Орналасуы және басқаруы

"Конак" атауы бұрын Измирдің тарихи орталық ауданы, сондай-ақ оның негізгі орталық алаңы (Конак алаңы – Konak Meydanı) үшін қолданылған. Мысалы, Karşıyaka қарама-қарсы солтүстік жағалауда әрдайым өзін Измирдің ажырамас бөлігі деп санамаған, немесе кемінде, өзгешеліктері мен бәсекелестікке түсу нүктелері болған. Конак ауданының әкімшілік тарихы 1983–1984 жылдары басталды, осы кезде аудандарға бөлінген Измир қалалық муниципалитетін құруға қадамдар жасалды. 1987 жылы бұрынғы Измирдің орталық ауданы Конак ауданы деп қайта аталды (бұрынғы Бука тәуелділігі жеке ауданға айналды), содан бері "Измир" атауы бүкіл қалалық аймақты білдіреді. Конак муниципалитеті 1988 жылдың шілдесінде толыққанды жұмыс істеуге кірісті. Қарабағлар ауданы 2008 жылы Конак ауданының бір бөлігінен құрылды. Конак ауданының жер көлемі Измир шығанағының төменгі жағында басталып, оңтүстік жағалау бойымен созылады. Оған Измирдің маңызды аудандары кіреді: шығыстан батысқа қарай – халықаралық жүк және жолаушылар порты бар Алсанчак, Конак алаңының өзі, Кемералты және Чанкая базарлары, сондай-ақ Измир халықаралық жәрмеңкесі өткізілетін Культурпарк, одан кейін Асансор ғимаратымен белгіленген бұрынғы еврей ауданы Караташ, және футбол командасымен танымал Гёзтепе, жағалау бойымен батысқа қарай және олардың артындағы төбелік аймақ, атап айтқанда, Eşrefpaşa және Hatay шағын аудандары. Қалалық аймақ және жалпы Измир провинциясы үшін Конак әлі де әкімшілік орталық болып табылады. Губернаторлық, Измир қалалық муниципалитетінің кеңселері, сауда орталықтары және басқа да маңызды мемлекеттік және жеке кеңселер Конак шегінде орналасқан. "Конак" атауының өзі түрік тілінде "үкімет үйі" немесе "ресми резиденция" деген мағынаны білдіреді. Конак, Измир жағдайында, 1869–1972 жылдар аралығында губернатор үшін салынған резиденцияны білдіреді. Бұл, 1750–1820 жылдар аралығында қала мен аймақты басқарған Катипзаде әулетінің сарайының орнына салынған еді. Жаңа ғимараттың мақсаты – халықаралық сауда орталығы ретінде өсіп келе жатқан Измирдің беделін арттыру болды, сондықтан оның дизайны мен жиһазы да сәнді болды. Бұл ғимарат 1865 жылы басталған Айдын вилаятінің орталығын Измирге көшіруді белгіледі. Соңғы жылдары орталықтандыру саясатынан бас тартылып, мемлекеттік және жеке кеңселер Измирдің басқа аудандарына көшуде, әсіресе Борновада жаңа, ірі сот ғимараты салынуда.

Тарих

Конак алаңы мен Кемералтының негізгі аумақтары 17 ғасырда Измирдің шалқақ ішкі шығанағының және жақын жағалаудың уақыт өте келе толтырылуы арқылы қалыптасты. Кемералты базары 1650–1670 жылдар аралығында шығанақтың ең сайлау жерлерін толтыру нәтижесінде пайда болды, ал теңізден жерді қайтарып алу процесі үздіксіз жалғасты. Жағалау сызығы шамамен 18 ғасырдың соңында қазіргі түрін алды, бірақ кейбір жағалау участалары 19 ғасырдың ортасына дейін пайдаланбалды. 1829 жылы Сары Күшле, яғни Сары казарма – қаланың маңызды Осман казармасы, сол заманға сай алып көлемде теңіз жағасында салынды. Ал казарманың шамалы қисық орналасқан жеке үйі (конак) кеңейтіліп, губернатор резиденциясына айналдырылды. Осы резиденция атынан Конак алаңы өз атауын алды, содан кейін ол Измирдің орталық қалалық ауданына (Конак) есім берді. Кемералты осы ауданнан басталады деп есептеледі. Сары казарма 1955 жылы сол кездегі премьер-министр Аднан Мендерестің тікелей тапсырмасымен бұзды, ол Конак алаңын жаңаша құруды қалады. Бұл көптеген Смирналиқтардың өкінішіне орай, олар осы алып құрылысты қалаларының маңызды символының бірі деп санаған еді. Конак алаңы бүгінгі күнге дейін Измирдің ең танымал нышандарының орналасқан жері болып табылады.

