Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Зимбабвелік саясаткер, заңгер және кәсіпкер (1961 жылы туған)
Zimbabwean politician, lawyer and businessman (born 1961)
Уэльсман Нкуб (1961 жылдың 7 шілдесінде туған) – зимбабвелік заңгер, бизнесмен және саясаткер. Ол Демократиялық өзгеріс қозғалысының (MDC) негізін қалаушы және Зимбабведегі Демократиялық өзгеріс қозғалысы – Нкубе партиясының бұрынғы президенті. Қазіргі уақытта ол "Азаматтардың Ұйымдасқан Коалициясы" (CCC) құрамында қызмет етеді. Ол "Mathonsi Ncube Law Chambers" фирмасында заңгер, және Булавайодағы кеңсесінде аға серіктес болып табылады. Ол сонымен қатар бірнеше бизнес жобаларын, оның ішінде Мидлендс провинциясындағы ферманы басқарады.
Welshman Ncube (born 7 July 1961) is a Zimbabwean lawyer, businessman and politician. He is the founding MDC leader and former President of Zimbabwean political party Movement for Democratic Change – Ncube. He currently serves within the Citizen Coalition for Change (CCC). He is a practicing lawyer in the firm Mathonsi Ncube Law Chambers, where he is the senior partner at their Bulawayo offices. He also runs a number of business ventures, including a farm in the Midlands Province.
Өмірбаян
Нкубе 2000 жылдан 2013 жылға дейін 13 жыл бойы Зимбабве Парламентінің мүшесі, ал 2009 жылдан 2013 жылға дейін сауда және өнеркәсіп министрі қызметін атқарды. Зимбабве университетінің құқық факультетінде азаматтық құқықтар бойынша лекторы, сондай-ақ түлегі Нкубе 31 жасында профессорлық қызметке тағайындалғанда көзге түсті. Ол MDC партиясының негіс қалаушыларының бірі болды. Нкубе 2009 жылы Зимбабве Ұлттық Бірлік Үкіметі (GNU) деп белгілі болған үкіметтің құрылуына әкелген жаһандық саяси келісім бойынша келіссөздерде маңызды рөл атқарды. Ол осы үкіметте өнеркәсіп және сауда министрі болып тағайындалды және COMESA Министрлер Кеңесінің төрағасы болды.
Ncube served as a member of the House of Assembly of Zimbabwe for 13 years, from 2000 2013 and as Minister for Commerce and Industry from 2009 to 2013. A lecturer in civil rights at the University of Zimbabwe Faculty of Law, his alma mater, Ncube gained prominence in 1992 when appointed as a professor at the young age of 31. He became one of the founding members of the MDC. Ncube was instrumental, in the Global Political Agreement negotiations that led to the formation of what was known as the Zimbabwean Government of National Unity (GNU) in 2009. He was appointed as the Minister of Industry and Commerce in this administration, and he chaired the COMESA Council of Ministers.
Ерте өмір
Нкуб 1961 жылдың 7 шілдесінде Родезияның Гвело қаласында дүниеге келді. Сегіз баланың төртіншісі болған ол шаруа ата-анасымен ауылдық Маболени ауданында өсті. Мектепте оқуда және жеңіл атлетика мен футбол сияқты спорт түрлерінде жақсы нәтижелер көрсетті.
Ncube was born on 7 July 1961 in Gwelo, Rhodesia. The fourth of eight children, he was raised in the rural Maboleni district by his peasant parents. At school, he did well academically and in sporting pursuits such as athletics and football.
Дін
Нкубе жергілікті жетінші күндік адвентист пасторы Лоисо Ндловудың жетекшілігінде өсті және "Пайғамбар" Эллен Г. Уайттың үйретулерін ұстанды. 2012 жылы Жетінші күндік адвентистердің президенті Тед Уилсон Зимбабвеге келгенде, оны Булавайодағы Бурбафилдс стадионында Нкубе күтіп алды.
