Кіріспе
Кубалық астрофизик Гиллермо Гонсалес (1963 жылы туған) – астроном, интеллектуалды дизайнның псевдонаулық принципін қолдайтын және Алабама университетінің Хантсвилл қаласындағы ғылыми қызметкер. Ол Discovery институтының Ғылым және мәдениет орталығының аға ғылыми қызметкері, бұл орталық интеллектуалды дизайн қозғалысының орталығы саналады, сондай-ақ интеллектуалды дизайнды насихаттайтын Күрделілік, ақпарат және дизайн жөніндегі халықаралық қоғамның мүшесі.
Guillermo Gonzalez (born 1963) is an astronomer, a proponent of the pseudoscientific principle of intelligent design, and a research scientist at the University of Alabama Huntsville. He is a senior fellow of the Discovery Institute's Center for Science and Culture, considered the hub of the intelligent design movement, and a fellow with the International Society for Complexity, Information and Design, which also promotes intelligent design.
Білім беру, жұмыс және академиялық
Гонсалес 1987 жылы Аризона университетінен физика және астрономия саласы бойынша бакалавр, ал 1993 жылы Вашингтон университетінен астрономия саласы бойынша докторлық ғылым кандидаты атағын алды. Ол Техас университетінде (Остин) және Вашингтон университетінде докторантурадан кейінгі тағылымдамадан өтті. NASA, Вашингтон университеті, Sigma Xi және Ұлттық ғылым қорынан стипендиялар, гранттар мен сыйлықтар алды. Ол 1986 жылы Л.С. Марочник пен Л.М. Мухин ұсынған галактикалық мекендемелі аймақ тұжырымдамасын қолдайды, олар бұл аймақты интеллектуалды өмір гүлдене алатын аймақ деп анықтады. 2008 жылдың мамырына дейін Айова штаты университетінің физика және астрономия факультетінде доцент болып жұмыс істеді, содан кейін евангелистік христиан мектебі – Гроув Сити колледжінде сабақ берді, ал 2013 жылдан бастап Мунсидегі Балл штаты университетінде доцент болып жұмыс істейді. Гонсалес «Елге сенудің себептері» (Reasons To Believe) ұйымы шығарған «Facts for Faith» журналына тұрақты үлес қосушы болды, бұл ұйым ежелгі Жерді жарату идеясын қолдайды. Discovery Institute және International Society for Complexity, Information, and Design ұйымдарындағы жұмысынан басқа, ол интеллектуалды дизайнды зерттеу институты қаржыландыратын Biologic Institute-тің ғылыми қызметкері. 2004 жылы ол «Привилегияланған планета» кітабын және оған қоса жүретін бейнефильмін жариялады, онда сирек кездесетін Жер гипотезасының аргументтері Жердің ғаламды бақылау үшін ең қолайлы орналасқандығы туралы аргументтермен біріктірілген. Ол Жердің интеллектуалды күштермен жасалғанын ұсынады. Остиндегі Техас университетінің астрономия профессоры Уильям Х. Джеффрис кітапты қарап шығып, «Бұл кітапта жаңалықтар өте аз және олар қызықты емес, ал ескісі – жаңа, заманауи астрономиялық киіммен киген ескі жаратылыстанушылық идеялар» деп жазды. Кітаптың авторларының бірі Джей Ричардс бұл сынға былай деп жауап берді: «Бұл биологиялық эволюциямен ешқандай қатысы жоқ. Біз мекендемелі планетаны құру үшін қажетті жағдайлар туралы айтып отырмыз, бұл өмірдің пайда болуының алғышарты. Бұл өмірдің қалай пайда болғанын түсіндірмейді». Кітап негізінде Discovery Institute деректі фильмін түсірді. Оның негізгі ғылыми қызығушылығы – экзопланеталарды анықтау үшін радиалды жылдамдық және транзит әдістерін зерттеу.
