Кіріспе
Кератометр, сондай-ақ офтальмометр деп аталады, мүйіз қабығының алдыңғы бетінің қисықтығын өлшеуге арналған диагностикалық құрал, әсіресе астигматизмнің дәрежесі мен бағытын бағалау үшін қолданылады. Оны 1851 жылы неміс физиологы Герман фон Гельмгольц ойлап тапты, бірақ 1796 жылы Джесси Рамсден мен Эверард Хоум одан бұрынғы үлгісін жасаған. Кератометр объектінің мөлшері (O), бейнесінің мөлшері (I), шағылыстыратын бет пен объекті арасындағы қашықтық (d) және шағылыстыратын беттің радиусы (R) арасындағы қатынасты пайдаланады. Егер осы айнымалылардың үшеуі белгілі (немесе бекітілген) болса, төртіншісі формула арқылы есептеледі. R-ді анықтаудың екі ерекше түрі бар: Javal Schiotz түріндегі кератометрлер бекітілген бейне мөлшеріне ие және әдетте «екі позициялы» болады, ал Bausch және Lomb түріндегі кератометрлер бекітілген объекті мөлшеріне ие және көбінесе «бір позициялы» болады.
There are two distinct variants of determining R; Javal Schiotz type keratometers have a fixed image size and are typically 'two position', whereas Bausch and Lomb type keratometers have a fixed object size and are usually 'one position'.
Жаваль-Шиотц қағидалары
Жавал Шиотц кератометрі – екі позициялық құрал, ол бейнесінің тұрақтылығын, екі еселенген көлемін және реттелетін нысан көлемін пайдаланып, шағылыстыратын беттің қисықтық радиусын анықтайды. Ол екі өздігінен жарықтандырылатын нысананы (объект) қолданады – біреуі қызыл шаршы, екіншісі жасыл баспалдақ пішінді, олар көзден тұрақты қашықтықты сақтау үшін шеңбер бойында орналасқан жолмен бекітіледі. Қайталамалы және дәл өлшемдер алу үшін құралдың фокуста болуы өте маңызды. Ол автофокус құрылғыларында кең таралған Шейнер принципін қолданады, онда көзқарапқа келіп жеткен жинақталған шағылысқан сәулелер (кем дегенде) екі бөлек симметриялық тесік арқылы қарастырылады.
Бауш пен Ломб принциптері
Бауш пен Ломб кератометрі – диоптриялық түрде көрсеткіштер беретін бір позициялық кератометр. Ол Жавал-Шиотц кератометрінен нысан мөлшерінің тұрақты, ал кескін мөлшерінің өзгертілетін айырмашылығымен ерекшеленеді. Шағылысқан сәулелер 4 апертурасы бар Шейнер дискісі арқылы өтеді. Екі призма бар, олардың әрқайсысы бір-біріне перпендикуляр орналасқан, сондықтан басты және екінші осьтік күштерді құралдың бағытын өзгертусіз дербес өлшеуге болады. Мүйіз қабығының бетінен алынған өлшемдерді диоптриялық мәнге түрлендіру үшін B&L кератометрі жалпы линза формуласын (n’ n)/R қолданады және n’ = 1.3375 деп есептейді (нақты мүйіз қабығының рефракциялық индексі n’ = 1.376-мен салыстырғанда). Бұл шартты мән, ол мүйіз қабығының артқы бетінің шағын, бірақ маңызды теріс күшін ескереді. Осы арқылы рефракциялық күшті (диоптр) және қисықтық радиусын (миллиметр) көрсету мүмкін болады.