Ncube grew up under the mentorship of local Seventh day Adventist Pastor Loyiso Ndlovu, and he followed the teachings of "Prophetess" Ellen G White. In 2012 when Ted Wilson, the president of the Seventh Day Adventists, came to Zimbabwe, he was welcomed by Ncube at Bourbafields stadium in Bulawayo.
Білім
Нкубе Булавайодағы Мзиликази орта мектебінде оқыды, барлық пәндерден "А" бағасымен бітірді. Ол Зимбабве университетінен заң бакалавры (LLB) және заң магистрі (MPhil) дәрежелерін алды. Оның магистрлік диссертациясы Зимбабве дәстүрлі құқығы, оның ішінде отбасылық құқыққа арналған еді.
Ncube attended Mzilikazi High School in Bulawayo, where he graduated with straight 'A's. He gained LLB and MPhil Law degrees from the University of Zimbabwe. His MPhil thesis was on Zimbabwean Customary Law, focusing on Family Law.
Ерте саяси қызметі
Нкубе университетте оқып жүрген кезінде Зимбабве Африкалық халықтар одағының (ZAPU) жастар төрағасы қызметін атқарды. Осы кезеңде ол коммунизммен танысып, марксизм-ленинизм идеологиясын қабылдады. Оның солшыл көзқарастары уақыт өте келе жеңілдеп, қазір орталықтандырылған марксистік экономикадан гөрі социалистік экономиканы ұнатады.
Ncube served as the Youth Chairman of Zimbabwe African People's Union (ZAPU), while still a university student. During this period, he became acquainted with Communism and he adopted the precepts of Marxism Leninism. His leftward leanings morphed into more moderate beliefs over time, and he now prefers a socialist economy to a centralised Marxist economy.
Заң мансабы
Нкубе 1985 жылдан 2000 жылға дейін Зимбабве университетінде, елдің ең ірі университетінде заң пәнінен сабақ берді. 31 жасында профессор атағын алды, бұл оны университеттегі ең жас профессорлардың біріне айналдырды. UZ-де ол әртүрлі маңызды лауазымдарда қызмет етті, оның ішінде Проктор (1986–1995); Аға Проктор (1996–2000); Ғылыми кеңес төрағасы, Жеке құқық кафедрасының меңгерушісі (1988–1996); Қызметкерлерді дамыту комитетінің мүшесі (1989–1994) және UZ Сенатының мүшесі (1988–2000). Академиялық жылдары Нкубе әртүрлі университеттерде қонақ профессор және ғалым болды, соның ішінде Солтүстік-Батыс университеті (Оңтүстік Африка); Осло университеті (Норвегия) және Стэнфорд университеті (АҚШ). Ол сондай-ақ бірнеше университеттерде сыртқы сарапшы ретінде жұмыс істеді, оның ішінде Ботсвана университеті (1997–1999); Свазиленд университеті (1998–1999) және Намибия университеті (1995–2000). Нкубе көптеген ғылыми мақалалар мен кітаптардың авторы, сондай-ақ түрлі кітаптар мен журналдарды редакциялады. Ол Зимбабве заңды дамыту комиссиясының (1988–1996) және Заң білімін беру жөніндегі уақытша кеңестің (2003–2008) мүшесі болды. Нкубе кең ауқымды тақырыптар бойынша (жер құқығы, балалардың құқықтары, конституциялық құқық, табиғи ресурстар және қоршаған орта құқығы, әйелдер құқығы, адам құқықтары, салық құқығы және қауіпсіздік заңнамасы) кеңесшілік қызметтер көрсетті, сондай-ақ түрлі үкіметтік министрліктер, Red Barna, USAID және NORAD сияқты бірқатар ұйымдармен жұмыс істеді. UZ-дегі және одан кейінгі жылдары ол 2009 жылғы ақпан айында Үкімет министрі болғанға дейін Хараредегі Адвокаттар палатасында адвокат ретінде практика жүргізді. Инклюзивті үкімет таратылғаннан кейін Нкубе заңгерлік практикаға қайта оралды. Ол Mathonsi Ncube Law Chambers фирмасының аға серіктесі, фирманың Булавайодағы кеңсесін басқарады.