Факультет мәлімдемесі
Оның қызметтен өтуіне екі жыл қалғанда, Айова штаты университетінің шамамен 130 оқытушысы Джеймс Колберт пен Гектор Авалос және профессор Майкл Клауф бірлесіп жазған мәлімдемеге қол қойды. Сол сияқты мәлімдемелерді Солтүстік Айова университеті мен Айова университетінің оқытушылары да жасады. Осы үш петицияға барлығы 400-ге жуық профессор қол қойды. Бұл петицияларда Гонсалес туралы есімдер айтылмаған, профессорлар бұл мәлімдеменің «ешқандай жағдайда Гонсалесқа қарсы бағытталмағанын» мәлімдеді. Гонсалес келгенге дейін бірнеше жыл бойы ИГУ-да генетика, даму және жасуша биологиясы кафедрасының доценті Том Ингебритсен ақылды дизайнды қолдап, оқытып келді, және “[осы] мәлімдеме тарала бастаған кезде доктор Гонсалес тіпті ИГУ-да да ИД-нің жақтаушысы ретінде көптеуге таныс болған жоқ” деді. Авалос сондай-ақ Discovery институтын «Гонсалесқа бағытталған синтаксистік фрагменттер жасау үшін [мәлімдеме] әртүрлі бөлімдерінен сөйлемдерді біріктіргені үшін» сынға алды.
Екі жылдан кейін, жергілікті газет The Waterloo Cedar Falls Courier Гонсалестің қызметтен өтуден бас тартуға шағымдануы туралы жазды және ол ISU петициясының «аталмаған нысаны» болғанын мәлімдеді. Мақалада «Гонсалес қызметтен өтуден бас тарту себептерін талқыламайды» делінген, бірақ ол «ақылды дизайнды заңды ғылым деп санамайтын адамдар тарапынан жиі сынға ұшырағанын» атап өтті. Discovery Institute’s Center for Science and Culture орталығының директорының орынбасары Джон Уэст Гонсалестің ақылды дизайнға сенуіне тікелей байланыстырып, осы жағдайды өзінің туған Кубасына тән «доктриналық сынаққа» теңеді.
Қызметтен бас тарту және шағымдар
2007 жылдың сәуірінде Айова мемлекеттік университеті Гонсалесқа тұрақты қызмет беруден бас тартты. 2007 жылдың 1 маусымында Айова мемлекеттік университетінің президенті Грегори Джефрой Гонсалес берген шағымын қабылдамады және тұрақты қызмет беруден бас тарту шешімін күшінде қалдырды. Бұл шешімді қабылдағанда Джефрой, өзінің "ғылыми басылымдарды, [Гонсалестің] зерттеулерге қаржы және гранттар тартудағы жетістіктерін, телескопты пайдалануға берілген уақытын, оның басшылығындағы аспиранттар санын, және ең бастысы – астрономия саласындағы болашақ мансабының перспективасын көрсететін жалпы дәлелдерді" ерекше қарастырғанын, сондай-ақ Гонсалес "физика және астрономия саласында тұрақты қызметке үміткерден күтетін үлгілі жетістіктерді көрсетпеді – біздің ең мықты академиялық бағдарламаларымыздың бірі" деді. Джефрой атап көрсетті: "Соңғы 10 жылда физика және астрономия кафедрасында қарастырылған 12 кандидаттың төртеуіне тұрақты қызмет берілмеді". Гонсалес Айова штаттық Регенттер кеңесіне шағымданды, ал кеңес 2008 жылдың 7 ақпанында бұл шешімді бекітті.
Бас тарту себептері
Университет жағдайға қатысты жиі қойылатын сұрақтарды жариялап, былай деді: “Тенденциялы кафедраның профессорлық-оқытушылық құрамы, кафедра меңгерушісі, Гуманитарлық және табиғат ғылымдары колледжі, Гуманитарлық және табиғат ғылымдары деканы, бас вице-президент және проректор бірлесіп, мандат берілмеуі керек деген консенсусқа келді. Барлық алдыңғы сатылардағы қарастырулар бойынша лауазымға тағайындауға және жоғарылатуға қарсы ұсынымдар мен президент Грегори Джеффридің өзінің материалдарды зерделеуіне негізделген, ол сәуір айында Гонсалесқа оған профессорлық лауазым мен доцентке жоғарылату берілмейтінін хабарлады”. Гонсалесқа мандаттан бас тарту Discovery Institute ұйымдастырған интеллектуалды жобалау кампанияларының біріне әкелді, онда ұйым өзінің жақтастарынан Джеффриге қоңырау шалып, электрондық хаттар жіберіп, шешімді қайта қарауға шақыруда. “The Chronicle of