ... шам көремін" деп жауап беруі керек. Олардан шамдарды сипаттауларын сұраңыз. Міндетті түрде шамдардың түсі туралы сұраңыз. Егер олар бес шам көрсе, жасыл нүктелер қызыл нүктелерден жоғары ма, төмен бе деп сұраңыз. Нүктелердің орналасуы туралы сұраңыз, мысалы, қызыл нүктелер жасыл нүктелердің сол жағында ма, оң жағында ма. Сондай-ақ, нүктелер жыпылықтап тұр ма, әлде қызыл мен жасыл түстерге ауысып тұр ма деп сұраңыз. Бұл сұрақтардың барлығы пациенттің көргенін дұрыс тіркеу үшін маңызды, соның арқасында дәрігер пациенттің нәтижелерін дұрыс түсіндіріп, нақты диагноз қоя алады.