Ncube taught laws at the University of Zimbabwe, the nation's largest university, from 1985 until 2000. At age 31, he was promoted to the position of professor. This led to him becoming one of the youngest at the university. At UZ he also served in various key positions which included Proctor (1986 1995); Senior Proctor (1996 2000); Chairman Research Board, Chairman of the Department of Private Law (1988–1996); member of the Staff Development Committee (1989–1994), and Member of the UZ Senate (1988–2000). During his academic years, Ncube was a visiting professor and scholar to various universities, which included the University of The North West (SA); University of Oslo (Norway), and Stanford University (USA). He was also an external examiner at several universities, including University of Botswana (1997 1999); University of Swaziland (1998–1999), and University of Namibia (1995 2000). Ncube is the author of numerous scholarly articles and books, and he has also edited various books and journals. He was a member of the Law Development Commission of Zimbabwe (1988–1996) and the Provisional Council of Legal Education (2003 2008). Ncube did various consultant work in a wide range of subject areas (Land law, children's rights, constitutional law, natural resources and environmental law, Women's law, Human rights law, Tax law and security legislation) and for a number of organizations, which included various government ministries, Red Barna, USAID, and NORAD. During his years at UZ and afterward, he also practiced as an advocate at the Advocates Chambers in Harare until he became a Minister of Government in February 2009. After the dissolution of the Inclusive Government, Ncube went back into legal practice. He is part of the Mathonsi Ncube Law Chambers firm, where he is the senior partner at the firm's Bulawayo offices.
19-шы түзету
2008 жылғы № 19 түзету билікті бөлісу келісімін іске асыруға жол ашты, осы арқылы ZANU PF, MDC T және MDC құрамында Ұлттық бірлік үкіметі құрылды. Нкубе бұрынғы Зимбабве Конституциясының № 19 түзетуінің орталық тұлғасы болды. Бұл заң жобасы Конституцияға келесі негізгі өзгерістерді енгізеді: біріншіден, азаматтық туралы тарауды осы тақырып бойынша толыққанды көлемде ережелерді қамтитын жаңа тараумен алмастыру; екіншіден, Парламенттің Тұрақты ережелер және тәртіп жөніндегі комитеті деп аталатын комитетінің тағайындалуы мен функцияларын нақты анықтау; үшіншіден, Зимбабве сайлау комиссиясының төрағасын және Сыбайлас жемқорлыққа қарсы комиссия мүшелерін Президенттің Тұрақты ережелер және тәртіп жөніндегі комитетпен кеңесе отырып тағайындауын қамтамасыз ету; төртіншіден, Зимбабве Медиа комиссиясының тағайындалуы мен функцияларын белгілеу; және соңында, Зимбабве Африка Ұлттық Одағының Патриоттық майданы (ZANU PF) мен Демократиялық өзгерістер қозғалысының (MDC) екі ағынының президенттері арасындағы 2008 жылғы 15 қыркүйекте Харареде қол қойылған Зимбабведегі мәселелерді шешу жөніндегі келісімге сәйкес, бірқатар көшулік түзетулер енгізу.
Amendment No 19 in 2008 paved the way for the implementation of the power sharing agreement which formed the Government of National Unity, made of ZANU PF, MDC T and the MDC. Ncube became the center of Amendment No 19 of the Previous Zimbabwean constitution. This Bill would amend the Constitution in the following principal respects: firstly, to substitute the Chapter on Citizenship by another Chapter making more comprehensive provision on the same topic; secondly, to make specific provision for the appointment and functions of the committee of Parliament known as the Committee on Standing Rules and Orders; thirdly, to provide that the appointment by the President of the chairperson of Zimbabwe Electoral Commission, and of the members of the Anti Corruption Commission, must be done in consultation with the Committee on Standing Rules and Orders; fourthly to provide for the appointment and functions of a Zimbabwe Media Commission; and finally to make certain transitional amendments pursuant to the agreement between the Presidents of the Zimbabwe African National Union Patriotic Front (ZANU PF) and the two formations of the Movement for Democratic Change (MDC), on resolving the challenges facing Zimbabwe, which was signed in Harare on 15 September 2008.