Higher Education” газеті Гонсалес және Discovery Institute-тің кемсітушілік туралы талаптарына қатысты: “Алғашқы көзқарас бойынша, бұл айқын кемсітушілік жағдайы сияқты көрінеді, бірақ Гонсалес мырзаның ісіне жақынырақ қарағанда, оның соңғы ғылыми еңбектері мен ертедегі үмітіне сай келуі туралы бірнеше сұрақ туындайды” деді. “The Chronicle” Гонсалестің ISU-де жеті жыл бойы ірі гранттар алмағанын, осы кезеңде маңызды зерттеулер жарияламағанын және тек бір аспиранттың диссертациясын қорғағанын атап өтті. Discovery Institute Гонсалестің физика бөліміндегі әріптесі Джон Хауптманның жазған пікірін дұрыс емес бейнеледі. Хауптман Гонсалестің жұмысы ғалымдардың білетін ғылымынан мүлдем алшақ екенін, онда бірде-бір сан, бірде-бір өлшем немесе ешқандай сынақ жоқ екенін нақты айтты. “Мен ISU-да профессорлық лауазымға қажетті талаптардың барлығына толыққанды сай келетінімді сенемін”, - деді Гонсалес. 2007 жылдың 8 мамырында Гонсалес бұл шешімге шағымданды. Гонсалес зерттеулерді қаржыландыруға қол жеткізе алмауы шешімнің маңызды факторы ретінде көрсетілді. “Шын мәнінде, оның зерттеуге қаржысы болған жоқ”, - деді Гонсалес кафедрасының меңгерушісі Эли Розенберг. “Бұл мәселенің бірі”. Des Moines Register газетінің мәліметінше, “Айова штаты 2001 жылдың шілдесінен бері Гонсалес үшін 22 661 доллар көлемінде сыртқы гранттарды қаржылаған. Осы кезеңде Гонсалестің физика және астрономия саласындағы әріптестері профессорлық лауазымға тағайындалған кезде орташа есеппен 1,3 миллион доллар қаражат жинады”. 2008 жылдың 7 ақпанында оның регенттер кеңесіне берген шағымы қабылданбады.
Discovery Institute және ақылды жобалау науқаны
Discovery Institute Гонсалесті "дарвинист идеологтардың" ақылды дизайнды қолдауы үшін кемсітудің құрбаны ретінде көрсетіп, науқан жүргізді, Гонсалестің қызметке орналаспауына байланысты басқа институт өкілі Ричард Стернбергтің кемсіту туралы шағымдарымен салыстырды. Институттың жариялық қатынастар науқаны да Фрэнсис Дж. Беквиттің атынан жүргізілген науқан сияқты, ол Бейлор университетінде қызметке орналаспаған кезде кемсіту туралы мәлімдеме жасады. Discovery Institute қоғамдық жазбаларға сұраныс жіберді және нәтижесінде 2007 жылдың желтоқсанында Des Moines Register 2005 жылдан бастап ақылды дизайн туралы талқылауды қамтитын факультет электрондық хаттарының жазбаларын алды, сондай-ақ Гонсалестің оны қолдауы оның қызметке орналасу мүмкіндігіне қалай әсер етуі мүмкін екенін айтты. Электрондық хаттардың бірінде Джон Хауптман Гонсалеске қарсы сезімдердің "соқыр қызыл көзбен қарауға басталып кеткеніне" алаңдады. Хауптман оның жұмысы ғылымға жақын болмағандықтан, мысалы, кітабындағы жалғыз нөмірлер беттері болғандықтан, Гонсалестің қызметке орналасуына қарсы дауыс берді. Discovery Institute жазғандай, электрондық хаттардың жазбалары "Гонсалестің әріптестері оны қызметтен айыру мақсатымен оған қарсы науқан ұйымдастырып, жүргізгенін көрсетеді". Физика және астрономия профессоры Йорк Шмалиан Айова штатының күнделікті газетіне жазған хатында электрондық хаттардағы "талқылаудың себебі – ақылды дизайн туралы ұлттық пікірталасқа байланысты біздің алаңдаушылығымыз болды, емес қызметке орналасу мәселесі". PZ Myers сияқты сарапшылар Discovery Institute-тің мәлімдемесінің "ашық деректерді сұрау арқылы алынған электрондық хаттардан алынған фрагменттік цитаталарға көп сүйенетінін", "эволюцияға қарсы қозғалыстың" цитаталарды контекстінен шығарып алу тәжірибесі бар екенін, "DI дереккөздердің толық мәтінін тексеруге ұсынбағанын", бұл "ұсынылған цитаталарды беткей қабылдауға қарсылық тудыратынын" және кез келген жағдайда "оның әріптестерінің міндеті