Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
12 ғасырдағы провансальдық раввин Исаак бен Абба Мари (шамамен 1122 – шамамен 1193) - Марсель қаласынан шыққан провансальдық раввин. Ол өзінің "Иттур Соферим" атты еңбегі үшін көбінесе "Баал ха Иттур" деп аталады.
12th century Provençal rabbi
Isaac ben Abba Mari (c. 1122 – c. 1193) was a Provençal rabbi who hailed from Marseilles. He is often simply referred to as "Ba'al ha Ittur," after his Magnum opus, Ittur Soferim.
Өмірбаян
Исаактың әкесі, Талмудқа және жауаптарға түсіндірмелер жазған көрнекті раввин, оның ұстазы болды. "Иттур" еңбегінде Исақ, тағы бір ұстазы ретінде, қолжазбада көрсетілгендей, Исақ Әлфасидің шәкірті болған туысын жиі еске алады. Исақ Раббину Таммен достық қарым-қатынаста болды, күмәнді мәселелер бойынша оған кеңес сұратын, бірақ шәкірт ұстазынан кеңес алғандай емес. Лунельдік Ибрахим бен Натан және Нарбонндық Ибрахим бен Исақ оған туыс болды, ал соңғысының күйеу баласы Равад ғылыми сауалдар бойынша оған жиі жүгінетін.
Isaac's father, a great rabbinical authority, who wrote commentaries on the Talmud and responsa, was his teacher. In his "Ittur" Isaac often mentions as another of his teachers his uncle, who, according to a manuscript note was a pupil of Isaac Alfasi. Isaac carried on a friendly correspondence with Rabbeinu Tam, whom he was in the habit of consulting on doubtful questions, though not as a pupil consults a teacher. Abraham ben Nathan of Lunel and Abraham ben Isaac of Narbonne were related to him, while the latter's son in law, Raavad, frequently consulted him on scientific questions.
Әсері
Испан және неміс Талмуд ғалымдары, "Тур" дәуіріне дейін, Иттурды жиі еске алған, ал Рашба, Рош, Мордехай және тағы да басқалары осы еңбекке сілтеме жасаған. Бірақ "Тур" пайда болғаннан кейін және кеңінен тарағаннан соң, ол көп ұзамай көптеген басқа кодекстер сияқты (мысалы, Авраам бен Исаактың "Эшкол" еңбегі) қолданыстан шығып қалды. Жозеф Каро ұзақ үзілістен кейін Иттурды алғаш рет пайдаланды, бірақ тіпті ол да толық жұмысты алдынан көрмегендей. XVII ғасырдың соңында Якоб б. Израиль Сасон "Бней Я'аков" (Константинополь, 1704) деген атпен Иттурдың бір бөлігіне түсіндірме жазды. XVIII ғасырда келесі авторлар осы еңбекке түсіндірмелер жазды: Елиезер б. Якоб ("Нахум"; жарияланбаған); Абрахам Жирон ("Tikkun Soferim uMikra Soferim" (Константинополь, 1756, мәтінімен бірге)); Якоб б. Абрахам де Ботон өзінің "Edut beYa'akov" (Салоника, 1720) атты жауаптар жинағында Иттурға түсіндірмесінен үзінділер келтірді; ал Соломон аль Газидің осыған ұқсас жұмысы авторының өмірінде жоғалып кетті. Сэмюэл Шонблум өзі түсіндірмелер қосып, Иттурдың басылымын жариялады. Меир Жүніс б. Самуил өте толық және маңызды түсіндірме жазды.
While Spanish and German Talmudists, up to the time of the Tur," often mentioned the Ittur, and authorities like Rashba, Rosh, Mordechai, and several others refer to this work, after the appearance and wide circulation of the "Tur" it soon shared the fate of many other codices (as, for example, Avraham ben Isaac's "Eshkol"), and fell into disuse. Joseph Caro was the first who, after a long interval, made use of the Ittur, but even he does not appear to have had the whole work before him. At the end of the seventeenth century Jacob b. Israel Sason wrote a commentary to a part of the Ittur, under the title "Bnei Ya'akov" (Constantinople, 1704). In the eighteenth century the following authors wrote commentaries to the work: Eliezer b. Jacob ("Nachum"; not published); Abraham Giron ("Tikkun Soferim uMikra Soferim" (Constantinople, 1756, with text); Jacob b. Abraham de Boton gives fragments of his commentary to the Ittur in his collection of responsa, "Edut beYa'akov" (Salonica, 1720); while a similar work by Solomon al Gazi was lost during its author's lifetime. Samuel Schönblum published an edition of the Ittur annotated by himself. Meïr Jonah b. Samuel wrote a very exhaustive and learned commentary.
Басқа жұмыстар
Исаак Альфазидің "Халахот" еңбегіне "Меа Шеарим" деген тақырыппен маргиналдык жазбалар да жазды, ол алғаш рет Альфазидің Вильна басылымында (1881-97) жарияланды. Ол сілтеме жасайтын Кетуботқа жазған түсіндірмесінің қалдықтары сақталған жоқ.
Isaac wrote also marginal notes to Alfasi's "Halakhot," with the title "Me'ah She'arim," which appeared for the first time in a Wilna edition of Alfasi (1881 97). No trace has been preserved of his commentary to Ketubot, which he quotes.