Өмірбаян
2002 жылғы даулы президенттік сайлаудан кейін Оңтүстік Африкалық Даму қауымдастығы (SADC) және Ұлттар Достастығы Зимбабвеге МДҚ көтерген мәселелерді шешу үшін диалог бастауға кеңес берді. Нкубе келіссөздерде МДҚ-ны, ал Патрик Чинамаса ZANU PF-ті өкілдік етті. Келіссөздерді Оңтүстік Африка Республикасының бұрынғы президенті Кгалема Монтланте және Нигерия профессоры Адебайо Адедежи жетекшілік етті. Бұл ақылға сыймаса да, Нкубе Ынтымақтастық үкіметтен басқа кез келген келісімге келіспеді. Келіссөздер жылдар бойы созылды. МДҚ бөлінген кезде Тендай Бити МДҚ-Т-ның бас хатшысы ретінде келіссөздерге қосылды. 2008 жылғы сайлау дағдарысынан кейін Уэлсман Нкубе, Патрик Чинамаса және Тендай Бити арасындағы келіссөздер Ынтымақтастық үкіметін құрған жаңа келіссөздерге негіз салды. Нкубе, Присцила Мисихайрабви-Мушонга (МДҚ өкілі), Николас Гоче және Патрик Чинамаса (ZANU PF), Тендай Бити және Элтон Мангома (МДҚ-Т) 2008 жылы Зимбабведегі саяси диалогқа SADC тағайындаған жетекшісі болған Оңтүстік Африка Республикасының президенті Табо Мбекидің басшылығымен Жалпы саяси келісімді (ЖСК) келіссөз жүргізген келіссөзшілер тобын құрады. ЖСК Ынтымақтастық үкіметінің құрылуына әкелді. Ынтымақтастық үкіметі Зимбабведегі саяси және экономикалық құлдырауды тоқтатуға жауапты болды.
After the 2002 disputed presidential election the SADC and the Commonwealth advised Zimbabwe to start a dialog to resolve the issues raised by the MDC. Ncube represented the MDC in the talks and Patrick Chinamasa represented ZANU PF. The talks were facilitated by former South African President Kgalema Montlanthe and Professor Adebayo Adedeji of Nigeria. Unreasonable as it seemed, Ncube refused any settlement beyond that of an Inclusive Government. The talks went on for years. When the MDC split, Tendai Biti joined the negotiations as the secretary general of the MDC T. After the 2008 electoral crisis, the negotiations between Welshman Ncube, Patrick Chinamasa and Tendai Biti laid ground for new negotiations that formed the Inclusive Government. Ncube, together with Priscila Misihairabwi –Mushonga (representing MDC) Nicholas Goche and Patrick Chinamasa (ZANU PF), and Tendai Biti and Elton Mangoma (MDC T) constituted the team of negotiators which negotiated the Global Political Agreement (GPA) under the auspices of the then South African President Thabo Mbeki who was the SADC appointed facilitator to the Zimbabwe political dialogue during 2008. The GPA gave birth to the Inclusive Government. The Inclusive Government became responsible for arresting what was then an unprecedented decline of both politics and economics in Zimbabwe.
Сауда және өнеркәсіп министрі
Нкубе 2009 жылдың ақпанынан 2013 жылдың шілдесіне дейін Ынтымақтастық үкіметінде өнеркәсіп және сауда министрі болды және осы қызметінде 2010 және 2011 жылдары COMESA Министрлер кеңесіне төрағалық етті. Ол сондай-ақ үкіметте қызмет еткен кезінде Еуроодақ – Африка, Кариб бассейні және Тынық мұхиты мемлекеттері (АӨК) Министрлер кеңесінде елдің өкілі болды. Бұған қоса, ол SADC Министрлер кеңесінде және SADC, COMESA және EAC үш тарапты Министрлер кеңесінде де қызмет атқарды.