осы болған: оның қызметке орналасуына қатысты мәселелерді талқылау". Discovery Institute ұсынған Гонсалестің жарияланымдарының тізімін қарап шығу және талдау көрсетті, "оның 1999 жылы өркендегенін, ал оның жарияланымдарының төмендеуі ол әлі де Вашингтон университетінде оқып жүрген кезде басталғанын", сондай-ақ "жарияланымдардың төмендеуінен гөрі, оның барлық сынақ мерзімі бойындағы алғашқы авторлықтарының толық құлдырауы айқын байқалады". Тағы бір ғалым: Сонымен қатар, Гонсалес 2008 жылы шыққан деректі фильм түріндегі үгіт-насихат фильміне қатысты. Америка ғылымды дамыту қауымдастығы фильмді жалған және жік салатын деп сипаттады, оның мақсаты – діни идеяларды мемлекеттік мектептердің ғылым сабақтарына енгізу. Фильм Discovery Institute-тің ақылды дизайн науқанының академиялық бостандық туралы заң жобаларының бөлігі ретінде заң шығарушыларға жеке көрсетілімдерде қолданылады. Expelled Гонсалесті діни кемсітудің құрбаны ретінде көрсетеді және Discovery Institute науқаны оның ақылды дизайн жазбалары шолу кезінде қарастырылмауы керек деп мәлімдейді. Алайда Гонсалес "Привилегияланған планетаны" өзінің қызметке орналасуына қатысты құжаттарына қосты. Айованың ғылым үшін азаматтары тобының докторы Грегори Тинклер былай деді: "Діни ғалым болу мүлдем қалыпты және қабылданады, бірақ ғалымдар ғылымды ғылым емес нәрселерден ажырата білуі керек, сондай-ақ жақсы зерттеулерді жаман зерттеулерден ажырата білуі керек. Академиялық бостандық ғалымның ғылыми іс-әрекеттер жүргізу қабілетін қорғайды, саяси немесе діни науқанды ғылым ретінде көрсету үшін емес".
Additionally, Gonzalez appeared in the 2008 documentary style propaganda film Expelled: No Intelligence Allowed. The American Association for the Advancement of Science describes the film as dishonest and divisive, aimed at introducing religious ideas into public school science classrooms, and the film is being used in private screenings to legislators as part of the Discovery Institute intelligent design campaign for Academic Freedom bills. Expelled portrays Gonzalez as a victim of religious discrimination and the Discovery Institute campaign asserts that his intelligent design writings should not have been considered in the review. However, Gonzales listed The Privileged Planet as part of his tenure review file. Dr. Gregory Tinkler of Iowa Citizens for Science stated that "Being a religious scientist is perfectly normal and acceptable, but scientists are supposed to be able to separate science from non science, and good research from bad. Academic freedom protects a scientist's ability to do science, not to pass off a political or religious crusade as science."
Кәсіпорындар үн қатады
Гонсалес әріптестерінің бірі, физика профессоры Йёрг Шмалиан былай деп жазды: "Әріптеске тұрақты қызмет беруден бас тарту – өте қиын жағдай. Бұл жауапты шешім қабылдауға мәжбүр болғандар үшін тіпті ұйқысыз түндерге себеп болады. Біздің бөлімге жұмысқа қабылданатын кандидаттар әрқашан үміт беретін және керемет жетістіктерге қол жеткізген болады. Сондықтан тұрақты қызмет беруді ұсыну немесе бас тарту шешімі көбінесе Айова штатындағы ғылыми-зерттеу жұмысының нәтижелеріне негізделеді. Менің бағалауымша, Гонсалес жағдайы да осыдан өзгеше болған жоқ. Мен Гонсалестің интеллектуалды жобалау туралы пікірлерімен мүлдем келіспеймін, бірақ оның қызмет мерзіміне қатысты менің дауысымға ешқандай ықпал етпеді." 2008 жылдың ақпан айында Гроув Сити колледжі Пенсильвания штатының Эдинборо университетінен астрономия сабақтары мен профессорлық-оқытушылар құрамы мен студенттердің зерттеулері үшін пайдаланылатын обсерваторияны алды.
