Кіріспе

Діни рәсім
Моцарттың тәж кигізу миссасы

Тәж кигізу миссасы – бұл Марияның бейнесіне тәж кигізу деп аталатын арнайы діни акті болатын Евхаристиялық той. Марияның бейнесіне тәж кигізу – оған деген құрмет пен сенімнің көрінісі. Бұл, Құдайдың Ұлының анасы болған Марияның Құдай Патшалығының жаңа тәртібінде патшайымдық дәрежеге ие екендігіне деген сенімді білдіреді. Сонымен қатар, бұл оның рақым бейнесі арқылы тиімді қатысуын мойындау. Мария мен оның құдайлық Ұлы – бала Мәсіх бірге бейнеленген суреттерде, Мәсіх баласы да әрқашан және ең бастысы, тәж кигізіледі. Мұндай тәж кигізу рәсімдері, көбінесе керемет деп есептелетін бейнелерге жасалады және Рим-католик шіркеуінің, сондай-ақ Рим-католик шіркеуімен бірліктегі Шығыс шіркеулерінің және Шығыс православие шіркеуінің діни дәстүрінде қолданылады.

Тарих

431 жылы Ефесте өткен собордан бастап, Батыста да, Шығыста да, Құдайдың анасы Мәриямның тәж киіп бейнелену салты кең тарады. Христиан суретшілері Мәриямды «патшалық белгілермен әшекейленген, патшалық тәж киген, көктегі періштелер мен қасиеттілердің арасында таққа отырған, табиғат пен оның күштеріне ғана емес, сонымен қатар Шайтанның хиле-салдарына да билік жүргізетін» патшайым ретінде бейнеледі. Мәриямның мүсініне құнды тәждер орнату салты халықтың ықыласынан туындады, ізгі діндарлар мен дінге жақын адамдар тарапынан қолданылып, 16 ғасырдың соңынан бері одан әрі кеңіре тарады. Бұл экс-вото нысанасымен байланысты. Осы әдет кеңіре тараған сайын, 17 ғасырда «Ritus servandus in coronatione imaginis Beatae Mariae Virginis» деген жеке рәсім пайда болды, ол 19 ғасырда Рим Папасының кітабына енгізілді. Папалар «мұндай халықтық құлшылықты жақсы көріп», көбінесе өздері немесе өкілдері арқылы, халықтың құрметімен ерекшеленген Құдай анасының бейнелерін тәж кигізген. Қазіргі кезде, епархиялық епископтар жергілікті қауыммен келісіп, бейнеге салтанатты түрде тәж кигізу керек пе, жоқ па, деген шешімді қабылдайды. Аймақтық маңызы бар, ерекше құрметтелген бейнелерді тәж кигізу Папаның міндеті болып табылады. Ол немесе оның тапсырмасымен тағайындалған дін қызметкері, тәж кигізу рәсімін әдетте қасиетті мессада немесе сағат литургиясының Мариан кешкісінде өткізеді. Тәж кигізуді, мысалы, жылдық мерейтойда қайта жаңартуға болады.