Экономика және білім беру

2006 жылы Қонақ ауданында тіркелген компаниялардың саны 58 199-ды құрады. Аудандық компаниялардың экспорт көлемі сол жылы 1 824 101 418-ге жетті. Қонақ ауданының аумағында 26 банк жұмыс істейді және олар 209 филиал арқылы қызмет көрсетеді. Қонақтың тұрғын үй қоры шамамен 304 000 үйден тұрады. Префектура ұсынған мәліметтерге сәйкес, Қонақтың қалалық аймағының шамамен 10–15 пайызын тұрғын үйлер құрайды, ал қалған 75–80 пайызы коммерциялық және/немесе өнеркәсіптік мақсатта пайдаланылатын жерлерді құрайды. Сауаттылық деңгейі жүз пайызға жуық, сауатсыздық деңгейі минималды – екі пайызды құрайды, бұл көрсеткіш негізінен ауданға жаңадан көшіп келгендердің есебінен. Конақта әр мұғалімге 23 оқушы, ал әр дәрігерге 2085 науқас шалысады. Измир университеттерінің көпшілігінің кампустары қаланың басқа аудандарында орналасқан болса да, олар әкімшілік ғимараттары мен білім беру мекемелері арқылы Қонақта маңызды өкілдікке ие. Жақында құрылған жоғары оқу орындарының кейбіреуі Қонақты бастапқы база ретінде таңдады. Сондай-ақ, Қонақ Түркия бойынша танымал бірнеше тамырлы білім беру мектептеріне үй иесі.

Бизнес орталықтары

Ауданның аумағында Херис мұнарасы, Бирсел Плаза, Кавала Плаза және Аркас ғимараты сияқты бірнеше ірі бизнес орталықтары орналасқан. 2004 жылы 600 адам жұмыс істейтін Херис мұнарасы Измирдегі ең ірі бизнес орталықтарының бірі болды. Херис мұнарасы Измирдегі ең биік ғимараттардың бірі болды және 2014 жылы қаладағы 9 биік ғимараттың бірі саналды. 2021 жылдың ортасына қарай, ол әлі де Измирдегі 15-ші биік ғимарат болатын. Херис мұнарасы (Heris Kulesi) – Түркияның Измир қаласындағы биік кеңселік мұнара. Шаһит Фетхи Бей даңғылындағы Ақдениз сауда ауданында орналасқан бұл ғимарат Измирдегі жетінші биік ғимарат және Түркиядағы 99-шы биік ғимарат. Херис мұнарасы 2001 жылы салынып аяқталды және сол кезде қаладағы екінші биік ғимарат еді. Ұшында көк пирамидасы бар Херис мұнарасы Пенсильвания штатының Филадельфия қаласындағы Меллон Банкі ғимаратына ұқсас.

Қадифекале

Б.з.д. 4 ғасырдың соңында салынған Кадифекале – ежелгі грек және византиялық дәуірлердегі мыңжылдық "Пагос", ал Рим және Генуя кезеңдерінде – "Пагус" аталған Измирдің тарихи орны. Түрік тіліндегі "Кадифекале" атауы сөзбе-сөз "барқыт қамал" деген мағынаны білдіреді және бұл атау қамалдың өзіне де, қамал орналасқан төбеге де қолданылады. Төбе жағалаудан шамамен [қашықтық] қашықтықта орналасқан және Измир қаласының көп бөлігі мен Измир шығанағының панорамалық көрінісін ұсынады.

Смирнаның агорасы

Кадифекаледегі Пагос төбесіндегі қамал сияқты, Смирнаның екінші қаласының негізі, қазіргі Байраклы ауданындағы оның Архаикалық кезеңдегі алдыңғы қаласының орнына салынған, Ұлы Александр заманымен байланысты және сол дәуірде болған, бірақ қазіргі қалдықтары кейінгі кезеңдерге жатады. Ежелгі Смирнаның қираған орындары қаланың римдік кезеңдегі Агорасының төңірегінде шоғырланған, ол 178 жылы болған жер сілкінісінен кейін қайта салынған. Дегенмен, көптеген деректер одан әрі зерттеулердің нәтижесінде көне қаланың көптеген басқа да іздері табылуы мүмкін деген қорытындыға келтіреді. Соңғы он жылда қазба жұмыстары Измир қалалық әкімдігінің басқаруына берілгеннен кейін, Агора маңындағы жерлерді қосымша сатып алуға мүмкіндік болды, бұл елеулі шығындарға байланысты және зерттеу аумағын кеңейту мақсатымен жасалды. Смирна Агорасындағы алғашқы ғылыми зерттеулерді 1830 жылдардың аяғында Шарль Тексье жүргізді, ал қазіргі күйіндегі археологиялық ескерткіш 1931-1942 жылдар аралығында археологтар Рудольф Науманн мен Селахаттин Кантардың жұмысының нәтижесі болып табылады.

