Кіріспе

Венгр сәулетшісі Бела Герстер, сонымен қатар словак тіліндегі есімі Vojtech Mikuláš Gerster (20 қазан 1850 – 3 тамыз 1923) – венгр инженері және каналдарды жобалаушысы. Ол Панама каналының жолын анықтауға жасалған алғашқы экспедицияға қатысты және Коринф каналының бас инженері болды.

Өмірбаян

Бела Герстер 1850 жылы Кассада (сол кезде Австрия империясы, қазіргі Словакияның Кошице қаласы) дүниеге келді. Вена технологиялық университетін бітірді және сол қалада азаматтық инженер ретінде қызметін бастады. Ол су құрылыстары саласындағы құрметті сарапшы еді. 1876 жылы Фердинанд Мари де Лессепс пен Иштван Тюррмен бірге мұхиттар аралық каналдың ең қолайлы бағытын анықтау мақсатында халықаралық экспедицияға қатысты. Ол Панама мен Колон арасындағы аймақты ұсынды. Грек үкіметі Иштван Тюррге Коринф мойнағын кесіп өтудің ұзақ жылдар бойы тоқтап қалған жобасын жандандыруға рұқсат бергеннен кейін (бұл идеяны алғаш рет император Нерон 68 жылы сынаған). Герстерге 1881 жылы жоспарларды жасау жұмысы тапсырылды. Кейіннен ол канал құрылысын жүзеге асыратын компанияның бас инженері ретінде жобаның барлық кезеңін бақылады; осы істе оның серіктері тағы төрт венгр инженері болды: Иштван Каузер, Ласло Ньяри, Гарибальди Пулски және Иштван Стегмюллер. Құрылыс 11 жылға созылды (1882–1893). Коринф каналының ұзындығы 6343 метр, ені 25 метр, тереңдігі 8 метр, ал оның екі жағындағы тау беткейлерінің ең биіктігі 63 метрге жетеді. Герстер өзінің тәжірибесі туралы "A korinthusi földszoros és átmetszése" / "Коринф мойнағын кесіп өту" атты венгр-француз тіліндегі кітабында жазды. Бұл кітапта көптеген фотосуреттер, құрылыс сызбалары мен карталар бар. Ол сонымен қатар Афинадан Ларисаға дейін темір жол құрылысын жүргізді. Венгрияда Иштван Тюррдің сумен жабдықтау инженерлігі саласындағы маңызды жоспарларын әзірлеуге қатысты. Кейін ол Венгрияда 13 ірі темір жол желісін жобалау, салу және құрылысын басқарды. Соңында 1919 жылы Дуна-Тиса каналындағы жұмыстарды басқарды. Ол 1923 жылы Венгрияның Будапешт қаласында қайтыс болды.