Кіріспе

Десмонд Моррис кітабы

"Жылаңаш маймыл: адам жануарларын зерттеу" – ағылшын зоологы және этологы Десмонд Морристің 1967 жылы жарық көрген кітабы. Кітап адамды түр ретінде қарастырып, оны басқа жануарлармен салыстырады. 1969 жылы Моррис "Адам зообағы" атты кітабын жариялады, онда қала тұрғындарының мінез-құлқы зерттелген.

Қорытынды

"Жылаңаш маймыл" атты кітап Daily Mirror газетінде жарияланып, 23 тілге аударылған. Кітапта адам мінез-құлқының көбінесе ежелгі замандағы аңшылық өмір салтының қиындықтарына бейімделу үшін қалыптасқаны көрсетілген. Кітаптың аты осылай қойылған, себебі маймылдар мен гоминидтердің 193 түрінің ішінде тек адамдар (Homo sapiens sapiens) ғана денесінде түк болмайды. Кітап авторы, бұрын Лондон зообағының сүтқоректілер кураторы болған Десмонд Моррис, оның кітабы ғылымды кеңінен таныту және оның мағынасын түсіндіру мақсатында жазылғанын айтты. Моррис Homo sapiens-тің барлық жоғары приматтардың арасында ең үлкен миы бар екенін, сондай-ақ адам эволюциясындағы табиғи іріктелу нәтижесінде адамдардың дене массасына шағылысты қанағаттану мүшесінің өлшемі ең жоғары екенін мәлімдеді. Моррис адамның құлақ шығырлары адамдардың ұзаққа созылған жыныстық қатынасын қамтамасыз ету үшін, моногамдық байланыс эволюциясында қосымша эрогендік аймақ ретінде дамығанын болжады. Моррис сондай-ақ әйелдердің кеудесінің дөңгелек пішіні олардың нәрестелерді күтіп бағу үшін ғана емес, негізінен жыныстық сигнал беру құралы екенін атап өтті.

Киноға бейімделу

1973 жылы Дональд Драйвер режиссерлік еткен, кітаппен аздап байланысты фильм түсірілді, онда Джонни Кроуфорд пен Виктория Принцип басты рөлдерді ойнады. 2006 жылы кітаппен шала байланысты, Дэниел Меллиц жазып, режиссерлік еткен тәуелсіз фильм түсірілді, онда Джош Уайз, Челси Свайн, Шон Шенкс, Аманда Макдональд, Тони ЛаТан, Корбин Бернсен ойнады. Моррис кітабы осы фильмдердің сценарийлеріне шала негіз болғанымен, екі фильмнің түсіріліміне қатыспады.

Сын

1976 жылы антропологтар Адриенн Зильман мен Нэнси Таннер "Жылаңаш маймыл" кітабының сексистік екенін сынады. 2017 жылы The Observer газетінде жазған ғылыми журналист Анжела Сайни: "Оның патриархаттың және әйелдерді қысымға салудың салдарына түсінбеуінің үнемі сәтсіздігі көңілге қорқыныш ұялатты".

Мәдени әсері

Кітап Франческо Габбанидің 2017 жылғы «Евровидение» ән байқауында Италиядан қатысқан «Occidentali's Karma» әнінде еске алынады, онда көптеген мәтіндер философиялық сілтемелерге толы. Ән жазушы өзі «Жылаңаш маймыл» кітабын оқыған. Моррис өзінің теорияларына жасалған сілтемелердің «мәдениетіне, әсемдігіне және байлығына» қатты әсерленгендіктен, Габбаниге кітаптың итальян тіліне аудармасының қол қойылған данасын оған алғыс айту және қолдау көрсету мақсатында жіберді.