Ncube became the Minister of Industry and Commerce in the Inclusive Government from February 2009 to July 2013 and in that capacity chaired the COMESA Council of Ministers during 2010 and 2011. He was also the country's representative at the EU ACP Council of Ministers during his stint in government. He also served in the SADC Council of Ministers and the SADC, COMESA and EAC Tripartite Council of Ministers.
Қиын жағдайдағы және шеттетілген аймақтар қоры (Dimaf)
Сауда және өнеркәсіп министрі ретінде Нкуб шетте қалған аймақтардағы қиын жағдайдағы компанияларды қайта жандандыру үшін халықаралық қауымдастықтан 40 миллион АҚШ доллары көлемінде қаржыландыру тартты. CABS банкі – үкіметтің қаржыны бөлу бойынша серіктесі болды. Қорға 60 компания өтініш бергенімен, қатаң ережелер мен талаптарға байланысты тек 3-і ғана қаржыландырылды. Нкуб CABS банкіне ережелерді жеңілдетуді тапсырған болатын, осылайша көбірек компаниялар қордан үлес ала алады, бірақ CABS оның тапсырмасын орындамады. Нәтижесінде, қайтадан өтініш берген компаниялар дағы ең төменгі талаптарға сай келмеді. Қор туралы пікірталас CABS банкі ақшаны үкіметтің банк шотына қайтарғанға дейін жалғасты.
In his capacity as the Minister of Commerce and Industry, Ncube sourced funds amounting to US$40 million from the international community to revitalize distressed companies in marginalized areas. CABS Bank was the government's disbursing partner, out of 60 companies that applied for the fund only 3 received the funding due to tight regulations and rules. Despite Ncube's directive to CABS bank to relax the rules and regulations so that more companies could benefit from the fund, CABS defied his directive and as a result the companies that re applied still did not meet the minimum requirements. The debate about the fund continued until CABS deposited the money back into government's bank account.
Эссар келісім-шарты
Нкубе Essar Steel компаниясымен келісімге қол қойды, бұл келісім Үндістанның болат өндірісіндегі алып компанияға Zisco Steel компаниясының тозуға жарамсыз жабдықтарын жаңартуға мүмкіндік беретін еді. Егер бұл келісім сәтті аяқталғанда, 500-ден астам адам жұмыспен қамтылар еді. Бірақ, келісімді бекіту үшін басқа министрліктердің келісімі мен рұқсаты қажет болды, бірақ ол алынбады. Зимбабведегі жоғары жұмыссыздық деңгейін шешу үшін Нкубеден шешімдер іздеуіне қаулы болғандықтан, ZANU PF министрлері қажетті рұқсаттарды беруден бас тартты. 2015 жылы жаңа үкімет Essar компаниясымен келіссөздерді қайта бастады. Үкімет пен Essar Africa Holdings Зимбабве темір және болат компаниясы (Ziscosteel) бойынша жақсартылған келісімге келді, бұл компанияның жылдар бойы пайдаланылмаған жабдықтарын толыққанды жаңартуды көздейді.
Ncube signed a deal with Essar Steel that would allow the Indian steel giant to rehabilitate the existing obsolete equipment of Zisco Steel. The success of this deal would provide for over 500 people to be employed. However, the deal failed due to a lack of clearance and consent from other ministries was required. In fear that Ncube would be looked to provide solutions to solve Zimbabwe's high unemployment rate, ZANU PF ministers refused to grant the need clearance. In 2015 the new government reopened negotiations with Essar. The government and Essar Africa Holdings agreed on an improved Zimbabwe Iron and Steel Company (Ziscosteel) deal, providing for a complete overhaul of the company's equipment that has been lying idle for years.
