Кіріспе

1992 жылы түсірілген қытай комедиялық драмасы. "Қиу Жу сотқа барады" ("Qiu Ju goes to court") фильмінің режиссері – Чжан Имоу, ал көптеген фильмдеріндегідей, бас рөлде – Гун Ли. Сценарий Чэнь Юаньбиннің (陈源斌) "Ван отбасының дауы" (万家诉讼) повесі негізінде жазылған. Фильм Қытайдың ауылдық аймағында тұратын Қиу Жу атты шаруа әйелдің тағдырын көрсетеді. Оның күйеуін ауыл әкімі тепкен соң, Қиу Жу жүкті болса да, жақын қалаға, содан кейін үлкен қалаға барып, билік өкілдерімен күресіп, әділдік іздейді. Бұл фильм 65-ші "Оскар" марапатында "Ең үздік шетелдік фильм" номинациясына ұсынылған, бірақ түпкілікті тізімге ілікпеді. Фильм кинофестивальдерде сәтті өтіп, 1992 жылы Венеция кинофестивалінде "Алтын арыстан" жүлдесін жеңіп алды.

Сюжет

Қиу Джу - күйеуі Цинлаймен бірге шағын ауыл шаруашылығы анклавында тұратын шаруа. Ол жүктіліктің соңғы үш айында. Бір күні күйеуі қауым басшысы Ван Шантанмен сөйлесіп отырғанда, бір қателік орын алады. Басшы өзін қорлағандай сезініп, Цинлайды ұрады, оның жамбасына қатты тепкіледі, сондықтан дәрігерге қарауға және жұмыстан қалуға мәжбүр болды. Қиу Джу жергілікті полицияға барып, шағымданды. Полицей ауыл басшысына Цинлайға 200 юань төлеуді бұйырады. Қиу Жу басшыға барады да, 200 юаньды жерге лақтырып, кешірім сұрамайды. Кейін Цюю күйеуінің кіші әпкесі Мэйзимен бірге провинция астанасына барады. Бақытымызға орай, екі әйел арзан қонақ үйде тұрып жатыр. Екі әйел полиция бастығымен кездеседі, ол олардың ісі қайта қаралатындығын уәде етеді. Аудандық полициядан бұл жолы ауыл басшысы 250 юань төлеуі керек деген жаңа шешім шықты. Ол әлі де кешірім сұрамай отыр, сондықтан Цю Цзю үлкен қалаға оралып, істі жаңа заң бойынша сотқа беру үшін заңгерді тауып алады. Сот бұл істі ауданның дұрыс шешкені ретінде бағалайды, сондықтан айыппұл 250 юань болып қала береді. Қиу Джуның көңілінен шықпаса да, ол полиция тергеуінің жоғары деңгейіне тағы да үндеу жасады. Сот ісі бойынша ауылға ресмилер келіп, Цю Цзюдің күйеуі жергілікті ауруханада рентгенге түсіріледі. Қыстың ортасында Қиу-Жу босана бастайды. Көмек сұралғанда, жергілікті ер адамдар тобымен бірге, ақсақал Цю Цжуды ауруханаға алып барады, онда ол сәбиді аман-есен дүниеге әкеледі. Бір айдан кейін бүкіл ауылды сәбидің "бір айлық мерекесіне" шақырады. Қиу-Жу мен оның күйеуі ауыл басшысын да шақырып, Қиу-Жуның өмірін құтқару үшін көмек сұрайды. Алайда ол келмейді, ал жаңа ата-аналар олардың соғыс балтасын көмуге тырысуын қабылдамағанынан уайымдайды. Бұл жағдайдың дұрыс емес екені дәлелденді, өйткені жергілікті полиция қызметкері Киу Джуға рентгендік зерттеулер күйеуінің қабырғасын сындырғанын көрсетті. Нәтижесінде ауыл басшысы тұтқындалып, он бес күндік жазасын алды. Қиу Джу полицияға басшыны алып кетуге кедергі жасауға тырысады, бірақ оларды ешқашан көрмейді, фильм Қиу Джуның қайғылы болып көрінуімен аяқталады.

Өндіріс

Фильм 1992 жылғы қазіргі Қытайдың солтүстік-батыс Шаньси провинциясында (режиссер "Үйге апарар жол" фильмінде қайта оралатын аймақ) түсірілді. Қала көшелерінің көп бөлігі жасырын камерамен түсірілген, сондықтан бұл кадрлар Дэн Сяопиннің кезіндегі Қытайдың бір түрінен саналатын деректі фильм сияқты. Фильм сыншысы Роджер Эберт айтқандай: "Бұл фильмде мен көрген басқа фильмдерге қарағанда Қытайдағы қарапайым адамдардың өмірі туралы көбірек білеміз".

Үй медиасы

"Кю-Джу тарихы" бірнеше рет DVD форматында жарық көрген. АҚШ-та Region 1 DVD форматында алғаш рет 2000 жылдың 20 шілдесінде Columbia TriStar Home Video компаниясы шығарды. Соңғы кезде фильмді Sony Pictures Classics компаниясы Чжан Имоу жинағының (оған Ju Dou және "Қызыл шамды көтеріңдер" фильмдерінің жаңа нұсқалары да кірген) құрамында 2006 жылдың 28 наурызында қайта жарыққа шығарды. Екі нұсқада да ағылшын тіліндегі субтитрлер бар. Фильмнің ескі VHS кассеталық нұсқасы 1995 жылдың 17 қаңтарында Columbia TriStar Home Video компаниясымен Америка Құрама Штаттарында шығарылған.

Сыни жауап

The Story of Qui Ju Rotten Tomatoes веб-сайтында 23 шолуға негізделген 87% мақұлдау көрсеткішіне және 8,1/10 орташа бағасына ие.