Балл мемлекеттік университеті
2013 жылдың 12 маусымында Индиана штатының Мунси қаласындағы Болл мемлекеттік университеті Гонсалесті физика және астрономия кафедрасының доценті ретінде жұмысқа алғанын хабарлады. Сол кезде университет осы кафедраның тағы бір доценті Эрик Хединнің "Ғылымның шекаралары" атты симпозиумында интеллектуалды дизайнды насихаттағаны туралы шағымды тергеп жатқан еді. Ғылым курстарында дінге қатысты оқыту туралы академиктер, соның ішінде биология профессоры Джерри Койн алаңдаушылық білдірді. Койн, егер Гонсалес "өз жазбаларында және сөздерінде бұл туралы айтқысы келсе, ол мұны жасауға құқылы. Бірақ ол мұндай нәрсені университет аудиториясында айта алмайды. Оның құрылымы бұзылған ғылымда жұмыс істеуге құқығы жоқ" деді. Университет Хединге қатысты тергеуді "Діннен бостандық" қорының хатынан кейін бастады, оның адвокаты университет "Хединнің креационизмді ғылым ретінде оқытуымен байланысты үлкен мәселе бар" деді. "Енді олар өз университетінде ғылымды оқыту үшін тағы бір астрономия профессорын және креационисті – Гонсалесті жұмысқа алды" және бұл жағдай университет беделін түсіріп, әкімшілікті "Гонсалес тиісті заңдық, этикалық және білім беру шектерін сақтауын қамтамасыз ету" жұмысына тартуы мүмкін. Discovery институтының Evolution News and Views сайтында Гильермо Гонсалес өзінің жаңа факультет мүшесі ретіндегі мәлімдемесі жарияланды.
Шілде айының соңында университет президенті профессор Джо Энн Гора ғылым курстарында интеллектуалды дизайнды оқыту болмайтынын және Хедин штат штатында қалатынын, бірақ оның симпозиумы жалғаспайтынын мәлімдеді. Ол профессорлық-оқытушылар құрамына хат жолдап, "Интеллектуалды дизайнды ғылыми қауымдық қауымдастық діни сенім ретінде қарастырады, ғылыми теория емес" және "Қысқасы, интеллектуалды дизайнды ғылым студенттеріне жарамды ғылыми теория ретінде ұсынуға рұқсат беру курстың академиялық адалдығын бұзу болар еді, өйткені ол ғылым сарапшыларының консенсусын дәл көрсетпейді" деді. Discovery институты Индиана штатының сенаторы, Білім комитетінің төрағасы Денис Крузбен және оның үш республикалық әріптесімен кездесті. Заң шығарушылар Discovery институтының атынан университетке хат жазып, шешімге қатысты алаңдаушылықтарын білдірді, соның ішінде "интеллектуалды дизайн туралы факультеттің сөздерін шектеуші сөздік кодекс" және Горадан "Бұл саясат ғылым профессорларына сыныпта интеллектуалды дизайн туралы сұрақтарға жауап беруде оны қолдауын немесе қабылдамауын түсіндіруге тыйым салады ма?" деген сұраққа жауап беруді талап етті. Discovery институтының вице-президенті Джон Г. Вест "бір ғылым класы интеллектуалды дизайнды сынау үшін оны жария етуде. Егер олар бұған рұқсат берсе, бұл мемлекеттің діни көзқарасқа қарсы көзқарасты қолдауымен тең болады" деді. Discovery институты сонымен қатар университет пен Койн арасындағы электрондық хаттарға қол жеткізуді іздеді, олардың бір профессорлық-оқытушылық құрамы Гонсалестің жұмысқа қабылдануына саботаж жасау үшін Койнмен байланысқа түскен деген күдіктерін тексеру үшін. Койн мұны "ақылға сыймас" деп сипаттап, "Мен Гиллермо Гонсалес немесе Эрик Хединді жұмыстан шығару керек деп ойламадым. Мәселе дінді ғылым сияқты оқытуға бола ма екені болды. Президент Гора айтқандай, дінді ғылымға ұқсатып көрсету ғана емес, сонымен қатар заңсыз" деді. Ол сондай-ақ "Discovery институты жеңілгендіктен ренжіді, сондықтан олар қиындықтар тудыруға тырысады. Бұл – маңызды оқиға, интеллектуалды дизайн мәселесі алғаш рет университетте, орта мектепте немесе бастауыш мектепте емес, көтерілді. Болл мемлекеттік университеті осы мәселені алғаш рет сынап көрді, бірақ сәтті болмады".