Саяси мансап
2011 жылы МДК президенті болып сайланғанға дейін Нкубе 2000 жылдан 2011 жылға дейін оның бас хатшысы болды. 2000 жылдың маусымынан 2008 жылдың наурызына дейін Зимбабве Парламентінің депутаты болды. Парламентте жұмыс істеген кезінде ол Парламенттік тәртіп және қағидалар комитеті мен Парламенттік құқықтық комитеті сияқты түрлі комитеттерде қызмет етті, соның ішінде 2004-2008 жылдар аралығында Парламенттік құқықтық комитетіне төрағалық етті. Нкубе азаматтық қоғамда өте белсенді болды, ол Зимбабве Адам Құқықтары Қауымдастығының (ZimRights) негіздеуші мүшесі, Зимбабведегі Адам Құқықтары үшін Заңгерлер, Ұлттық Конституциялық Ассамблея (NCA) – ол 1998 және 2000 жылдар аралығында Ассамблеяның өкілі, Оңтүстік Африкадағы Әйелдер және Заң, сондай-ақ Амани Траст ұйымдарын құруға қатысты. Нкубе 2011 жылдың ақпан айында МДК-нің жетекшілігін қабылдағанда, оның партиясы оны профессор Артур Мутамбараның орнына Ынтымақты Үкіметтегі вице-премьер ретінде тағайындады. Роберт Мугабе оны вице-премьер ретінде ант беруге рұқсат бермеді. Нкубе 2013 жылдың шілдесінде өткен, қырсықты даулы сайлауда партиясынан президенттікке үміткер ретінде қатысып, Роберт Мугабе мен Морган Цвангирайдан кейін үшінші орын алды. Нкубе Зимбабведе және әріптестері арасында зор беделге ие. Ол тікелейлігімен, келіссөздер жүргізу шеберлігімен және тапқырлығымен құрметке ие. Оның Ынтымақты Үкіметтегі кабинеті Дэвид Колтарт сияқты адамдарға ұнады, ол Спорт және Білім министрлігіне қажетті жаңашылдықтарды әкелді. Бейбіт, зорлықсыз тәсілдерді қолдана отырып, көптеген адамдар Нкубені ұзақ мерзімді өзгерістерге жете алатын және кәсіби, ашық басшылық ете алатын көшбасшы ретінде құрметтейді. The Independent басылымының хабарлауынша, Зимбабве ақпарат құралдары Нкубені Мугабеге жақын деп санайды.
Before he was elected President of the MDC in 2011, Ncube had been its Secretary General from 2000 to 2011. He served as a Member of Parliament of Zimbabwe from June 2000 until March 2008. During his time in Parliament he served in various committees including the Standing Orders and Rules Committee and the Parliamentary Legal Committee which he chaired between 2004 and 2008. Ncube was very active in civic society where he was founder member of the Zimbabwe Human Rights Association (Zim Rights); Zimbabwe Lawyers for Human Rights; the National Constitutional Assembly (NCA) where he was the Spokesperson between 1998 and 2000; Women and Law in Southern Africa and Amani Trust. When Ncube took over the leadership of the MDC in February 2011, his party nominated him to replace Professor Arthur Mutambara as the Deputy Minister in the Inclusive Government. Robert Mugabe refused to swear him in as Deputy Prime Minister. Ncube ran as his party's presidential candidate in the highly disputed July 2013 harmonized elections and came third after Robert Mugabe and Morgan Tsvangirai. Ncube has considerable influence in Zimbabwe and among fellow politicians. He is revered for his upfront attitude, negotiation skills, and resourcefulness. His cabinet in the GNU proved popular with the likes of individuals such as David Coltart, who brought much needed innovation to the Sports and Education Ministry. Using a peaceful non violent approach to issues, many respect Ncube as a leader with great potential to effect lasting change and lead in a professional, open manner. According to The Independent, Ncube is perceived by Zimbabwean media to be pro Mugabe.
Құрметтер
Ол Норвегияның Осло университетінің Заң факультетінен құрметті доктор дәрежесін алды.
He has been awarded honorary doctorates from the Faculty of Law, University of Oslo, Norway.