Кіріспе

Жаңафаундленд түбегі, Канада

Ұлы Солтүстік түбек – Канаданың Жаңафаундленд түбегіндегі ең үлкен және ең ұзын түбек, шамамен 270 км-ге созылып, ең кең жерінде 90 км, ал ауданы 17 483 км² құрайды. Ол Бонн шығанағынан бастап Норман және Боулд мүйістерін айнала солтүстікке қарай, содан кейін Ақ шығанақтың бастауына дейін оңтүстікке қарай Жаңафаундлендтің бөлігі ретінде анықталады. Батысында Сент-Лоуренс шығанағы, солтүстігінде Белл-Айл бұғазы және шығысында Лабрадор теңізі мен Ақ шығанағымен шектеледі. Түбектің басым бөлігі Жаңафаундленд және Лабрадор провинциясының 9-бөлімінде орналасқан, тек оңтүстік-шығыс бөлігі ғана Жаңафаундленд және Лабрадор провинциясының 5-бөлімінің G-бөлімшесіне кіреді. 1991 жылы түбекте 23 854 адам тұрған. 2016 жылы халық саны 15 607 адамға дейін азайды, ал 2021 жылы 14 733 адамды құрады. Сент-Энтони түбектегі ең ірі елді мекен. Сент-Барбе (Жаңафаундленд) мен Бланк-Саблон (Квебек) арасында Белл-Айл бұғазының батыс бөлігінде паромдық қызмет жүзеге асырылады.

Топография

Ұлы Солтүстік жарты аралды екі негізгі топографиялық аймаққа бөлуге болады: Лонг-Ренж тауларының жоғары платосы және барлық елді мекендер орналасқан төменгі жағалау аймақтары. Лонг-Ренж таулары – теңізге қарай тартылатын әсем фьордтары бар тік таулы аңғарлар мен көптеген көлдер мен өзендерге толы таулы жерлердің қосындысы. Жарты аралдың солтүстік бөлігі Hare Bay шығанағымен тілінген. Жарты аралдың оңтүстік және шығыс бөліктері таулы, ал батыс бөлігінің солтүстік жартысында жағалау жазығы, оңтүстік жартысында терең фьордтар орналасқан. Грос-Морн ұлттық паркі осы жарты аралда орналасқан.