Конак алаңы мен Кемералты (үлкен базар)

Конак алаңы – Измир қаласының символына айналған құрылыстың, Измир сағат мұнарасының орталық орны. Ол қала кеңесінің шешімімен, левант француз сәулетшісі Реймонд Шарль Пьер Сұлтан Абдулхамид II-нің күміс мерейтойына орай (1901) салынған. Мұнара Измир әкімінің ресми резиденциясы (Конак) алдында орналасқан. Бұл ғимарат 1869-1872 жылдар аралығында салынған, бірақ 1970 жылы өртеніп кеткен түпнұсқа ғимараттың дерлік толық көшірмесі. Мұнара мен "конак" арасында өте кішкентай мешіт орналасқан, ол бүгінде қызығушылық тудыратын ескерткіш. Бұрын ол медресеге тиісті болған, ал медресе де Катипзаде дәуірінде, шамамен 1755 жылы салынған. Конак алаңының шығыс жағында 19 ғасырда салынған Конак пирсі орналасқан, оның металл конструкцияларын Гюстав Эйфель жобалаған деген пікір бар. Батыс жағында қаланың тағы бір 19 ғасырлық левант/еуропалық ескерткіші орналасқан (төменде қараңыз) – бастапқыда жетімдер үйі ретінде салынған Измир этнография және археология мұражайы. Алаңның орталық бөлігі, сағат мұнарасы мен әкімшілік резиденциясының жанынан, Кемералты базарына және базарының соңындағы Смирна агорасына жол ашады. Конак алаңы мен Смирна агорасы арасында орналасқан Кемералты базары – Измирдің тұрғын үйлерге ие емес аймағы. Ол жүздеген сауда орындарынан ғана емес, сонымен қатар көптеген діни нысандардан (тарихи мешіттер мен синагогалар) тұрады, олар бір-біріне жақын орналасқан. Измир орталығының ең ірі екі шіркеуі – Поликарпқа арналған католик шіркеуі және "Ая Вукла" грек православ шіркеуі, жақында археологиялық мұражайдың ғимараты болған және қазір қайта жаңартылуда. Бұл аймақ 18 ғасырға дейін болған Измирдің кішкентай ішкі шығанағына сәйкес келеді, яғни бұл теңізден қайтарылған жер. 1590 жылы салынған Хиссар мешіті және 1744 жылы салынған Кызылағасы мұнда сауда аймағының қалыптасуына бастама берді, ол әлі де Измирдің Османдық кезеңінен қалған көптеген ғимараттарымен белгіленген.

Кордон (теңіз жағалауындағы жағажай)

Алсанчак – жобаланған көшелерімен, заманауи тұрғын үйлермен және дүкендермен әсемделген аудан. Бұл жерде Измирдің ең сәнді, ең қымбат және эксклюзивті тұрғын үйлері мен коммерциялық кеңістіктері орналасқан, сондай-ақ консулаттар мен жұмысы ең қарқынды кеңсе ғимараттары да осында. Ол Бірінші және Екінші Кордон бойымен созылады. Бірінші Кордон 1867-1876 жылдар аралығында Измирдің жаңа порты салынысымен қазіргі түрін алды. Аталған жоба аясында кемежай (Пасапорт Қайы), сондай-ақ 3250 метрлік қону алаңы, трамвай желісімен қызмет көрсететін көше және эспланада (Кордон) құрылды. Бәрі теңізден құрылған жерге салынды және қаланың келбетін түбегейлі өзгертті. Көптеген мейрамханалар, барлар, кафелер, дискотекалар және басқа да ойын-сауық орындары Алсанчак ауданында шоғырланған, олар көбінесе қаланың ішкі кіші көшелеріндегі сақталған ескі және дәстүрлі бір немесе екі қабатты ғимараттарда орналасқан және көбінесе осы коммерциялық қызмет үшін арнайы қалпына келтіріледі.

Мәдениет саябағы

Алсанчақтың жағалау бойындағы бұғазынан қысқа ғана қашықтықта орналасқан Күлтурпарк Түркияның жәрмеңкелер мен көрмелер индустриясының алғашқы отаны деп есептеледі және бір уақытта өтетін фестивальдер сериясын қабылдауымен көзге түседі.