Кіріспе

Нагиб Махфуз кітабы. "Қайыршы" – Нагиб Махфуздың 1965 жылғы повесі, ол өмірдің мәнін табудағы сәтсіздік туралы. Оқиға Гамал Әбдел Насер билігіндегі, революциядан кейінгі Каирде өтеді.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Кітаптың басынан бастап, бас кейіпкер Омар жас кезінен достары болған дәрігерге барады, өйткені ол өмірден шаршады. Дәрігер оған ешқандай физикалық кемшілігі жоқ екенін айтады, егер ол диета ұстап, жүйелі түрде жаттығулар жасаса, науқастамайды дейді. Бірақ ол үшін диета мен демалыстың айырмашылығы жоқ. Жас кезінде Омар ақын және социалист болған. Ол екеуінен де бас тартып, заңгер болды, ал қазір қырық бес жасқа толғанда, өмірінің мәнін таба алмай, жұмыс істемеді. Ол әйелі Зейнабпен жас кезінде танысқан. Ол христиандықты ұстанатын Камелия Фуад еді, ол ислам дінін қабылдап, оған үйленуге отбасын жоғалтты. Ол оған ешқашан тастап кетпейтінін уәде етті. Ол оны қолдау рөлін атқарды және олардың буржуазиялық өмірінің арқауы болып шықты. Аурудың күшейе түсуімен ол одан алыстайды. Ол махаббат арқылы өз күйінен құтылуға тырысады. Ол алғаш рет Маргарет есімді шетелдік әншімен танысады. Ол күтпеген жерден Мысырдан кетіп қалғанда, ол Варда есімді шығыс бишісімен кездеседі. Ол қызға ғашық болады, қыз да оған ғашық болады, екеуі бірге үй құрып, өмір сүреді. Бастапқыда Омардың ауруы махаббаттан болған қызығушылықтан өтеді. Жүкті Зейнаб алдымен күдікті болып, кейін жаңа сүйіктісі туралы біледі. Омар Вардамен бірге болу үшін көшіп кетеді, ол онымен бірге болу үшін жұмысынан кетеді. Алайда бұл махаббат оны аурудан ұзақ уақыт бойы шығара алмайды, ол Маргаретпен қайтадан байланысқа шығады, оны өзінің клубында көреді. Содан кейін ол аурудан құтылуға тырысып, бірнеше әйелді, соның ішінде жезөкшелерді аралайды, бірақ бәрі бекер. Бір күні таңертең ол пирамидалардың жанында және ол бір сәтке қуаныш сезінеді, ол оны барлық тіршілікпен байланыстырады. Ол өзін жеңіл әрі тыныш сезінеді, бірақ көп ұзамай ауруын қайтадан сезінеді. Ол бұл сезімді қайтадан жеңуге тырысса да, ешқашан жеңе алмайды. Ол үйге оралады, бірақ ол жерде өзін тұншығып қалғандай сезініп қалады. Бір күні Othman Khalil өзінің кеңсесіне келеді. Ол жастайынан Омардың социалистік жолдасы болған, оны полиция ұстаған, бірақ азаптауларға қарамастан Омармен байланысын айтпаған. Ол түрмеден жаңа ғана шыққан. Осман Омарды скептик ретінде көріп, оның барлық социалистік ортодоксальдықтарына ілескенін біледі. Өлең жазу да оны емдей алмады, сондықтан пирамидалар жанында сезінген тыныштықты қайтаруға тырысқан Омар ауылға барып, жалғыз өмір сүреді. Ол аң-таң болып, бірақ әлі де өзі аңсаған тыныштық одан қашып кетеді. Бір жарым жылдан кейін саясатқа қайта араласқан Осман полициядан қашып үйге келеді, бірақ Омар оны иллюзия деп санайды. Омар полиция Османды ұстаған кезде атып жараланды. Омар Қайырға әкелінгенде, әлемге қайта оралғандай сезінеді.